De kortgedingprocedure van Jeva Trading NV tegen de Staat Suriname is na het arrest van het Hof van Justitie niet slechts van koers veranderd, maar in haar kern ter discussie komen te staan. Waar het geschil aanvankelijk draaide om aansluiting bij een bestaand kortgedingvonnis, ligt nu de fundamentele vraag voor of er na de vernietiging van dat vonnis überhaupt nog een vordering overblijft. Kortgedingrechter Suzanne Chu heeft zich afgelopen week nog niet inhoudelijk uitgesproken over de door Jeva Trading gevraagde wijziging en vermeerdering van de eis in het kort geding tegen de Staat Suriname. In een vonnis in het incident heeft de rechter bepaald dat partijen eerst zullen worden gehoord, waarna pas een beslissing volgt over de toelaatbaarheid van de eiswijziging. De rechter heeft de zaak daarom verwezen naar de rolzitting van 13 februari, waar partijen mondeling zullen worden gehoord over het incident. Tot die tijd wordt iedere verdere beslissing over de eiswijziging én over de hoofdzaak aangehouden.

De basis die wegviel
Jeva Trading had haar vordering volledig gestoeld op het kortgedingvonnis van 31 december 2025, waarin de Staat was veroordeeld tot afgifte van fytosanitaire Mora-certificaten aan zes houtexporteurs. In haar verzoekschrift stelde Jeva expliciet dat zij zich in feitelijk en juridisch gelijke omstandigheden bevond en vroeg zij om analoge toepassing van dat vonnis.

Die constructie is op 27 januari 2026 door het Hof van Justitie onderuitgehaald. Het Hof vernietigde het vonnis integraal en oordeelde dat de gehanteerde bestuurspraktijk geen rechtsgevolg kon hebben. Daarmee verdween het fundament waarop Jeva haar kort geding had gebouwd.

De eiswijziging van Jeva
Advocaat Joan Nibte, die Jeva Trading bijstaat en ook betrokken was bij de procedures van de zes exporteurs, heeft daarop een incidentele eiswijziging ingediend. Zij trok het onderdeel van de vordering in dat zag op afgifte van Mora-certificaten en wilde de procedure voortzetten op basis van schade en overige rechtsgevolgen.

Volgens Nibte was deze stap noodzakelijk uit oogpunt van procesorde, rechtszekerheid en loyaliteit aan de rechterlijke hiërarchie. Het arrest van het Hof vormde volgens haar een nieuwe, objectieve en onherroepelijke omstandigheid die aanpassing van de eis rechtvaardigde.


De reactie van de Staat: geen lichaam, geen eis
De landsadvocaten Deepak Jairam en Sangeeta Nanda hebben die redenering frontaal bestreden. In hun antwoord op het incident stellen zij dat Jeva’s vordering volledig en uitsluitend was gebaseerd op het vernietigde vonnis. Er bestonden volgens hen geen andere feitelijke of juridische grondslagen. “De rechtsgronden vormen het fundament en de ruggengraat van een vordering. Als die wegvallen, valt ook de vordering weg.”

Volgens de Staat kan een eis alleen worden gewijzigd als zij steun vindt in een bestaande grondslag. Door de vernietiging van het vonnis CIVAR 202504949 is het “lichaam” van de vordering verdwenen. Wat resteert, is – in hun woorden – een “lichaamloze vordering met eisen die op niets steunen.” Eiswijziging kan dan niet dienen om een nieuwe vordering te construeren binnen een bestaand geding.

Verwijt van misbruik van procesrecht
Opvallend is dat de Staat verder gaat dan een strikt juridisch verweer. Zij verwijt Jeva (en indirect haar gemachtigde) misbruik van procesrecht en onnodige vertraging.

Volgens de Staat was de vernietiging van het vonnis reeds voorspelbaar:
● Het hoger beroep was al op 15 januari 2026 aanhangig.
● Op 22 januari 2026 diende Jeva haar kort geding in, terwijl het vonnis “al op de operatietafel lag”.
● Op 23 januari 2026 werden zowel het kort geding bij de kantonrechter als de hoger beroepszaak bij het Hof gelijktijdig behandeld.

De landsadvocaten wijzen erop dat de gemachtigde van Jeva ook optrad met macht van substitutie in het hoger beroep en dus volledig op de hoogte was van de risico’s. Toch is de kantonrechter volgens hen niet geïnformeerd over het lopende vernietigingstraject, wat strijdig zou zijn met de waarheidsplicht en de verplichting om onredelijke vertraging te voorkomen.

Cassatie via de achterdeur?
In een uitzonderlijk scherpe passage suggereert de Staat dat Jeva met de eiswijziging feitelijk probeert het arrest van het Hof te omzeilen. Het “gevoel bekruipt” gedaagde dat verzoekster bij de kortgedingrechter in cassatie gaat tegen het Hof van Justitie, iets waarvoor die rechter niet bevoegd is.

Waar staat de rechter nu voor?
De kantonrechter moet zich eerst uitlaten over het incident.
● Staat volgen:
De eiswijziging wordt afgewezen omdat de grondslagen zijn weggevallen. Daarmee eindigt het kort geding zonder inhoudelijke behandeling van schade of nevenvorderingen.

● Jeva volgen:
De rechter aanvaardt dat een eis kan worden 'herijkt' na vernietiging van de oorspronkelijke basis, en laat de zaak doorgaan op een nieuw spoor.

Welke kant het ook opgaat, duidelijk is dat dit incident meer is dan een procedurele tussenzin. Het raakt aan de grenzen van processtrategie, loyaliteit aan de rechterlijke hiërarchie en de vraag hoe ver een partij kan gaan wanneer haar vordering door het Hof is onthoofd.

Lees ook: 
● Tegenreactie: handhaving is geen verrassing, maar rechtszekerheid evenmin onderhandelbaar
● Dossier houtexport 1: Certificaat onder protest: LVV vecht rechterlijk bevel aan
● Dossier houtexport 2: Dossier houtexport 2: Niet plotseling, maar te laat
● Dossier houtexport 3: Waarom het vonnis in houtdossier ernstige vragen oproept...
● Dossier houtexport 4: Aangifte in houtzaak niet aangenomen na overleg met OM
● Dossier houtexport 5: Advocaat Staat: rechter veroordeelt Suriname tot het plegen misdrijf 
● Dossier houtexport 6: OM en LVV oneens over aangifte houtzaak: alleen tegen Jeva geregistreerd
● Dossier houtexport 7: Column: De misdaad die een vonnis heet
● Dossier houtexport 8: Directeur LVV Ramkisoensing ontheven; RvM keurt besluit goed
● Dossier houtexport 9: PG bevestigt: LVV kan onbeperkt aangifte doen van strafbare feiten
● Dossier houtexport 10: Hoger beroep donderdag bij Hof van Justitie
● Dossier houtexport 11: Jeva Trading zoekt aansluiting bij gewraakte vonnis, uitspraak Hof dinsdag
● Dossier houtexport 12: HvJ: geen recht op certificaten bij onjuiste houtopgave
● Dossier houtexport 13: Hout zes houtexporteurs al ingeklaard, alleen Jeva Trading nog geraakt
● Dossier houtexport 14 - Column: Toen onrecht bijna een certificaat kreeg
● Joan Nibte: Niet de houtexporteurs, maar het improviserende ministerie