Dossier houtexport 6: OM en LVV oneens over aangifte houtzaak: alleen tegen Jeva geregistreerd

Het Openbaar Ministerie (OM) stelt dat het instructie heeft gegeven om aangifte op te nemen naar aanleiding van een klacht door medewerkers van het ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV) over onregelmatigheden rond fytosanitaire certificaten. Uit de feiten blijkt echter dat slechts één aangifte daadwerkelijk is opgenomen, namelijk tegen houtexporteur Jeva Trading NV. De beoogde aangifte tegen LVV-functionarissen die betrokken zouden zijn geweest bij het valselijk opmaken van authentieke documenten is niet geregistreerd.

In een persbericht stelt het OM dat er op zaterdag 9 januari telefonisch overleg heeft plaatsgevonden met de politie, nadat twee LVV-medewerkers – onder wie een jurist en het waarnemend hoofd van de afdeling Plantenbescherming – zich bij de afdeling Fraude hadden gemeld om aangifte te doen. Volgens het OM is na het verstrekken van aanvullende informatie de instructie gegeven om de aangifte op te nemen en is inmiddels ook een tegenpartij opgeroepen voor verhoor.

Het OM benadrukt dat de berichtgeving waarin wordt gesteld dat “geen aangifte is opgenomen na overleg met het OM” onjuist en misleidend is.

Feitelijke gang van zaken wijkt af
LVV zegt dat er uiteindelijk een aangifte is opgenomen over slechts één zaak. Volgens het ministerie betrof die aangifte uitsluitend een strafrechtelijke klacht tegen Jeva Trading NV, een houtexporteur die bij een aanvraag bewust onjuiste houtsoorten zou hebben opgegeven, waarna valse benamingen op fytosanitaire documenten zijn terechtgekomen.

De primaire aangifte, die LVV wilde doen tegen autoriteiten binnen het ministerie die eerder fytosanitaire certificaten hebben ondertekend terwijl zij wisten dat de lading niet overeenkwam met de opgegeven houtsoort, is volgens LVV niet aangenomen. Voor die aangifte is ook geen aangiftebewijs verstrekt. Aangegeven werd dat het om een "gevoelige zaak" ging en het bij de rechter al is afgehandeld. 

Kern van het geschil
De kern van het conflict zit daarmee niet in de vraag óf er een aangifte is gedaan, maar tegen wie. Waar het OM spreekt over ‘de aangifte’ in algemene zin, stelt LVV dat de strafrechtelijk meest gevoelige klacht – namelijk tegen interne functionarissen die mogelijk betrokken waren bij het valselijk opmaken van internationale, authentieke documenten – buiten behandeling is gebleven.

De zaak tegen Jeva Trading NV loopt inmiddels en maakt onderdeel uit van een breder strafrechtelijk onderzoek naar de export van hout onder de benaming Mora roundlogs, terwijl het in werkelijkheid om andere – deels voor India niet toegestane – houtsoorten zou gaan.

Miscommunicatie of afbakening?
Er is slechts één aangifte formeel vastgelegd en roepen vragen op over de reikwijdte van het strafrechtelijk onderzoek en de afbakening daarvan door het OM. De gang van zaken is zeer onbevredigend afgelopen voor LVV. Er is langdurig over en weer contact geweest bij de afdeling Fraude die afstemming met het OM moest plegen. 

LVV heeft aangekondigd de procureur-generaal schriftelijk te zullen benaderen om duidelijkheid te krijgen over de afhandeling van de niet-opgenomen aangifte en over de vraag of ook het handelen van betrokken functionarissen alsnog strafrechtelijk zal worden onderzocht.