“Ha, ha, ha, woei, woei, woei….”
“Waarom lach je zo smakelijk, beste broeder.”
"Ha, ha, ha, dit is meer dan amusant, dit is trasi, sambal, fatu, lafu, djoteh, drei ai, kolder, nee, dit is…wahahahahaha.”
“Vertel noh, laten we ook lachen.”
“Die ene minister gaat een grondig onderzoek doen naar de paspoortenzwendel bij de burgerlijke stand, hahahaha.”
“Ik vind er niets lolligs aan; dit is een bloedserieuze zaak. Nu wordt mijn Surinaams paspoort tot in Boekistan onder een vergrootglas gehouden.”
“Begrijp je nu waarom we nog niet zover zijn om een biometrisch paspoort in te voeren?”
“Kunnen jullie je herinneren dat er jaren terug een flinke lading blanco-paspoorten bij CBB was verdwenen?”
“Ja, ze zijn nooit gevonden, maar opeens kwamen er Tjaina-mannen hierheen, met gloednieuwe kant en klare nieuwe Surinaamse paspoorten. Alles klopte, en ze werden door een paar officiële ambassadepersonen opgehaald te Zanderij.”
“En maanden daarna werden toevallig Tjaina-mannen met een Surinaams paspoort door de kustwacht rond Sint Maarten in een bootje aangehouden.”
“Ik kreeg later te horen dat die gestolen blanco-paspoorten via de diplomatieke post van hieruit naar onze ambassade in Peking zijn vervoerd en aldaar van alle info en stempels werden voorzien.”
“Wacht eens even, nam toen onze ambassadeur in Peking in Miami ontslag, omdat hij ervan verdacht werd gelden voor Surinaamse inreisdocumenten achterover te hebben gedrukt? Herinneren jullie je dat schandaal nog?”
“Gebeurde dat niet tijdens de regering van Bosje?”
“Maar waarom lach je nu zo om dat bericht dat de minister van BiZa de paspoortenzwendel ‘grondig’ gaat aanpakken?”
“Ten eerste komt hij breedvoerig in de pers pas na een publicatie hierover op Sterrennieuws. Dus als er geen publicatie was geweest, was die bisnis waar hij natuurlijk niets van wist, gewoon zijn voortgegaan.”
“En de tijd die gebruikt is om dit in de pers rond te bazuinen, kon toch beter besteed zijn om de eerste aanhoudingen te verrichten en de verhoren af te nemen? Kom me dan vertellen hoeveel koppen er zijn gerold.”
“Nee, het lijkt erop dat de 'bende' even gewaarschuwd wordt: ' ik ga de zaak grondig laten onderzoeken.”
“Zal hij ook ‘de agent van staat’ inschakelen?”
“Was het niet Bosje die Bowtah benoemd had als Adviseur van Staat?”
“En waarom moet nu maar één functionaris de paspoorten tekenen, terwijl er vanaf 2010 drie personen moesten tekenen?”
“Omdat met drie personen frommelen moeilijker is dan met eentje. En vele varkens maken de spoeling dun.”
“En de minister verklaart op de koop toe dat er enige tijd terug een medewerker van CBB bekend heeft dat hij geld heeft ontvangen bij het verstrekken van paspoorten. Grote smond: ‘dit kunnen wij niet tolereren en (nog grotere smmmond) betrokkene wordt onmiddellijk ontslagen.”
“Wachte, was die medewerker in de tussentijd nog in dienst en wordt hij nu pas ontslagen? Nu de zaak in de publiciteit is gekomen?”
“En de minister zegt weet te hebben van een ondergronds netwerk dat deze paspoorten tegen US$ tienduizend dollar per stuk uitreikt. Weet hij dit nu pas?”
“Of ga je straks horen dat dit fake news was, net zoals dat omkantelen van een boot met cyanide in het stuwmeer. De watermonsters tonen geen cyanide aan. Ja, ho maar, weet je hoe uitgestrekt dat meer is en hoe langzaam het water daarin stroomt?”
“En is deze paspoortenzwendel aan het licht gekomen dankzij het geweldige speurwerk van onze  hardwerkende minister?”
“Nee,  de zaak kwam aan het rollen toen de security op Zanderij in de paspoorten van drie buitenlanders vervalste visa tegenkwam. Dus ook visa worden vervalst.”
“Mijn complimenten aan deze security officers. Ik, voorzitter van het Trabinaal, benoem de controleurs op Zanderij tot Security Officieren van Staat.”
“En gaat er nou werkelijk een massale import komen van 50 families van Mannolieten, of Minilaten of Monilaten?”
“No spang, de pres heeft gezegd dat ze geen grond van de ‘tribale volken’ zullen krijgen.”
“Maar hun komst gaat door, zegt pres.’
“Ik zeg: ze hebben hun grond ergens in West-Suriname via een af ander bedrijf of misschien zelfs via een Stichting zonder overdrachtprocedure gehad.”
“Mogen we weten welk bedrijf of Stichting dat is, om hoeveel hectare het gaat en waar deze terreinen precies liggen? Zo communiceer je goed met ons. Niet door maar steeds tot vervelens toe te herhalen dat de overheid slecht communiceert met de bevolking.”
“Maar de Inheemsen zeggen in een verklaring dat de Mennonieten no e moksi…”
“Dit land is vanaf Willoughbyland een importland van groepen kolonisten geweest. Velen, zoals de Joden, hadden aparte rechten en 'den ook tu no ben moksi'. Idem dito voor alle groepen van kolonisten daarna: Hugenoten, Labadisten, Hollandse boeren, en dan de latere groepen Aziatische contractanten."
“En de huidige groepen uit het binnenland: overwegend 'den dati ook tu n’e moksi'. De etnische groepen leven lief naast elkaar, maar niet zozeer met elkaar. Allemaal blijven zoveel als mogelijk in hun etnisch hokje, vooral als het om liefdesrelaties gaat.”
“En ouderen blijven vaak steken in het, terecht overigens, vereren van hun voorouders die besloten hier te blijven. Maar de jongeren willen meer, die willen uit die knellende traditionele banden.”
“Kennen jullie dit stukje tekst uit een machtig liedje:
Suriname, je hart is gespleten
Wil het wijs zijn en toch niet weten
Suriname, wat wil je?
Wat zoek je in hemelsnaam?
Je houdt je vast aan het verleden
Heb je de toekomst goed ingeschat?”
“Inderdaad, we hebben de toekomst allesbehalve goed ingeschat. En velen hebben het over dat slavernijverleden, maar hoe komen we uit het slavernij-heden?”
“Heren, om jullie eerlijk te zeggen: dat verleden deert mij niet zozeer. Wat is gebeurd, wat is gedaan en misdaan, dat is helaas gebeurd en gedaan. En honderdduizend excuses van zovele koningen en premiers veranderen daar in feite geen hol aan.”
“Ja, je hebt mooi praten, maar velen voelen tot vandaag de dag de zweepslagen en de vernederingen die hun voorouders zijn aangedaan. Een officieel excuus zou die pijn kunnen verlichten.”
”Ja oke, dat zou kunnen helpen, maar zal dat cash op de plank brengen? Een slavernijmuseum is waarschijnlijk alles wat de nazaten zullen krijgen.”
“Ik maak mij veel meer zorgen om mijn leven nu. Zijn er genoeg medicijnen? Hoe pakken we die corruptie aan? Is mijn pensioen genoeg om de verhogingen te dekken? Kan ik rijden zonder de as van mijn wagen in een gat te breken? Of kan ik lopen op een trottoir zonder mijn enkel te draaien?”
“Dus meester, dit ziet u als het slavernij-heden, en daar wil u uit.”
“Jazeker, jonge vriend.”
“Een toast daarop. Proost.”
 
Rappa