Oekraïne exporteert de meeste landbouwproducten, met name graan, via zijn havens aan de Zwarte Zee. (Foto: Reuters)
Unilaterale handelsmaatregelen door lidstaten van de Europese Unie zijn onaanvaardbaar, zei een woordvoerder van de Europese Commissie vandaag, zondag. Zijn uitspraak komt een dag nadat Polen en Hongarije een verbod hadden aangekondigd op de invoer van graan en ander voedsel uit Oekraïne om de lokale landbouwsector te beschermen.

Nadat de invasie door Rusland enkele havens aan de Zwarte Zee blokkeerde, bleven grote hoeveelheden Oekraïens graan, dat goedkoper is dan het graan dat in de Europese Unie wordt geproduceerd, door logistieke knelpunten in Midden-Europese staten, waardoor de prijzen en verkopen voor lokale boeren werden gedrukt.

De kwestie heeft in een verkiezingsjaar tot een politiek probleem geleid voor de regerende nationalistische partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in Polen, aangezien het mensen boos heeft gemaakt in plattelandsgebieden waar de steun voor PiS meestal groot is.

"We zijn op de hoogte van de aankondigingen van Polen en Hongarije met betrekking tot het importverbod op graan en andere landbouwproducten uit Oekraïne", zei de woordvoerder in een verklaring per e-mail. "In dit verband is het belangrijk te onderstrepen dat het handelsbeleid tot de exclusieve bevoegdheid van de EU behoort en dat unilaterale acties daarom niet aanvaardbaar zijn."

"In zulke uitdagende tijden is het cruciaal om alle beslissingen binnen de EU te coördineren en op elkaar af te stemmen", aldus de verklaring.

Polen en Hongarije zijn verwikkeld in langdurige conflicten met Brussel over kwesties als de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht, mediavrijheden en LHBT-rechten, en van beide werd geld ingehouden vanwege bezorgdheid over de rechtsstaat.

Doorvoer
Het Poolse verbod, dat zaterdagavond in werking is getreden, zal ook gelden voor de doorvoer van deze producten door het land, zei de minister van Ontwikkeling en Technologie zondag.

"Het verbod is volledig, inclusief het verbod op doorvoer door Polen", schreef Waldemar Buda op Twitter, eraan toevoegend dat er gesprekken zouden worden gevoerd met de Oekraïense kant om een systeem te creëren dat ervoor zorgt dat goederen alleen door Polen worden getransporteerd en niet op de lokale markt terechtkomen.

Het Oekraïense ministerie van Landbouwbeleid en Voedsel zei zaterdag dat het Poolse verbod in tegenspraak was met bestaande bilaterale exportovereenkomsten en riep op tot besprekingen om de kwestie op te lossen.

Het door de staat gerunde Ukrinform-persbureau van Oekraïne zei dat de Oekraïense en Poolse ministers elkaar maandag in Polen zullen ontmoeten en dat op de doorvoerregeling in de gesprekken zal worden gefocust.

De Poolse minister van Landbouw, Robert Telus, zei zondag dat het verbod nodig was om "de ogen van de EU te openen voor het feit dat er verdere besluiten nodig zijn waardoor producten uit Oekraïne diep naar Europa kunnen gaan en niet in Polen kunnen blijven."

Oekraïne exporteert de meeste landbouwproducten, met name graan, via zijn havens aan de Zwarte Zee, die in juli zijn vrijgegeven in overeenstemming met een overeenkomst tussen Oekraïne, Turkije, Rusland en de Verenigde Naties.

Volgens het Oekraïense ministerie verlaat elke maand ongeveer 3 miljoen ton graan Oekraïne via de graancorridor aan de Zwarte Zee, terwijl slechts 200.000 ton via Pools grondgebied naar Europese havens gaat.

De Oekraïense landbouwminister Mykola Solsky zei in het weekend dat elke maand 500.000 tot 700.000 ton aan verschillende landbouwproducten de Poolse grens oversteekt, waaronder graan, plantaardige olie, suiker, eieren, vlees en andere producten.