De beroepsaansprakelijkheid van de beëdigde landmeter 

In een eerder verschenen artikel betreffende de knelpunten van het Besluit Perceelsidentificaties, zijn de voordelen en juridische complicaties waarmee de beëdigde landmeters, de GLIS-landmeter en de burgers zitten, aangekaart. Uit onderzoek is gebleken dat één van de problemen inzake de perceelsID is dat sommige landmeters en hun assistenten de perceelkaarten vervaardigen en opsturen naar de GLIS-landmeter ter verificatie, zonder de verplichte landmeters instructies adequaat na te leven. De vraag die rijst is hoe het staat met de (beroeps) aansprakelijkheid van de beëdigde landmeter bij een onzorgvuldige beroepsuitoefening.   

De beëdigde landmeter dient het publiek naar beste weten en kunnen door met zorgvuldigheid, nauwkeurigheid en een hoge mate van efficiëntie zijn beroep uit te oefenen. Een beëdigde landmeter is verplicht zich te onderwerpen aan de landmetersinstructies, waaraan hij zijn werk moet toetsen. Met deze instructies en de controle op de naleving hiervan, wordt onder meer beoogd om een bepaalde nauwkeurigheid en uniformiteit voor de vervaardiging van perceelkaarten te creëren. Vermeldenswaard is dat volgens de landmetersinstructies uitsluitend degene die de hoedanigheid van beëdigde landmeter bezit, bevoegd is om: a. perceelsmetingen te verrichten; b. voorbereidende metingen ten behoeve van splitsing en samenvoeging van percelen te verrichten; c. perceelkaarten te vervaardigen ten behoeve van eigendomsoverdrachten of ter verkrijging van rechten op domeingrond en d. figuratieve kaarten te vervaardigen. 

De landmeter loopt (net als andere beroepsuitoefenaars) bij de uitoefening van de beroepsactiviteiten dagelijks het risico om een fout te begaan, waardoor schade wordt berokkend aan derden. Uit onderzoek is gebleken dat er vaker fouten of onwaarheden worden geconstateerd bij de verrichtte opmetingen, afpalingen, grensmarkeringen etc.. Wie moet de schade dragen als gevolg van de fouten of onnauwkeurigheden die de beëdigde landmeter begaat tijdens de uitvoering van zijn werkzaamheden? Het antwoord op deze vraag luidt als volgt: de beëdigde landmeter is persoonlijk aansprakelijk voor de schade als gevolg van de fouten en onzorgvuldigheden van zichzelf en/of door diens medewerkers/assistenten begaan bij de uitvoering van hun werkzaamheden.

Gelet op de risico’s verbonden aan het beroep van de beëdigde landmeter is deze krachtens de Wet GLIS verplicht zich te verzekeren middels de beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Vermeldenswaard is dat net enkele landmeters een beroepsaansprakelijkheidsverzekering hebben afgesloten. Blijkens onderzoek is voor bepaalde landmeters de wijze waarop de hoogte van de premie wordt vastgesteld en in welke gevallen er een uitkering kan plaatsvinden onduidelijk. Ze zijn er tevens niet van overtuigd dat de verzekeringsmaatschappijen de deskundigheid in huis hebben om vast te stellen wanneer de landmeter in de fout is gegaan om zodoende een uitkering te doen aan de benadeelde. Vandaar dat zij niet gemotiveerd zijn om de beroepsaansprakelijkheidsverzekering af te sluiten. Aanbevelenswaard is dat de verzekerings-maatschappijen zich openstellen voor de beëdigde landmeters om hen informatie te verschaffen, zodat zij gemotiveerd en geassureerd een beroepsaansprakelijkheidsverzekering willen afsluiten.

Zoals reeds aangegeven zijn de landmeters verplicht om de landmeters instructies adequaat na te leven. Vermeldenswaard is dat de GLIS-landmeter op basis van de Wet GLIS belast met het voeren van toezicht/controle op de beëdigde landmeters, opdat zij de landmeters instructies adequaat naleven. De GLIS-landmeter heeft tevens de bevoegdheid om de landmeters instructies te verbeteren/ verscherpen, dus hij kan de landmeters instructies aanpassen. Indien de beëdigde landmeter zich niet houdt aan de voormelde instructies, kan er een klacht worden ingediend bij het tuchtcollege voor de landmeters. Bij de inwerkingtreding van de Wet GLIS was het voormeld tuchtcollege in het leven geroepen, maar het is thans niet in werking. Het is recommandabel om weer leven in het tuchtcollege voor de landmeters te blazen. Dit is van eminent belang om zodoende de kwaliteit van de beroepsuitoefening door de landmeter te toetsen tevens te waarborgen.  

Indien de beëdigde landmeter een beroepsfout begaat en de belanghebbende hierdoor schade ondervindt, kan de landmeter persoonlijk aansprakelijk worden gesteld. De beëdigde landmeter dient vooraf alle voorzorgsmaatregelen te treffen met betrekking tot de veiligheid en risico’s verbonden aan zijn beroep. De beroepsaansprakelijkheidsverzekering is een voorzorgsmaatregel. Het Besluit Perceelsidentificaties kent voordelen namelijk de individualisatie, duidelijke begrenzingen van het percelenland en verbetering in onze landadministratie systeem. Weliswaar worden bij de implementatie van voormeld besluit enkele juridische en technische complicaties geconstateerd. 

In plaats van het voormelde besluit en de gerezen complicaties vooruit te schuiven of te omzeilen, moeten de deskundigen met oplossingsmodellen komen. Deze complicaties zijn oplosbaar indien alle stakeholders (o.a. notarissen, MI-GLIS, Ministerie van R.G.B. en de landmetersvereniging) bij elkaar komen om deze te bespreken en oplossingsmodellen te bedenken. De implementatie van betreffend besluit moet worden verbeterd en dit kunnen de stakeholders met de vakdeskundigen gezamenlijk op een systematische wijze realiseren.