Het Constitutioneel Hof heeft vastgesteld dat er geen sprake is van gelijkheid bij de Kiesregeling. Daarom zijn artikelen 9 en 24 niet meer van toepassing.
(Ingezonden)

De Surinaamse natie staat aan de vooravond van nog eens een belangrijk moment om een beslissing te nemen over de sterkte en geloofwaardigheid van haar democratische structuren. Middelpunt in deze is de gedwongen taak aan ons allen om, naar analogie van de uitspraak d.d. 5 augustus 2022 van het Constitutionele Hof, een nieuw kiessysteem c.q. kiesregeling te bewerkstelligen welke voldoet aan de eis van onder meer artikel 8 van de grondwet van de Republiek Suriname. 

Er moet een nieuw kiessysteem c.q. kiesregeling komen welke moet voldoen aan universele en fundamentele principes van gelijkheid en gelijkwaardigheid. Immers artikel 8 lid 2 van de grondwet stelt nadrukkelijk: Niemand mag op grond van zijn geboorte, geslacht, ras, taal, godsdienst, afkomst, educatie, politieke overtuiging, economische positie of sociale omstandigheden of enige andere status gediscrimineerd worden. Het tegendeel blijkt waar te zijn: het huidige kiessysteem c.q. kiesregeling van 1987 blijkt de institutionalisering te zijn van discriminatie zijdens de wet!

De kieswet rechtvaardigt de ongelijke behandeling van bewoners over de verschillende districten. In bepaalde districten kan men zich met betrekkelijk weinig stemmen laten verkiezen tot vertegenwoordiger van het volk. In andere districten had men het tienvoudige aan stemmen nodig om gekozen te worden als vertegenwoordiger van het volk in het hoogste orgaan van de Surinaamse democratie.

Dat deze situatie zich gedurende 35 jaren kon handhaven, heeft geheel te maken met de complexe, multi-etnische, multireligieuze en ook de militaire periode voorafgaand aan de grondwet van 1987. Grote politieke entiteiten rekenden zich rijk met het nieuwe kiessysteem, omdat die in het voordeel werkten van op etnische basis geschoeide gevestigde partijen, die weliswaar samenwerkten met elkaar tegen de vroegere militaire machthebbers die vanaf 1987 'democratische' politieke ambities toonden.

Na iedere verkiezingsuitslag sloegen politieke analisten en ook de partijen die geen DNA zetels hadden behaald, aan het rekenen. Steeds weer waren er partijen de mening toegedaan dat, indien er sprake zou zijn, van verdeling van DNA zetels op basis van landelijk vergaarde stemmen, ook zij in DNA vertegenwoordigd zouden zijn. Ook werd erop gewezen dat bij twee partijen die min of meer vergelijkbare aantallen aan stemmen hadden vergaard, het toch kon voorkomen dat het aantal toegekende zetels bij de ene het dubbele was als wat de andere partij werd toegekend in andere kiesdistricten.

In de verkiezingscampagne van 2005 was het de Unie van Progressieve Surinamers (de opvolger van de HPP) die de discriminerende werking van de kiesregeling aan de kaak stelde met eveneens arikel 8, lid 2 van de grondwet in de hand. Echter gaf niemand thuis. Ook het kiezersvolk niet. Heden ten dage is dit anders. Niet alleen vanwege het vonnis van het Constitutioneel Hof, maar meer omdat 'grote partijen' de bui zien hangen.

In de bijlage zijn onder meer vervat hoe de verkiezingen en toewijzing op DNA en Districtsraadsniveau moeten plaatsvinden. Nieuw is de mogelijkheid voor onafhankelijke kandidaten om mee te doen aan de verkiezingen buiten een partij om. Teneinde de participatie van de niet stadse bevolking te stimuleren, worden de bevoegdheden van de Districtsraden uitgebreid en krijgen de lokale bestuurders meer bevoegdheden.

Radjen Kisoensingh
Reacties:
radjkisshpp@hotmail.com 


Documenten: