Rook stijgt op tussen huizen in de wijk Debussy tijdens confrontaties tussen bendes, in Port-au-Prince, Haïti. (Foto: Reuters)
Geweld door gewapende bendes is "drastisch" gedaald sinds de opkomst van een burgerwachtbeweging die de afgelopen maand ten minste 160 verdachte criminelen heeft gedood. Dat staat in een rapport van een lokaal mensenrechtenonderzoek groep  CARDH.

De situatie in het Caribische land blijft buitengewoon onstabiel, aangezien zwaarbewapende bendes een humanitaire crisis blijven veroorzaken die tienduizenden ontheemd heeft gemaakt te midden van frequente ontvoeringen voor losgeld, groepsverkrachtingen, martelingen en moorden.

De burgerwachtbeweging, bekend als "Bwa Kale", begon nadat inwoners van de hoofdstad Port-au-Prince in de vroege ochtend van 24 april meer dan een dozijn vermoedelijke bendeleden hadden gelyncht en in brand hadden gestoken.

CARDH zei dat er de afgelopen maand "bijna geen" ontvoeringen waren geregistreerd en dat er 43 moorden werden gepleegd die verband hielden met bendes, tegen 146 in de eerste drie weken van april.

"Zonder een waardeoordeel te vellen, heeft de 'Bwa Kale'-beweging in slechts een maand tijd overtuigende, zichtbare resultaten opgeleverd; de angst is van kant veranderd", aldus CARDH in het rapport. "Zowel ontvoeringen als bendegerelateerde moorden zijn drastisch afgenomen."

Port-au-Prince, dat volgens schattingen van CARDH nu voor 60% wordt gecontroleerd door gewapende bendes, bevindt zich in het Ouest-departement van Haïti, waar de meeste burgerwachtmoorden die zijn geregistreerd - inclusief lynchpartijen, stenigingen, afranselingen en verbrandingen - plaatsvonden.

Bwa Kale, zei CARDH, is waarschijnlijk voortgekomen uit de extreme wreedheid van bendes, de ondoelmatigheid van de regering, politie en het leger en het gebrek aan

De regering van Haïti vroeg in oktober om een "snelle" internationale troepenmacht om haar politie te versterken, maar landen zijn huiverig om de niet-gekozen regering van premier Ariel Henry te steunen, die op zijn beurt heeft gezegd dat eerlijke verkiezingen niet kunnen worden gehouden onder de huidige onveiligheid.

CARDH zei dat de onderbewapende politie van Haïti meer concrete steun nodig heeft, zoals gepantserde vrachtwagens, drones, helikopters, wapens en munitie.

Het waarschuwde dat het "essentieel" was voor autoriteiten en burgers om samen te werken om de bendes te bestrijden en een cyclus van steeds brutalere vergeldingsmaatregelen te voorkomen. Het adviseerde een onderzoek naar de psychologische gevolgen voor toekomstige generaties. Vigilante groepen bestaan ​​voornamelijk uit jongeren, waaronder enkele kinderen, zei het.