De Nederlandse rechtbank (Noord-Holland) heeft de advocaten van de Surinaamse banken en het Openbaar Ministerie (OM) gevraagd om met elkaar in overleg te treden over de beslaglegging van 19.5 miljoen euro in april vorig jaar. Tijdens de zitting dinsdag vroeg de rechter waarom het gehele bedrag in beslag genomen is, terwijl ongeveer 12 miljoen afkomstig is van vijf cambio's die ook verdacht worden van witwassen. 7.5 miljoen euro valt niet onder de verdenking. Het Nederlandse OM stelt dat de Centrale Bank van Suriname (CBvS) tussen december 2017 tot april 2018 ruim 75,5 miljoen euro heeft vervoerd via Schiphol. De geldzending van 19.5 miljoen is aangehouden, maar het onderzoek is uitgebreid naar de overige recente geldzendingen. De advocaten van de banken hebben fel gereageerd op de stappen die het Nederlandse OM tot nu toe heeft ondernomen in dit proces, waar alleen de 19.5 miljoen aan de orde is geweest.  

Het OM heeft de rechtbank gevraagd om de CBvS niet ontvankelijk te verklaren en het verzoek tot opheffing van het beslag door de handelsbanken - De Surinaamsche Bank, Hakrinbank en Finabank - dient ook ongegrond te worden verklaard. Indien beide partijen onderling niet uitkomen, zal de rechtbank in december een uitspraak doen. Starnieuws verneemt dat de partijen snel met elkaar in overleg willen treden. Indien zij niet uitkomen, zal in december vonnis komen in de zaak. De rechter heeft het OM en de raadslieden van de banken aangehoord. Er zijn ook vragen gesteld door de rechter over de inbeslagname van de 19.5 miljoen geldzending. 

Het OM stelt dat niet zoveel euro's via toerisme het land kan zijn binnengekomen. Volgens het OM zal in 2017 door alle toeristen uit de Euro-landen maximaal een bedrag van € 38.855.770 aan contanten kunnen zijn uitgegeven. Het is echter onmogelijk dat alle toeristen alle uitgaven contant hebben verricht, nu er in Suriname ook kan worden gepind, met creditcards wordt betaald en er van te voren girale boekingen zijn verricht. Door CBvS is vanaf december 2017 tot april 2018 een bedrag van ruim 75,5 miljoen aan euro’s via Schiphol vervoerd. In 2013, toen CBvS had besloten om de verzending van de contante euro’s te gaan coördineren is enkel in twee zendingen in totaal een bedrag van 14 miljoen uitgevoerd. In 2018 is dat bedrag gestegen met een factor 5. Deze stijging kan echter onmogelijk worden verklaard met de ontwikkeling van de Surinaamse economie. Gezien het dalende BBP van Suriname lijkt het volgens het OM niet aannemelijk dat de toename van contante euro's afkomstig is uit de groei van de Surinaamse economie als geheel.

De CBvS en de drie handelsbanken hebben het eerder ingediende klaagschrift  verder toegelicht in een 40 vellen tellend document. De advocaten benadrukken namens hun vier cliënten dat zonder dat er sprake is van een wijzing van feiten en omstandigheden de handelsbanken plots verdachten zijn geworden. De periode waarover die verdenking zich uitstrekt is, zonder dat hieraan enig gegeven ten grondslag ligt, uitgebreid naar 12 december 2017 t/m 17 april 2018, waardoor nog een viertal geldzendingen onder de door het OM geconstrueerde verdenking vallen. Zo kan het OM proberen vol te houden dat het een zaak kan optuigen tegen de handelsbanken en dat de hoogte van het in beslag genomen bedrag legitimatie vindt in de omvang van de andere geldzendingen. Het is even onwaarachtig als gekunsteld. De andere geldzendingen zijn destijds gecontroleerd door de douane en doorgelaten. Er is in het dossier geen snipper bewijs te vinden voor het feit dat deze gelden besmet zouden zijn, voeren de banken via hun gemachtigden aan. 

Wat beweegt het OM om grondeloos in te grijpen in regulier economisch handelen en zo’n onwaarachtig, het OM onwaardig, powerplay te etaleren? vragen de banken zich af. En dat, terwijl de geldzending het Nederlandse grondgebied enkel raakte doordat deze zich zeer kort zou bevinden in het transitgebied van Schiphol, om daarna haar weg te vervolgen naar Hong Kong. De handelsbanken en de cambio’s waarvan de zogenaamd verdachte gelden afkomstig zouden zijn, staan bovendien onder toezicht van CBvS, een staatsorgaan van Suriname. Wat beweegt en bezielt het OM zich de handhaving in dezen aan te trekken en toe te eigenen?, is de vraag. 

De verklaring voor deze misstap is, zo vrezen de advocaat-gemachtigden, tweeledig: onjuist voorgelicht door de douane en met een complete misvatting over de in het kader van een zeker project genaamd Vespasianus ontwikkelde indicatoren is men overgegaan tot beslag. "En helaas geldt dezer dagen in den brede: wat het OM eenmaal heeft, laat het niet meer los. Als een terriër bijt het zich vast in wat tegenwoordig doorgaat voor ‘af te pakken materiaal’. De achtergrond is dat het OM financiële doelstellingen afspreekt met de politiek; die doelstellingen worden doorvertaald naar de parketten en de officieren van justitie worden opgehitst af te pakken wat ze afpakken kunnen. Onverholen bericht men erover: er moet geld geïncasseerd worden; er worden estafettes georganiseerd, waarbij OM’ers 'elkaar in de nek moeten hijgen' in hun jacht naar het grote geld, dat afgepakt moet worden, zodat de targets worden gerealiseerd."

U kunt de toelichting op het klaagschrift door de gemachtigden van de banken hier downloaden. 


Documenten: