President Luiz Inácio Lula da Silva van Brazilie heeft fel gereageerd op de aangekondigde handelstarieven door de Amerikaanse president Donald Trump. (Foto: Reuters)
De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva heeft donderdag duidelijk gemaakt dat hij elke Amerikaanse verhoging van invoertarieven op Braziliaanse producten zal beantwoorden met gelijke tegenmaatregelen. De aankondiging komt als reactie op een brief van de Amerikaanse president Donald Trump, waarin hij dreigde met een verhoging van de importbelasting op Braziliaanse goederen tot 50 procent, vanaf 1 augustus.

In zijn brief koppelde Trump het mogelijke handelsoffensief aan de behandeling van voormalig president Jair Bolsonaro, die momenteel terechtstaat voor een vermeende poging tot staatsgreep na zijn verkiezingsnederlaag tegen Lula in 2022. Trump noemde Bolsonaro "een wereldwijd gerespecteerd leider" en eiste een einde aan wat hij omschreef als een "heksenjacht".

Lula reageerde scherp via het sociale platform X: "Brazilië is een soeverein land met onafhankelijke instituties en accepteert geen inmenging." De president benadrukte dat iedere eenzijdige tariefverhoging door de VS zal worden beantwoord met gelijkwaardige tarieven op Amerikaanse goederen.

Hoewel de VS na China de grootste handelspartner van Brazilië is, sprak Lula ook Trumps bewering tegen dat de VS een handelstekort zou hebben met Brazilië. Volgens officiële Amerikaanse cijfers had de VS in 2024 juist een handelsoverschot van 7,4 miljard dollar op de goederenhandel met het Zuid-Amerikaanse land.

De aangekondigde tariefverhoging – van het huidige gemiddelde van 10 naar 50 procent – zou de Braziliaanse economie aanzienlijk kunnen raken. De VS is onder meer afnemer van Braziliaanse olie, ijzer en koffie, terwijl Brazilië op zijn beurt Amerikaanse vliegtuigen, machines en brandstoffen importeert.

Lula wees ook Trumps beschuldigingen van "geheime censuurbevelen" aan Amerikaanse sociale mediaplatforms van de hand. Trump verwees hiermee naar juridische geschillen tussen Braziliaanse autoriteiten en onder meer Truth Social, het platform dat Trump zelf bezit. Volgens Lula gaan de gerechtelijke uitspraken over het weren van haatzaaien, racisme, kinderporno, fraude en anti-democratische uitlatingen – zaken die de Braziliaanse samenleving "collectief afwijst".

Politieke analisten stellen dat Trumps bemoeienis Lula mogelijk politiek in de kaart speelt. "Wie Trump openlijk weerstaat, stijgt vaak in populariteit," zei Rafael Cortez van het Braziliaanse adviesbureau Tendências Consultoria tegen BBC News Brasil. Anderen waarschuwen dat het effect vooral zal afhangen van hoe georganiseerd en eensgezind de Braziliaanse regering reageert.

Naast Brazilië ontvingen nog 21 andere landen, waaronder Japan, Zuid-Korea en Sri Lanka, soortgelijke brieven van Trump met waarschuwingen over hogere tarieven. Alleen in de brief aan Lula werd echter expliciet verwezen naar politieke en juridische kwesties buiten het handelsdossier.