Desinformatie is de bewuste verspreiding van valse, misleidende of onjuiste informatie met de bedoeling mensen te misleiden, te manipuleren of schade toe te brengen. Het doel is vaak om de publieke opinie te beïnvloeden, politieke of economische doelen te bereiken, politieke concurrenten uit te schakelen of om wantrouwen te zaaien in instituties.

Het lijkt wel of bepaalde Surinamers geleerd hebben dat je via het verspreiden van desinformatie snel politieke doelen kunt behalen door met leugens schade te brengen aan anderen, zelfs aan personen binnen de eigen partij of coalitie. Dit gebeurt vaak om te voorkomen dat een persoon en/of doelgroep de juiste conclusies kan trekken of correcte meningen kan vormen.

De verspreiders van desinformatie snappen vaak niet de slimheid van de ander en koppelen er dan maar negatieve acties aan. Zij begrijpen niet de negatieve gevolgen van desinformatie voor de huidige regering, hun politieke partij en wat het voor de samenleving betekent. Laat staan dat zij beseffen dat diverse personen door desinformatie zijn veroordeeld, hun bedrijf zijn kwijtgeraakt of zelfs zijn opgepakt en opgesloten.

Desinformatie is niet te verwarren met misinformatie. Bij misinformatie draait het om valse of misleidende informatie die niet goed wordt begrepen en wordt verspreid zonder verdere schadelijke bedoelingen. De verspreider is er niet van op de hoogte dat de informatie onjuist is, maar het effect van de verspreiding kan nog steeds schadelijk zijn voor politieke tegenstanders en/of de samenleving. Vaak ontstaat misinformatie doordat we desinformatie als waar aannemen en gaan verspreiden zonder de gevolgen in acht te nemen. Toch zullen we als burgers moeten blijven schrikken van beschuldigingen die worden geuit zonder bewijslast. Het verspreiden van valse informatie die iemands eer of goede naam aantast, kan worden beschouwd als smaad of laster, wat nog steeds strafbaar is.

Transparantie was ver te zoeken bij het vorige regeringsbeleid, waardoor we door ons eigen wantrouwen nu bijna alle beschuldigingen over de vorige regering geloven. Toch kunnen we pas iemand beschuldigen met harde, tastbare bewijzen en zal het onafhankelijke OM dat onderzoek moeten leiden om te kunnen oordelen of er sprake was van corruptie met opzet.

Zo is de desinformatie over onze nieuwe president ook al te vinden op sociale media en dat maakt dat we als mensen zo dadelijk niet meer weten wat waar en niet waar is. Hierdoor vertrouwen we de politiek niet meer en dat is een verschrikking voor de democratie. De politieke leugenaar wint dan. Dat mogen we niet meer toelaten.

Daarom is het aan de andere kant ook van belang dat de regering of een politieke partij mensen in hun omgeving niet meer accepteert die desinformatie blijven verspreiden over bepaalde personen, politieke partijen of politieke onderwerpen. Anders zijn zij net zo schuldig als de veroorzaker van die desinformatie. Vaak denken we dat met zwijgen alles overwaait, maar dan zet het juist door, omdat herhaling van desinformatie voor mensen waarheid kan worden. Er zullen maatregelen moeten worden genomen om hun eigen leden te beschermen tegen bewust ingezette politieke leugens. Men kan het anno 2025 niet meer maken dat een bewust ingezette lastercampagne door blijft lopen met alle gevolgen van dien.

In de moderne maatschappij, waar reputatie vaak van onschatbare waarde is, kunnen valse beschuldigingen aanzienlijke schade aanrichten aan onschuldige partijen. Psychologen en maatschappelijke experts wijzen erop dat sommige mensen uit frustratie en/of wraakzucht bewust andere personen schaden. Voor de persoon, doelgroep, politieke vijand of politieke concurrent die beschuldigd wordt, kan het trauma groot zijn, vooral als zij ongevraagd het middelpunt worden van een lastercampagne. Een lastercampagne is een gecoördineerde poging om iemands reputatie te beschadigen door valse of lasterlijke desinformatie te verspreiden. Als de klachten die voortkomen uit een lastercampagne langer dan een maand aanhouden, kan er zelfs sprake zijn van een posttraumatische stressstoornis (PTSS).

Gezamenlijk strijden voor positieve politieke veranderingen mag anno 2025 niet meer betekenen dat men in eenzaamheid moet lijden omdat men is opgekomen voor politici of personen die een openbare functie hadden en onterecht waren beschuldigd, in de maatschappij is opgekomen voor de visie van de partij, in het openbaar is opgekomen tegen politieke wantoestanden die voor het volk negatief konden uitpakken of politiek werk heeft verricht door mee te denken en mee te doen. We kunnen elkaar niet meer in de kou laten staan bij politieke wantoestanden, waar desinformatie een onderdeel van is, ook al kennen we degene die de desinformatie verspreidt.

Marie-Louise Vissers

Bronnen:
- Nationaal coördinator terrorismebestrijding en veiligheid te Nederland: Wat is desinformatie?
  https://www.nctv.nl/onderwerpen/desinformatie
- Wikipedia: desinformatie https://nl.wikipedia.org/wiki/Desinformatie
- Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst Nederland: Is des- of misinformatie altijd onjuist?  https://www.aivd.nl/
- Slachtofferhulp: Smaad, laster en belediging
   https://www.slachtofferhulp.nl/gebeurtenissen/smaad-laster-en-belediging/
- Starnieuws, 5 febr. 2025: Adhin in hoger beroep ook vrijgesproken; OM teruggefloten; www.starnieuws.com
- Dagblad Suriname: Onschuldige partij schuldig bevonden: de gevaren van valse beschuldigingen
- Hersenstichting: Vormen van trauma- en stressgerelateerde stoornissen
  https://www.hersenstichting.nl/hersenaandoeningen/trauma-en-stressgerelateerde-stoornissen
- https://www.dbsuriname.com/2025/01/13/onschuldige-partij-schuldig-bevonden-de-gevaren-van-valse-beschuldigingen/