Een vrouw houdt een foto van haar zoon vast tijdens een protest om de vrijlating te eisen van mensen die vastzaten tijdens de noodtoestand die door de overheid werd afgekondigd om bendegeweld in te dammen, in San Salvador, El Salvador. (Foto: Reuters)
El Salvador zou een langdurige noodtoestand moeten beëindigen en opgeschorte grondwettelijke rechten moeten herstellen na het behalen van aanzienlijke veiligheidswinsten dankzij het hardhandige optreden tegen bendes, zei een vooraanstaande mensenrechtencommissie woensdag.

De mensenrechtencommissie van de Organisatie van Amerikaanse Staten in Washington zei in een rapport dat ze de gegevens van de overheid over de verbeterde criminaliteitscijfers had ingezien en dat het de opschorting van rechten niet langer rechtvaardigde.

President Nayib Bukele riep de noodtoestand van een maand uit na een golf van moorden in één weekend in maart 2022.

In een poging om het door bendes geleide geweld te beëindigen, gaf hij opdracht tot een hardhandig optreden waarbij tienduizenden vermeende bendeleden werden opgepakt, terwijl hun rechten op een juridische verdediging werden opgeschort en twee jaar automatische gevangenisstraf werd toegestaan.

De noodtoestand is sindsdien elke maand opnieuw geautoriseerd door Bukeles bondgenoten in het Congres.

De rechtencommissie van de OAS zei dat het hardhandige optreden ook misstanden in stand heeft gehouden, waaronder "systematische en wijdverbreide" willekeurige arrestaties, illegale invallen en buitensporig gebruik van geweld. De rechten van kinderen en adolescenten zijn ook geschonden in het sleepnet, samen met een "negatie" van een eerlijk proces en uitdagingen voor toegang tot gerechtigheid voor degenen die van misdaden worden beschuldigd.

Bukele, een van de populairste leiders in Amerika volgens peilingen, heeft eerder kritiek op zijn anti-bende-offensief van zich afgeschud.

"De IACHR dringt er bij de Salvadoraanse staat op aan om de rechten en garanties die zijn opgeschort door de noodtoestand te herstellen, en benadrukt dat dit buitengewone mechanisme geen permanent kenmerk mag worden van het burgerveiligheidsbeleid van het land", aldus het rapport.

Het riep de regering ook op om vermeende mensenrechtenschendingen te onderzoeken en de verantwoordelijken te vervolgen.