Venezuela eist onmiddellijke vrijlating van Maduro uit Amerikaanse hechtenis

Venezuela’s minister van Buitenlandse Zaken, Yvan Gil, heeft de Verenigde Staten (VS) opgeroepen tot de onmiddellijke vrijlating van president Nicolás Maduro, die vorige maand tijdens een gewelddadige operatie door de VS is ontvoerd. Gil deed deze oproep maandag tijdens een toespraak bij de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties in Genève.

Maduro en zijn vrouw, Cilia Flores, zitten sinds 3 januari gevangen in New York, waar zij worden verdacht van drugshandel en samenzwering tot “narcoterrorisme”. Ondanks de heftige operatie is de situatie in Venezuela relatief rustig gebleven, hoewel politieke spanningen binnen de leiding blijven bestaan onder interim-president Delcy Rodríguez.

Gil beschreef de Amerikaanse operatie als een “systematische campagne” die meer dan honderd dodelijke slachtoffers heeft veroorzaakt. Hij noemde de ontvoering van Maduro een “politieke operatie vermomd als een juridische discussie”. Ondanks de spanningen benadrukte Gil dat Venezuela niet in oorlog is met de VS, die het land al tien jaar onder druk zet met sancties en een blokkade, zichtbaar voor de hele wereld.

Vorige week noemde het Internationaal Monetair Fonds (IMF) de economische en humanitaire situatie in Venezuela “zeer fragiel”, met een inflatie van drie cijfers en een snel dalende muntwaarde. Sancties spelen hierbij een rol, maar ook wanbeheer binnen de regering.

Eerder deze maand maakte het Amerikaanse Ministerie van Financiën bekend enkele sancties op de Venezolaanse energiesector te versoepelen, de grootste verlichting sinds de arrestatie van Maduro.

Gil stelde verder dat Venezuela een proces van verzoening en politieke co-existentie is begonnen, verwijzend naar de recent aangenomen Amnestywet 2026 voor Democratisch Samenleven. Deze wet kan honderden gevangenen vrijlaten die zijn opgesloten vanwege protesten en politieke onrust uit het verleden. Alleen deze week werden al aan 379 politieke gevangenen amnestie verleend, een belangrijke stap in een land dat lange tijd het bestaan van politieke gevangenen ontkende.

Tijdens zijn toespraak benadrukte Gil dat mensenrechten niet als instrument voor politieke oorlogvoering mogen worden misbruikt en dat de VN onpartijdig moet blijven. “Mensenrechten mogen geen instrumenten zijn van politieke oorlog; ze mogen niet selectief zijn en niet afhangen van ideologische voorkeur,” aldus Gil.

Hij bekritiseerde ook dat sommige landen constant en disproportioneel worden bekritiseerd, terwijl tragedies van enorme omvang, zoals het lijden van het Palestijnse volk, niet de aandacht krijgen die ze verdienen volgens internationaal recht en geweten.

Gil riep de Mensenrechtenraad op alle strafmaatregelen tegen Venezuela te beëindigen en de soevereiniteit van staten te respecteren.

Internationale reacties
De VS heeft de beschuldigingen van Venezuela krachtig verworpen. Een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken benadrukte dat de arrestatie van Maduro en zijn vrouw het resultaat is van gerechtelijke procedures die verband houden met ernstige strafbare feiten, waaronder drugshandel. “De VS blijft zich inzetten voor gerechtigheid en democratie in Venezuela,” aldus de woordvoerder.

De Europese Unie heeft opgeroepen tot een vreedzame oplossing voor de crisis en benadrukt het belang van respect voor rechtsstaat en mensenrechten aan alle zijden. Een EU-woordvoerder zei: “We volgen de situatie nauwgezet en roepen alle partijen op de-escalatie te bevorderen en politieke dialoog te hervatten.”

Mexico en enkele andere Latijns-Amerikaanse landen hebben zich kritisch uitgelaten over de Amerikaanse acties. Mexico’s minister van Buitenlandse Zaken noemde de operatie “een schending van de soevereiniteit van Venezuela” en pleitte voor dialoog en respect voor internationale normen.

De Mensenrechtenraad van de VN heeft aangekondigd de situatie in Venezuela verder te onderzoeken. Diverse mensenrechtenorganisaties, zoals Amnesty International en Human Rights Watch, roepen op tot transparantie en een eerlijk proces voor alle betrokkenen, en benadrukken dat politiek gemotiveerde detentie onaanvaardbaar is.