In de jaarrede van onze president is over gas het volgende vermeld: “Bij gas benadrukt de regering dat wij prioriteit moeten geven aan een gas-to-shore (GtS) project om zo goedkope stroom en grondstoffen voor petrochemie te leveren om elektrificatie en industrialisatie te versnellen.”

Wij willen het GtS-project - naar onze mening het belangrijkste project na olie - in hoofdlijnen belichten, om iedereen te betrekken bij de beleidvorming door relevante informatie te verstrekken.

Wij hebben met onze brief d.d. 20 juli 2025 aan de president, met afschrift aan de vicepresident en de minister van Olie, Gas en Milieu, twee documenten (online te raadplegen) gestuurd, te weten:
1. Het energiebeleid van SU 2025–2044, en
2. De industrialisatiepolitiek van SU,
met als doel een aanzet te geven voor de richting naar een duurzame economische en sociale ontwikkeling, met garantie van maximale werkgelegenheid, welvaart en welzijn voor iedereen.

Deze documenten zijn ook toegezonden aan alle DNA-leden en moeten worden beschouwd als onze bijdrage aan de discussies bij de algemene politieke beschouwingen, en specifiek wanneer het gaat om energiebeleid, industrialisatie en diversificatie van de economie.

Hoe denken wij het GtS-project te verwezenlijken?
Het gas uit blok 52 van Petronas betreft non-associated gas dat op zee, op een FPSO (Floating Production Storage and Offloading)-platform, zal worden verwerkt tot LNG en vandaar in grote LNG-tankers wordt getransporteerd naar verbruikslanden in West-Europa en andere delen van de wereld waar vraag bestaat.

We kennen de overeenkomst met Petronas niet (deze is niet openbaar), maar wij gaan ervan uit dat Suriname — evenals in andere petroleumovereenkomsten - het recht heeft om maximaal 20% te participeren in de gaswinning en daarmee recht heeft op hetzelfde percentage van de productie. Verwacht wordt dat in de loop van 2026 de feasibility study voor dit project gereed zal zijn, waarna een FID kan worden genomen.

Deze hoeveelheid zou vervolgens ter beschikking moeten komen aan de Staat, die het gas verder zal commercialiseren.
Hoe verloopt het traject verder?

Het GtS-project bestaat uit vier deelprojecten:
1. Aanleg van een pijpleiding voor het transport van gas vanuit de FPSO naar land (uitvoering via SPV 1).
2. Bouw van een Natural Gas Liquids (NGL) separation plant (via SPV 2).
3. Bouw van een Liquefied Petroleum Gas (LPG/kookgas)-plant (via SPV 3).
4. Aanpassing van EBS- en SPCS-generatoren voor gebruik van aardgas in plaats van HFO, te financieren door multilaterale financiële instellingen zoals de IDB, CDB, Afreximbank e.a.

Financiering van de eerste drie deelprojecten
Deze drie deelprojecten zullen volledig worden gefinancierd door foreign direct investors, al dan niet met overheidsparticipatie.

Hoe vindt de selectie van gegadigden, die in aanmerking wensen te komen voor de uitvoering van de projecten?
In hoofdlijnen komt het selectieproces op het volgende neer:
De Staat stuurt eerst een Request for Expression of Interest naar internationale bedrijven met bewezen technisch, organisatorisch en financieel vermogen (trackrecord) om dergelijke projecten uit te voeren, met het verzoek een EOI in te dienen volgens het model Design, Finance, Construction & Operation - voor elk deelproject afzonderlijk.

Vervolgens worden alle gegadigden die voldoen aan de vooraf gestelde criteria voorgeselecteerd. Aan deze groep wordt gevraagd een Request for Proposal in te dienen, conform de Terms of Reference opgesteld door de aangetrokken consultant en goedgekeurd door de Staat.

Uit de ontvangen Request for Proposal (RFP) wordt de aanbieder gekozen die het best voldoet aan de vooraf gestelde criteria.

Noodzakelijke stappen
1. De Staat, vertegenwoordigd door de minister van Olie, Gas en Milieu, samen met Staatsolie, moet Petronas zo spoedig mogelijk informeel en formeel meedelen dat de regering voornemens is het GtS-project als prioriteitsproject uit te voeren.

2. De president benoemt een commissie ter voorbereiding en uitvoering van het GtS-project. Deze wordt bemenst door ter zake kundigen van de kabinetten van de president en vicepresident, de ministeries van OGM en NH, en Staatsolie, aangevuld met externe deskundigen.

3. In samenspraak met de IDB wordt een international consultant aangetrokken voor het opstellen van een integrale “Feasibility Study for Suriname Offshore Natural Gas Pipeline, NGL Separation and LPG Production Plant, and Related Electricity Infrastructure”, naar analogie van de studie voor Guyana van 22 augustus 2018, met ondersteuning van de IDB.

4. Na bestudering van de feasibility study beslist de staat over het wel of niet uitvoeren van het GtS-project.

5. Indien wordt besloten tot uitvoering, volgen het uitsturen van de REOI en — na selectie — de RFP.

Drs. Johan Tjang-A-Sjin
johan@tjang-a-sjin.com