"Wat niet bij elkaar hoort, zal niet bij elkaar blijven". Weet u het nog? Is dit niet wat drs. Simons predikte sinds 2020?

De politieke realiteit die zich na de verkiezingen van 25 mei 2025 in Suriname heeft voltrokken, verdient geen respect, maar diepgaande juridische en morele kritiek. Wat zich afspeelt, is geen "gewone" coalitievorming binnen een democratie, maar een gestructureerde machtsconcentratie en uitsluiting van een groot deel van het volk. Het is, juridisch gesproken, een ongeoorloofde uitholling van de representatieve democratie en moreel gezien een verraad aan de republiek. Meer dan een derde van de kiezers en gekozenen werden bewust buiten gehouden. En dat had nu, vanwege de uitspraak van het Constitutioneel Hof, anders moeten zijn. 

Met diens stemmen vertegenwoordigt een grote partij een aanzienlijk deel van het Surinaamse volk. Dit mandaat is niet zomaar een cijfer — het is een democratisch signaal, geworteld in vertrouwen en hoop van de stemmers na een nationale (!) inspanning om het land op te bouwen. Dat de partij is uitgesloten van de vorming van een coalitie die wél ruimte biedt aan partijen die tot voor kort als principieel onverenigbaar werden beschouwd, is geen strategische verantwoorde en doordachte keuze, maar een welbewuste daad van uitsluiting en bij de gratie van fragmentatie een presidentschap te krijgen. 

Laat het helder zijn: deze coalitie kwam niet tot stand omwille van nationale eenheid, maar om een zeer groot deel van de Surinaamse kiezers uit te schakelen. Het trieste in dit alles zijn de mensen die trouw gezworen hebben aan de Grondwet, streden voor verandering maar het nu niet uit hun mond krijgen en in alle talen zwijgen. Waar zijn jullie nu? Hoe verantwoordt u dit? Een coalitie in strijd met het Decreet Politieke Partijen en de Grondwet. De Surinaamse Grondwet bepaalt in artikel 8 dat iedereen gelijk is voor de wet en recht heeft op gelijke behandeling, terwijl artikel 53 verplicht dat politieke partijen democratisch functioneren en burgers niet op onrechtmatige gronden mogen uitsluiten van representatie.

Daarnaast verplicht het Decreet Politieke Partijen de deelnemende partijen tot: 

Transparantie,
Democratisch bestuur,
Inclusiviteit.

In vooraf in achterkamers en telefonisch bekokstoofde allianties met de snelheid waarop deze coalitie tot stand kwam — achter gesloten deuren, zonder inhoudelijke verantwoording, en met de uitgesproken intentie om een grote groep kiezers monddood te maken — staat haaks op deze bepalingen. En dat zonder de officiële resultaten af te wachten. Wat hier gebeurt, is niet illegaal in procedurele zin, maar fundamenteel ongrondwettelijk in geest en strekking. En een belangrijke, ervaren groep van mensen die zwijgt! 

Intentie onthult het ware gezicht van de politieke handeling van allen die zich daaraan schuldig hebben gemaakt. Een handeling wordt in het recht niet alleen beoordeeld op wat zichtbaar is, maar ook op de bedoeling waarmee zij wordt verricht. Deze coalitie werd niet gevormd op basis van ideologische overeenstemming of overeenstemming van beleidsinhoud. Ze werd gevormd met één doel: rancune tegen anderen en baattrekking voor en vanuit de pluche. De snelheid van de onderhandelingen (nog voor officiële uitslag) het strategisch bijeenrapen van een tweederdemeerderheid, en het opzijschuiven van de inhoud in ruil voor machtswinst bevestigen dat dit geen democratische oefening was — het was een operatie. Hoe is daarmee in het belang van volk en land gediend? 

De democratie als façade
De ware tragedie van deze situatie is dat men in politics een spel speelt, maar de geest van het spel vernietigt. Is dit de wereld die wij wensen achter te laten? In elk geval velen niet. We bevinden ons in een stadium waarin de democratie nog wel speeltoneel heeft, maar de ware kern – representatie, transparantie, rechtvaardigheid – is uit het script geschreven en zal straks gepresenteerd worden aan het gehele volk, ook zij, die zich geleend hebben of hun ziel en zaligheid van hun partij en kiezers hebben weggegeven. 

Is dit een coalitie? Als burger zeg ik: dit is geen samenwerking, dit is een verraad. Een verraad aan zichzelf, in het bijzonder van mensen die echt beter horen te weten. En constitutioneel cynisme, ten top! 

Wat wij meemaken is niet de normale gang van zaken in een parlementaire democratie. Het is een ernstige waarschuwing dat macht in de verkeerde handen transformeert in een wapen tegen de wil van het volk. Maar zeer beslist tegen de medeplegers ook! 

En wie waar en wanneer ook zwijgt in dit moment van waarheid, maakt zich medeplichtig. 

mr. V.S.Balradj