De Azadi (Vrijheids)toren wordt verlicht met foto's van de Iraanse opperste leider Ayatollah Ruhollah Khomeini en de nationale vlag van Iran tijdens een ceremonie ter gelegenheid van de 45e verjaardag van de Islamitische Revolutie in Teheran. (Foto: AFP)
Iran heeft zondag de 45e verjaardag van de Islamitische Revolutie van 1979 herdacht, te midden van spanningen die het bredere Midden-Oosten in zijn greep hielden over de voortdurende oorlog van Israël tegen Hamas in de Gazastrook.

Duizenden Iraniërs marcheerden door de grote straten en pleinen versierd met vlaggen, ballonnen en spandoeken met revolutionaire en religieuze slogans.

In Teheran zwaaiden de menigten met Iraanse vlaggen, scandeerden slogans en droegen borden met de traditionele 'Dood aan Amerika' en 'Dood aan Israël' erop geschreven. Sommigen verbrandden Amerikaanse en Israëlische vlaggen, een gangbare praktijk bij pro-regeringsbijeenkomsten.

Processies begonnen vanuit verschillende punten en kwamen samen op het Azadi-plein. De staatstelevisie toonde menigten in veel steden en dorpen en beweerde dat "miljoenen mensen deelnamen aan de bijeenkomsten" in het hele land.

Het leger toonde een reeks van zijn raketten, waaronder de ballistische raketten Qassem Soleimani en Sejjil, en de Simorgh-satellietdrager op het plein waar mensen selfies met hen namen.

Tijdens de festiviteiten sprong een parachutist uit een vliegtuig, terwijl hij een Palestijnse vlag toonde.

Zware beveiligingsaanwezigheid
Er was een zware veiligheidsaanwezigheid in de grote steden in het hele land.

De herdenking vond plaats een maand na een dodelijke aanval door de extremistische Islamitische Staatsgroep in de centrale stad Kerman, waarbij minstens 95 mensen om het leven kwamen tijdens de herdenking van de prominente Iraanse generaal Qassem Soleimani, die door de VS werd gedood tijdens een drone-aanval in 2020.

Iran heeft geprobeerd de VS en Israël de schuld te geven van de aanval, terwijl het Israëlische offensief in de Gazastrook voortduurde. De Islamitische Republiek lanceerde raketaanvallen op Irak en Syrië. Vervolgens trof het de vermeende anti-Iraanse soennitische militante groepering Jaish al-Adl in het nucleair bewapende Pakistan, dat reageerde met zijn eigen aanvallen op Iran, waardoor de spanningen in een regio die ontstoken was door de oorlog tussen Israël en Hamas, verder opliepen.

Eerder in januari doodde een drone-aanval drie Amerikaanse troepen in Jordanië, wat een overkoepelende groep voor door Iran gesteunde facties, bekend als het Islamitische Verzet in Irak, beweerde. De VS zei dat ze Teheran verantwoordelijk hielden. Iran dreigde 'resoluut te reageren' op elke Amerikaanse aanval op de Islamitische Republiek.

De Islamitische Revolutie begon met wijdverbreide onrust in Iran over de heerschappij van sjah Mohammad Reza Pahlavi. De sjah, terminaal en in het geheim ziek van kanker, ontvluchtte het land in januari 1979. Ayatollah Ruhollah Khomeini keerde vervolgens terug uit ballingschap en de regering viel op 11 februari 1979, na dagen van massademonstraties en confrontaties tussen demonstranten en veiligheidstroepen.