De Colombiaanse president Gustavo Petro spreekt tijdens de beëdigingsceremonie voor generaal William Salamana als de nieuwe politiechef in Bogota, Colombia, dinsdag 9 mei 2023. (Foto: AP)
De Colombiaanse rebellenleider Pablo Beltran zei maandag dat de vredesbesprekingen tussen zijn Nationale Bevrijdingsleger (ELN) en de regering "op pauze" zijn gezet vanwege opmerkingen van president Gustavo Petro vorige week. Petro vroeg zich af of leden van de delegatie van de rebellengroep in Cuba de acties van hun eigen commandanten op het slagveld effectief konden controleren.

Hij zei ook dat de jongere leiders van de groep, bekend als het ELN, niet werden gemotiveerd door politieke doelen, maar door winsten uit de drugshandel.

In een interview dat door het communicatieteam van het ELN op YouTube is gepubliceerd, zei Beltran dat delegaties van beide partijen elkaar zouden moeten ontmoeten om de opmerkingen van de president van Colombia te "onderzoeken" voordat kwesties als een staakt-het-vuren en regelingen voor plattelandsontwikkeling verder kunnen worden besproken. De onderhandelingen zijn in november begonnen en hebben tot nu toe niet tot grote doorbraken geleid.

Het ELN werd door de Colombiaanse regering erkend als "een gewapende rebellengroep" tijdens de laatste gespreksronde die plaatsvond in Mexico, een aanduiding die het in staat stelt om beleidsveranderingen in vredesbesprekingen na te streven in plaats van alleen te onderhandelen over strafvermindering voor hun misdaden. Beltran voerde aan dat Petro's recente opmerkingen zijn status als "politieke organisatie" in gevaar brengen.

"Als ze het ene zeggen tijdens de onderhandelingen, terwijl de president het andere zegt, hebben we het gevoel dat we er tussenin zitten", zei Beltran. "Dus we vragen om uitleg."

Tijdens een toespraak voor militaire officieren op vrijdag beschreef Petro leden van de vredesdelegatie van het ELN als "oudere" leiders die geïnteresseerd waren in het bespreken van politieke veranderingen. Maar hij vroeg zich af of jongere ELN-commandanten die troepen op de grond leiden dezelfde soort doelen hebben.

"Ze mogen dezelfde spandoeken gebruiken," zei Petro. "Maar wat hen motiveert, is profiteren van illegale economieën." Petro voegde eraan toe dat oudere leiders zoals Beltran "bereid waren om te gaan zitten en te praten. Maar hebben ze echt de leiding?"

Het ELN werd in de jaren zestig opgericht door vakbondsleiders, studenten en priesters geïnspireerd door de Cubaanse revolutie. Het is de grootste overgebleven rebellengroep van Colombia en het was notoir moeilijk voor eerdere Colombiaanse regeringen om mee te onderhandelen.

In 2016 tekende de regering van Colombia een vredesovereenkomst met de grotere FARC-groep die een einde maakte aan vijf decennia van conflicten waarin naar schatting 260.000 mensen om het leven kwamen. Maar het geweld blijft de plattelandsgebieden van het land treffen waar het ELN heeft gevochten tegen de Gulf Clan en de FARC-splinter-groepen voor de controle over drugshandelroutes en andere middelen.

Petro beloofde tijdens zijn presidentiële campagne dat hij vredesovereenkomsten zou zoeken met alle grote gewapende groepen in Colombia door een strategie uit te rollen die hij omschreef als 'totale vrede'.

Maar een staakt-het-vuren tussen de Colombiaanse regering en de Gulf Clan is in maart mislukt, terwijl de onderhandelingen met FARC-splinter-groepen zich nog in een voorbereidende fase bevinden.