Er is een hele discussie gaande over het ambt van de president. Alsof de president zich altijd gedraagt naar zijn ambt en geen treintje rijdt op zijn verjaardag. Mensen mogen het staatshoofd niet beledigen, noch in schrift noch op beeld. De president en bevriende staatshoofden hebben een uitzonderingspositie bij wet, die afstamt van de tijd van de betbetovergrootmoeder van koning Willem-Alexander. De wet wordt beschouwd als majesteitsschennis. Het Oranjehuis heeft een ceremoniële functie. In Suriname hebben wij sinds 1988 een uitvoerende president, die politieke verantwoordelijkheid draagt.

Iemand beledigen heeft consequenties. Voor smaad en laster kan iedereen naar de rechter stappen. En dat is goed ook. Bij de president werkt het echter niet zo. Daar wordt gelijk de politie op afgestuurd, via het Openbaar Ministerie. De persoon wordt alvast in de cel gegooid en later wordt er gekeken of het terecht is of niet. In het geval van de Chanderdew S. uit Nickerie is hij zes dagen opgesloten geweest voor niks. Bij de voorgeleiding werd hij na een week naar huis gestuurd.

Het is de rechter die uiteindelijk vaststelt of iemand beledigd is op basis van artikel 152 van het Wetboek van Strafrecht. Deze en nog enkele muilkorfwetten zijn zeer subjectief. Deze wetten maken dat de president een uitzonderlijke positie heeft. Als het gaat om een president die lange tenen heeft, gaan mensen de gevangenis in voor niks. De Inlichtingen- en Veiligheidsdienst komen in actie als ze vinden dat de president is beledigd. Ook politieke personen brengen mensen aan. Er kan gauw misbruik worden gemaakt van zulke wetten die de mond moeten snoeren van mensen die te veel kritiek leveren. Dan wordt "spelen met je ding" al gauw misbruikt om critici aan te pakken.

In Nederland en België, waar de koning als staatshoofd een ceremoniële functie heeft, zijn deze muilkorfwetten afgeschaft. Al drie decennia wordt in Suriname, onder andere door de Surinaamse Vereniging van Journalisten, aangedrongen op schrappen van deze muilkorfwetten. Wanneer politici in de oppositie zitten, zijn zij het er mee eens dat de wetten achterhaald zijn, maar eenmaal in het comfortabele zadel, komen er veranderde beleidsinzichten om de hoek kijken.

Uitschelden, vooral met 'ma...' is verfoeilijk. Wat hebben moeders te maken met dit walgelijke gedrag. En ja, activist Piqué heeft niet alleen goor uitgescholden in haast elke zin die hij heeft geuit. Hij heeft onderwereldfiguren ook opgeroepen om zich te bewapenen. Het gaat ook om opruiing en bedreigingen. Wat heeft dat te maken met beledigen van het staatshoofd? Piqué had ook op grond van andere wetten opgepakt kunnen worden en de rechter zal uiteindelijk oordelen of hij fout is geweest. De muilkorfwetten ondergraven het recht op vrije meningsuiting. Deze moeten zo snel mogelijk worden doorgestreept. Er zijn genoeg mogelijkheden om mensen aan te pakken op basis van wetten die voor eenieder gelden. De president staat niet boven de wet, hij is gelijk aan eenieder, ongeacht het ambt dat hij bekleedt.

Nita Ramcharan

P.s.: Velen zijn weer uit de winterslaap, want vandaag is het de Dag van de Vrouw...