Leden van de Sri Lankaanse Special Task Force (STF) en politieagenten patrouilleren tijdens een oproer in de open gevangenis van Pallansena op 7 augustus 2026, te midden van een confrontatie tussen gevangenen en bewakers. (Foto: AFP)
In Sri Lanka zijn drie gevangenen om het leven gekomen en 23 anderen gewond geraakt tijdens meerdere gevangenisrellen, waarbij de autoriteiten vermoeden dat narcoticahandelaren en rivaliserende bendes achter het geweld zitten.

De rellen begonnen donderdagavond toen ongeveer 40 gevangenen uit hun cellen braken in de New Magazine-gevangenis in Colombo, de hoofdstad. Hierbij kwam één gevangene om het leven. Vrijdagochtend escaleerde de situatie opnieuw in de Kuruwita-gevangenis, ongeveer 80 kilometer van Colombo, waar twee gevangenen werden gedood. In totaal raakten 23 gevangenen gewond en werden opgenomen in ziekenhuizen, aldus minister van Openbare Veiligheid Ananda Wijepala.

Tegelijkertijd moest de politie traangas gebruiken om protesterende gevangenen onder controle te krijgen in een open gevangenis in Negombo, aan de kust en ongeveer 40 kilometer van Colombo. De oproerpolitie werkte hard om gevangenen die op daken geklommen waren of zich in open gebieden bevonden, terug te brengen naar hun cellen.

Minister Wijepala verklaarde in het parlement dat de rellen vermoedelijk verband houden met conflicten tussen narcoticahandelaren en criminele bendes, en dat er mogelijk sprake is van coördinatie: “Het lijkt erop dat er planning en een poging tot sabotage achter deze incidenten zit. Dit kan pas met zekerheid worden gezegd na een grondig onderzoek.”

De recente onrust volgt op een andere gewelddadige uitbarsting vorige maand in Negombo, waarbij tien gevangenispersoneelsleden en twintig gevangenen omkwamen. Ook vond afgelopen weekend een oproer plaats in de Mahara-gevangenis, nabij Colombo, met een dode en meerdere gewonden.

Sri Lanka kampt met een ernstige crisis door overbevolking in gevangenissen. Volgens minister van Justitie Harshana Nanayakkara zitten er meer dan 39.000 gedetineerden vast in een systeem met een capaciteit van slechts 10.000.

Volgens Senaka Perera, voorzitter van de Commissie voor de Rechten van Gevangenen, is de situatie al lange tijd onhoudbaar: “Het aantal gevangenen is vier keer hoger dan de capaciteit. Ze hebben al lang geduld gehad.” Veel gedetineerden wachten op hun proces vanwege drugsgerelateerde aanklachten, en recente strengere borgstellingsvoorwaarden hebben de overbevolking verergerd.

Om de druk op het rechtssysteem te verlichten, overweegt Sri Lanka amendementen op de grondwet om de ambtstermijn van hogere rechters met twee jaar te verlengen. Dit moet helpen bij het afwerken van meer dan een miljoen lopende rechtszaken en het verminderen van het aantal gevangenen.