Meer dan één op de drie boomsoorten loopt risico op uitsterven

Meer dan één op de drie boomsoorten loopt wereldwijd het risico op uitsterven, wat een bedreiging vormt voor het leven zoals we dat op aarde kennen, volgens een rapport dat is gepubliceerd door de Rode Lijst van bedreigde soorten van de International Union for Conservation of Nature (IUCN).

Het rapport dat maandag is gepubliceerd, waarschuwt dat meer dan 16.000 boomsoorten met uitsterven worden bedreigd. Meer dan 47.000 soorten werden beoordeeld voor de IUCN-studie, van de naar schatting 58.000 soorten die naar verwachting in de wereld bestaan.

Volgens het rapport worden bomen gekapt voor houtkap en om land vrij te maken voor landbouw en menselijke expansie. Klimaatverandering vormt ook een extra bedreiging door toenemende droogte en bosbranden.

Meer dan 5.000 van de soorten op de Rode Lijst van de IUCN worden gebruikt voor constructiehout en meer dan 2.000 soorten voor medicijnen, voedsel en brandstoffen.

Tot de bedreigde soorten behoren de paardenkastanje en de ginkgo, die beide worden gebruikt voor medische toepassingen, de grote mahonie die wordt gebruikt bij het maken van meubels, en verschillende soorten essen, magnolia's en eucalyptus, aldus Emily Beech, hoofd van de afdeling prioritering van behoud bij Botanic Gardens Conservation International (BGCI), die bijdroeg aan de beoordeling van de bomen.

Bovendien is het aantal bedreigde bomen volgens het IUCN-rapport "meer dan het dubbele van het aantal bedreigde vogels, zoogdieren, reptielen en amfibieën bij elkaar".

Terwijl boomsoorten in 192 landen met uitsterven worden bedreigd, is het grootste deel te vinden op eilanden vanwege de snelle stedelijke ontwikkeling en de uitbreiding van de landbouw, en de introductie van invasieve soorten, plagen en ziekten van elders, aldus het rapport.

In Zuid-Amerika, dat de grootste diversiteit aan bomen ter wereld kent, lopen 3.356 van de 13.668 beoordeelde soorten het risico om uit te sterven. Veel soorten op het continent, de thuisbasis van de Amazone-jungle, zijn waarschijnlijk nog niet eens ontdekt.

Als ze dat wel zijn, is de kans groot dat ze met uitsterven worden bedreigd, aldus het rapport.

De IUCN heeft opgeroepen tot bosbescherming en -herstel door middel van het planten van bomen, evenals het behoud van soorten die uitsterven door zadenbanken en botanische tuincollecties.

"Bomen zijn essentieel om het leven op aarde te ondersteunen door hun vitale rol in ecosystemen, en miljoenen mensen zijn afhankelijk van hen voor hun leven en middelen van bestaan", aldus IUCN-directeur-generaal Grethel Aguilar in een verklaring.

De publicatie van het rapport valt ook samen met de COP16-top van de Verenigde Naties over biodiversiteit, die is begonnen in de Colombiaanse stad Cali.

Het Milieuprogramma van de VN (UNEP) schat dat de uitgaven aan de natuur tegen 2030 jaarlijks moeten stijgen tot $ 542 miljard, tegen $ 200 miljard in 2022, om het verlies van de natuur een halt toe te roepen en klimaatdoelen te halen.