Maandag vierden wij Divali - het feest van licht, harmonie en spirituele zuiverheid. We prijzen onszelf als “de kleine Verenigde Naties”. En tóch blijkt telkens opnieuw: te veel mensen blijven vastzitten in etnische reflexen. Vooral in de politiek. Terwijl Suriname juist groot is geworden omdat geen enkele groep de andere overheerst.

Tijdens de regeringspersconferentie werd aan president Jennifer Simons de vraag gesteld of er sprake is van “etnische zuivering” bij ontheffen van personen op cruciale posities die tijdens de vorige regering waren aangesteld. Laat het duidelijk zijn: die term is geen politieke vraag. Het is taal van oorlog. Een term die internationaal verbonden is aan genocide en systematische vernietiging van bevolkingsgroepen. Zulke taal gebruik je niet licht in een democratie - en zéker niet in een land dat 50 jaar onafhankelijkheid nadert als schoolvoorbeeld van etnische co-existentie.

De president reageerde terecht zichtbaar scherp - en vooral helder. Ze herinnerde eraan dat Suriname gelaagd is opgebouwd: wie vijf mensen voor zich ziet, kan slechts kiezen uit wie er wérkelijk in die groep aanwezig is. Beleid is geen etnisch schaakspel - het is een samenstelling van realiteit. Haar slotvraag aan de journalist - “heeft u mijn antwoord begrepen?” - was een noodzakelijk wake-up moment dat meer ging over het begrip van begrippen, dan over politiek.

Een kritische pers is onmisbaar. Maar kritische vragen mogen nooit misleidende framing worden. Een journalist mag alles vragen - zolang hij beseft dat woorden geen neutrale instrumenten zijn. 
Laten we eerlijk zijn:
Geen enkele politieke partij in Suriname representeert één etnische groep. Niet de coalitie. Niet de VHP. Niet de NDP. Niet één. We zijn een land van minderheden. Wie vandaag suggereert dat “zijn volk” wordt weggehaald, ondermijnt het Surinaamse fundament - namelijk dat niemand hier een meerderheid bezit. Niemand.

Wat er gebeurt bij machtswisseling is politiek - geen etnische zuivering. Het is een patroon dat al sinds jaar en dag bestaat. Moeten we dat herzien? Absoluut. Maar met wetgeving, transparantie en systeemhervorming - niet met explosief taalgebruik dat de samenleving psychologisch voorbereidt op een vijand die niet bestaat.

De juiste vraag is dus niet:
“Van wie zijn die mensen?”
De volwassen vraag is:
“Hoe ontwerpen we een systeem waarin geen enkele regering nog het gevoel kan hebben dat staatsposities persoonlijk bezit zijn?”

Wie vandaag nog suggereert dat machtsdynamiek in Suriname een strijd is tussen rassen - speelt niet met politiek. Hij speelt met vuur. Suriname is op weg naar 50 jaar onafhankelijkheid. Dan moet de etnische politiek voorgoed eindigen. Geen enkel land kan volwassen worden als het zichzelf reduceert tot stammenlogica. Wie etnisch vuur aanwakkert in een land dat op vrede gebouwd is, mag nooit aan een lucifer komen.

Nita Ramcharan