Het staatsbedrijf Food and Agriculture Industries (FAI) heeft onlangs een presentatie gehouden voor president Chan Santokhi. Het persbericht stelt dat de groeicijfers zijn getoond naast de plannen voor het aanpakken van de enorme schuld van het bedrijf. Dit bericht bevat een serie van onjuistheden die naar de gemeenschap toe misleidend is, stelt de Vereniging van Economisten in Suriname in haar nieuwste editie van Inzicht. 

De onjuistheden op een rijtje
1. FAI is volgens het bericht sinds november 2020 overgenomen door de staat. Dit is formeel correct, maar in feite wordt FAI vanaf het vertrek van Univeg in februari 2020 door de Staat gedraaid en subsidieert de Staat het bedrijf met ca. SRD 3 miljoen per maand. Wat men verzwijgt, is dat er al in september 2020 door 4 lokale experts een “Rehabiltatieplan voor de Bacovenindustrie” is gepresenteerd aan president Santokhi, minister Achaibersing van Financiën en minister Sewdien van LVV.  Het plan rekende uit dat met een investering van US$ 16 miljoen, het bedrijf een doorstart zou kunnen maken. Met die investering o.a. in rehabilitatie van de aanplant, kon het bedrijf weer winstgevend worden. De regering heeft dit plan nimmer uitgevoerd en slechts de salarissen helpen betalen.

2. Volgens minister Sewdien is het bedrijf door de verandering van het managementsysteem in de blauwe cijfers. Dit is onmogelijk, aangezien de investeringen nimmer zijn gepleegd. Deze onwaarheid wordt in hetzelfde bericht tegengesproken door FAI-directeur, Permila Bissumbhar, die zegt dat er momenteel nog 40% van de lonen door de overheid wordt gesubsidieerd.

3.  De minister geeft verder aan dat de “export is gegroeid van 2 containers per week naar 10 containers per week”. Dit klinkt heel erg positief, maar is misleidend. Hij vergeet gemakshalve dat toen Suriname opnieuw de leiding van het bedrijf kreeg, de export nog 20 containers per week bedroeg.

De vergelijking met 2 containers per week is om de gemeenschap een vals positief beeld te geven. Overigens is in het Rehabilitatieplan aangegeven dat het bedrijf pas winstgevend zou zijn bij de export van 80 containers per week.

4. President Santokhi heeft voorgesteld binnen 3 maanden een plan te creëren waarbij internationale financiële instellingen worden betrokken bij het aflossen van de schulden. Dit is vreemd, omdat volgens de kop van het bericht het bedrijf tijdens die ontmoeting al een schuldenplan heeft aangeboden.

Het is duidelijk dat het schuldenprobleem ten bedrage van US$ 15 miljoen na 3 jaar wederom wordt vooruitgeschoven. Hoe waarschijnlijk is het dat na 3 jaar geen aandacht aan het bedrijf te hebben besteed, nu ineens de oude schuldeisers prioriteit hebben. Bovendien is het aflossen van de oude FAI-schulden met nieuwe buitenlandse schulden slechts “pur’ bruku, wer’ bruku”.

5. Het staatshoofd deelde ook mee dat er inmiddels vanuit het IMF al middelen vrijgekomen zijn voor de aflossing. Hoe waarschijnlijk is het dat de Staat de geleende IMF-middelen die bestemd zijn voor dekking van het begrotingstekort hiervoor gaat aanwenden, terwijl ze haar directe schuldeisers niet eens kan betalen.

Het is in het kader van behoorlijk bestuur van belang om de feitelijke informatie met de samenleving te delen, stelt de VES.