Brazilië: Inheemse verdediger Pereira krijgt traditioneel afscheid

Bruno Pereira, de Braziliaanse inheemse verdediger die deze maand is gedood toen hij onderzoek deed naar bedreigingen voor geïsoleerde stammen in de Amazone, is vrijdag begraven in zijn thuisstaat Pernambuco in het noordoosten van het land. Pereira, een 41-jarige vader van drie kinderen, werd begraven na een uitvaartdienst die is bijgewoond door familie en inheemse Brazilianen die hun respect betuigden aan de man die zijn carrière besteedde aan het studeren van en pleiten voor inheemse volkeren.

De Britse journalist Dom Phillips waarmee Pereira op onderzoeksreis was en die ook is vermoord, wordt zondag gecremeerd nabij Rio de Janeiro. Het is morgen precies vier weken sinds de twee voor het laatst levend werden gezien.

Ongeveer twee dozijn inheemse Xukuru-mannen en -vrouwen namen afscheid van Pereira met zang en dans terwijl een foto van hem op zijn kist rustte. De doodskist was gedrapeerd met de vlaggen van Pernambuco en het voetbalteam Sport Recife.

"We zijn hier gekomen om onze krijger, de krijger Bruno, te eren, die vandaag (vrijdag) een martelaar wordt voor ons allemaal, voor de inheemse zaak", zegt Marcos Luidson, een leider in de Xukuru-gemeenschap in Pernambuco.

Pereira begon in 2010 te werken voor het Braziliaanse inheemse agentschap Funai in de Javari-vallei, een afgelegen gebied waar de hoogste concentratie ongecontacteerde stammen ter wereld woont. Het was daar waar Pereira en de Britse journalist Dom Phillips eerder deze maand zijn vermoord terwijl ze de pogingen van inheemse stammen bestudeerden om zich te verdedigen tegen illegale jagers, mijnwerkers, houthakkers en vissers.

Pereira kreeg in 2019 verlof uit Funai, nadat ze samen met de federale politie had gewerkt aan een operatie waarbij 60 boten werden vernietigd die werden gebruikt door illegale mijnwerkers. De Braziliaanse president Jair Bolsonaro had eerder dat jaar de politie uitgescholden voor het vernietigen van apparatuur die in beslag was genomen van illegale mijnwerkers en houthakkers.

Pereira's vertrek als hoge Funai-functionaris maakte deel uit van een golf van personeelsafvloeiing en bezuinigingen bij het bureau nadat Bolsonaro in 2019 aantrad.
Pereira hielp later inheemse groepen patrouilleren in de Javari-vallei voor illegale activiteiten door buitenstaanders, gevaarlijk werk dat hem meerdere bedreigingen opleverde.

Het aantal moorden op inheemse landverdedigers steeg naar 10 in zowel 2019 als 2020, vergeleken met vijf in de twee voorgaande jaren samen, zei mensenrechtengroep Global Witness.

Bij de begrafenis riep Xukuru-leider Luidson op tot verantwoordelijkheid voor Pereira, Phillips en alle inheemse verdedigers die werden gedood.

"Hoeveel andere leiders zijn er gedood? Hoeveel krijgers hebben we die zijn vermoord rond de strijd om territorium zonder zicht? ... Vele anderen," zei Luidson.