Caricom-voorzitter en premier van Saint Lucia, Philip J. Pierre.
Emancipatie is meer dan een historische gebeurtenis die jaarlijks wordt herdacht. Volgens Caricom-voorzitter en premier van Saint Lucia, Philip J. Pierre, is de strijd voor vrijheid nog altijd niet voltooid zolang economische ongelijkheid, voedselonzekerheid en de gevolgen van het slavernijverleden voortduren. Dat stelt hij in zijn Emancipatiedagboodschap aan de bevolking van de Caribische Gemeenschap.

Pierre benadrukt dat Emancipatiedag niet alleen een moment is om stil te staan bij de afschaffing van de slavernij, maar ook bij de offers die daarvoor zijn gebracht. "Vrijheid werd onze voorouders niet geschonken. Zij hebben ervoor gevochten en er een hoge prijs voor betaald. Daarom moeten wij hun nalatenschap eren door samenlevingen op te bouwen die gebaseerd zijn op rechtvaardigheid, menselijke waardigheid en gelijke kansen."

Volgens de Caricom-voorzitter betekende de afschaffing van de slavernij niet automatisch het einde van de ongelijkheid. Hij wijst erop dat voormalige tot slaaf gemaakten hun vrijheid kregen zonder land, zonder vermogen, zonder compensatie en zonder economische kansen, terwijl degenen die van hun arbeid profiteerden daarvoor werden beloond."De geschiedenis kunnen wij niet veranderen, maar wij moeten haar wel begrijpen. Alleen dan kunnen wij onze verantwoordelijkheid nemen om een betere toekomst op te bouwen."

Pierre noemt de geschiedenis van het Caribisch gebied uniek, gevormd door de onteigening van inheemse volkeren, de trans-Atlantische slavernij, contractarbeid en eeuwen van koloniale overheersing. Tegelijkertijd wijst hij op de veerkracht van de Caribische bevolking, die ondanks deze geschiedenis sterke democratieën, levendige culturen en internationaal gewaardeerde muziek en literatuur heeft voortgebracht.

De voorzitter stelt dat politieke vrijheid alleen onvoldoende is. Volgens hem moet de volgende stap bestaan uit economische emancipatie. "Onze mensen verdienen economische vrijheid. Zij verdienen kansen, eigendom en welvaart." Pierre pleit voor een Caribische economie waarin ondernemerschap wordt gestimuleerd, jongeren toekomstperspectief vinden in de regio en boeren, vissers en producenten een centrale plaats innemen binnen de economische ontwikkeling.

Ook onderwijs speelt volgens hem een sleutelrol. Jongeren moeten worden voorbereid op innovatie, technologie, ondernemerschap en leiderschap, zodat zij een actieve bijdrage kunnen leveren aan de verdere ontwikkeling van de Caribische Gemeenschap. In zijn boodschap noemt Pierre voedselzekerheid en energieonafhankelijkheid eveneens belangrijke voorwaarden voor echte vrijheid. Geen enkel land kan volgens hem werkelijk onafhankelijk zijn wanneer het zichzelf niet kan voeden. Daarom moeten landbouw, visserij en de productie van lokale voedingsmiddelen verder worden versterkt. Daarnaast pleit hij voor investeringen in betaalbare, betrouwbare en duurzame energiebronnen. Dat is volgens hem niet alleen noodzakelijk voor de bescherming van het milieu, maar ook om de economie te versterken, werkgelegenheid te creëren en de kosten van levensonderhoud te verlagen.

Pierre onderstreept dat ook de internationale discussie over herstelbetalingen een belangrijk onderdeel vormt van de onafgemaakte emancipatie. Volgens hem draait de roep om herstelbetalingen niet om schuld of wraak, maar om erkenning van de historische waarheid en rechtvaardigheid voor het menselijk leed dat door de slavernij is veroorzaakt. 

De Caricom-voorzitter sluit zijn Emancipatiedagboodschap af met een oproep aan de lidstaten om gezamenlijk verder te bouwen aan een rechtvaardige, welvarende en verenigde Caribische Gemeenschap. "De ware betekenis van onze vrijheid ligt niet alleen in wat wij herdenken, maar vooral in wat wij samen opbouwen," aldus Pierre. "Laten wij de reis voortzetten van emancipatie naar rechtvaardigheid, welvaart en blijvende vrijheid."

Emancipatiedag, die jaarlijks op 1 augustus wordt herdacht, staat stil bij de afschaffing van de slavernij in het Britse Rijk, waaronder grote delen van het Caribisch gebied en Canada. De herdenking markeert de inwerkingtreding van de Slavery Abolition Act in 1834, eert de veerkracht en het doorzettingsvermogen van zwarte gemeenschappen en benadrukt de noodzaak om de strijd tegen discriminatie en ongelijkheid voort te zetten.