Medewerkers van de verkiezingscommissie plaatsen informatiemateriaal in aanloop naar de algemene verkiezingen bij een stembureau in Bangkok, Thailand. (Foto: Reuters)
Kiezers in Thailand en Japan brengen vandaag, zondag, hun stem uit in belangrijke verkiezingen die politieke stabiliteit en beleidsrichting in beide landen kunnen bepalen. Terwijl Japanse premier Sanae Takaichi op weg lijkt naar een ruime overwinning, belooft het verkiezingsproces in Thailand een zinderende driedelige strijd zonder duidelijke winnaar.

In Thailand staat een driehoofdige politieke strijd centraal tussen de conservatieve Bhumjaithai-partij van premier Anutin Charnvirakul, de progressieve People's Party en de populistische Pheu Thai partij, gesteund door ex-premier Thaksin Shinawatra. Analisten verwachten dat geen enkele partij een absolute meerderheid zal behalen, wat de politieke onrust kan voortzetten.

Premier Charnvirakul riep de verkiezingen uit te midden van een grensconflict met buurland Cambodja, een zet die volgens deskundigen is bedoeld om in te spelen op een golf van nationalisme. De populaire progressieve People's Party, die pleit voor structurele hervormingen, leidt de peilingen, maar heeft mogelijk niet genoeg zetels voor een meerderheid.

Een bijkomende uitdaging is een referendum over een nieuwe grondwet, waarbij kiezers mogen beslissen over het vervangen van de huidige militaire grondwet uit 2017. Het land kent sinds het einde van de absolute monarchie in 1932 al twintig verschillende grondwetten, vaak na militaire coups. Het resultaat van het referendum kan grote invloed hebben op de toekomstige politieke machtsverdeling.

In Japan lijken de verkiezingen voor het Lagerhuis een relatief zekere overwinning te worden voor premier Takaichi, de eerste vrouwelijke premier van het land. Met een conservatieve coalitie die volgens peilingen veruit de meeste zetels zal winnen, kan Takaichi haar ambitieuze plannen voortzetten, waaronder belastingverlagingen en een versterking van de defensie, mede gericht tegen China. Haar populariteit is vooral groot onder jonge kiezers, hoewel de opkomst door zware sneeuwval in delen van het land onder druk staat.

Takaichi kreeg vlak voor de verkiezingen nog de steun van de Amerikaanse president Donald Trump, wat haar rechtse achterban kan versterken. Toch kan dat ook gematigde kiezers afschrikken. De Japanse verkiezingen vinden plaats in uitzonderlijke winterse omstandigheden, wat de stemming en opkomst kan beïnvloeden.

Beide verkiezingen worden nauwlettend gevolgd, omdat ze signalen geven over de richting van de politieke ontwikkelingen in twee belangrijke Aziatische landen. Terwijl Japan zich voorbereidt op stabiliteit onder een krachtige conservatieve leiding, worstelt Thailand met fragmentatie en onzekerheid, waarbij de uitkomst van de verkiezingen en het grondwetsreferendum bepalend zullen zijn voor de toekomst van de democratie en economische hervormingen.