Column: Quorum als krachtmeting

Vandaag is geen gewone parlementaire dag. Wat op het eerste gezicht een technische vergadering lijkt: de toelating van acht nieuwe volksvertegenwoordigers van de coalitie, is in werkelijkheid een meetmoment voor de machtsverhoudingen in het parlement. Zes gekozen coalitieleden die inmiddels minister zijn geworden, president Jenny Simons en Greg Rusland, kunnen wettelijk geen parlementariër blijven. Hun opvolgers staan klaar. Maar vóórdat zij kunnen worden beëdigd, moet het parlement eerst kunnen vergaderen. En dat vereist quorum.

Met 34 zetels beschikt de coalitie op papier over een comfortabele tweederdemeerderheid. Maar vandaag draait het om iets simpels: aanwezigheid. Voor quorum zijn minimaal 26 leden vereist. En de coalitie heeft er, na de verschuivingen, precies 26 over.  Daar zit meteen het risico. Eén afwezig coalitielid, en het hele proces valt stil. 

De sleutel ligt ironisch genoeg bij de oppositie, met name bij de VHP. Als die besluit niet mee te werken aan het quorum, moet de coalitie het volledig op eigen kracht zien te redden. En of dat lukt, is onzeker, ondanks de verzekeringen die de partijvoorzitters hebben gegeven tijdens een coalitievergadering. De VHP heeft zich inmiddels beklaagd dat de uitgeschreven vergadering van vandaag niet binnen de voorgeschreven termijn van 24 uur is aangekondigd.

Het quorumvraagstuk krijgt daardoor strategisch gewicht. Niet alleen omdat er nieuwe leden moeten worden toegelaten, maar ook omdat voormalig president Chan Santokhi op een andere vergadering, nog moet worden toegelaten als lid van het parlement. Blijft de VHP het middel van, geen quorum verlenen hanteren, betekent dit niet alleen, geen nieuwe coalitieleden, maar straks ook geen Santokhi in DNA. Immers, met 16 leden kan de oppositiepartij geen quorum opbrengen. 

De niet-strategische benoeming van zes coalitieleden tot minister is niet de enige ondoordachte en onoplettende fout die is gemaakt. Sergio Akiemboto, die namens de NDP bij de verkiezingen een zetel behaalde, heeft zich, nog vóór zijn beëdiging als parlementariër geprofileerd als de rechterhand van president Jennifer Simons. Hij is officieel aangekondigd als de toekomstige chefstaf en heeft in die hoedanigheid zelfs het personeel toegesproken. Erger nog: anticiperend op deze functie, die niet gecombineerd mag worden met het lidmaatschap van het parlement, werden zijn naam en foto verwijderd van de officiële lijst van parlementariërs op de website van De Nationale Assemblée voor de zittingsperiode 2025–2030.

Starnieuws schreef een bericht over Akiemboto’s actieve optreden als toekomstig directeur, terwijl hij formeel nog parlementariër was. Enkele uren later verscheen een herziene versie van de DNA-ledenlijst op de website, waarin Akiemboto plots weer wél was opgenomen. De politieke ramp voor de coalitie zou compleet zijn geweest als, zonder Akiemboto, het aantal coalitieleden slechts 25 zou tellen. Met deze niet alerte en ondoordachte fouten zal de coalitie moeten beseffen dat een meerderheid op papier nog geen macht in de praktijk betekent.

Voor de VHP is het ook een lastige afweging. Meewerken aan quorum betekent dat Santokhi later plaats kan nemen op zijn zetel, maar tegelijk moet blijken of de coalitie vandaag haar test kan doorstaan. Niet meewerken zou politiek symbolisch zijn, maar zou ook betekenen dat de oppositieleider zelf buiten spel blijft. Een dilemma dus.

Vandaag draait het dus niet om acht zetels, maar om iets groters: om wie de regie in het parlement heeft. Het wordt een test van vertrouwen, strategie en discipline. En van wie het lef heeft om openlijk te spelen, of liever achter de schermen manoeuvreert. We gaan later op de dag zien wie durft. En wie zijn kaarten op het juiste moment weet uit te spelen. Wat het ook wordt, de politieke consequenties zullen niet mals zijn bij afwezigheid. 

Wilfred Leeuwin