Het vuur van de Israëlische aanval op de Iraanse olieopslagplaats Sharan is te zien. (Foto via Reuters)
Israël heeft bij een grootschalige luchtaanval op Iran vier topcommandanten van de Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC) en zes prominente nucleaire wetenschappers gedood. De operatie, waarbij 200 Israëlische gevechtsvliegtuigen tientallen doelwitten troffen, markeert een nieuwe fase in de confrontatie tussen beide landen.

De Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC) is een elite-eenheid binnen het Iraanse leger, opgericht na de revolutie van 1979. De Garde staat rechtstreeks onder bevel van hoogste leider ayatollah Ali Khamenei en speelt een sleutelrol in Iran’s defensie, buitenlandse operaties en nucleair programma. De IRGC heeft zo’n 190.000 actieve manschappen (600.000 met reserves) en onderhoudt banden met pro-Iraanse groeperingen in het Midden-Oosten. In 2019 werd de IRGC door de Verenigde Staten aangemerkt als terroristische organisatie — een unicum voor een onderdeel van een buitenlandse regering.

Wie zijn omgekomen?
De Israëlische aanval op vrijdag richtte zich op de top van de IRGC en leidde tot de dood van onder anderen:
- Hossein Salami, commandant van de IRGC
- Mohammad Bagheri, stafchef van de Iraanse strijdkrachten
- Gholamali Rashid, commandant van het centrale militaire hoofdkwartier
- Amir Ali Hajizadeh, hoofd van de IRGC-luchtmacht

Ook zes nucleaire wetenschappers kwamen om, evenals tientallen andere militairen. Volgens Teheran vielen bij de aanvallen in totaal minstens 80 doden en meer dan 320 gewonden, onder wie 20 kinderen.

Wat werd getroffen?
Israëlische precisiebombardementen troffen belangrijke militaire, nucleaire en economische locaties, waaronder:
- De kerncentrale van Natanz, Iran’s grootste uraniumverrijkingsfaciliteit. Bovenliggende installaties en stroomvoorziening zijn vernietigd. Hoewel de ondergrondse centrifuges gespaard lijken, waarschuwt het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) voor mogelijke schade.

- Gasveld South Pars, waar een brand uitbrak na een aanval op fase 14. De productie van miljoenen kubieke meters gas werd tijdelijk stilgelegd.

- Militaire doelen in onder meer Teheran, Isfahan, Kermanshah en Tabriz.


Iraanse reactie en dreiging
Iran reageerde met raket- en drone-aanvallen op Israël, waarbij volgens Israël 13 mensen omkwamen en meer dan 200 gewond raakten. Khamenei waarschuwde in een televisietoespraak dat Israël "zwaar zal boeten" voor de moorden op zijn hoogste militairen: “Zij zijn begonnen. Wij zullen het afmaken.”