Een man staat naast beschadigde huizen na de dodelijke overstroming na zware regenval langs de oever van de Roshi-rivier in Panauti in Kavre, Nepal. (Foto: Reuters)
Nepal is maandag begonnen de schade op te nemen die is veroorzaakt door dodelijke overstromingen en aardverschuivingen als gevolg van hevige regenval, terwijl bewoners de ontmoedigende taak hadden om hun huizen schoon te maken en hun kapotte spullen uit de modder te halen.

Minstens 192 mensen kwamen om en 32 werden nog steeds vermist in twee dagen van aanhoudende regenval veroorzaakt door een lagedrukgebied in de Golf van Bengalen en boven gebieden in India die grenzen aan Nepal.

In de noordelijke gebieden van Bangladesh, gescheiden van Nepal door een dunne strook Indiaas grondgebied, zaten meer dan 100.000 mensen vast na hevige regenval en de toestroom van water stroomopwaarts, aldus ambtenaren.

De door heuvels omgeven Kathmanduvallei, waar vier miljoen mensen wonen en waar de hoofdstad is, zag alleen al 56 doden en leed een van de ergste verwoestingen in de afgelopen jaren, waarbij rivieren over hun oevers stroomden en huizen, ziekenhuizen, wegen, bruggen en markten overstroomden.

Prithvi Subba Gurung, een senior minister en woordvoerder van het kabinet, zei dat de regering de omvang van de schade en de kosten van de wederopbouw aan het beoordelen was.

Sommige weerstations in Kathmandu registreerden de hoogste 24-uursregenval in decennia, zeiden ambtenaren.

Surya Raj Acharya, een expert op het gebied van infrastructuur en stadsplanning, zei dat willekeurige bouw en verstedelijking in Kathmandu zonder basistechniek en planning hadden bijgedragen aan de enorme schade.

"Rivieroevers worden door mensen aangetast voor de bouw van huizen, waarbij de basishandhaving van techniek en planning wordt genegeerd, zonder voorzieningen voor drainage en riolering," zei hij.

"Er is geen adequate afvoer voor rivierwater tijdens het regenseizoen, waardoor het overstromingswater huizen binnenkomt," zei Acharya.

De geografie, het terrein, de riviersystemen, de moessonpatronen en de mogelijkheid van extreme klimaatgebeurtenissen van Nepal moeten in overweging worden genomen bij dergelijke planning, zei Acharya.

Klimaatwetenschappers waren het met hem eens. "Klimaatverandering speelde een belangrijke rol bij het verergeren van de ramp, verergerd door slechte stadsplanning en infrastructuur", aldus Arun Bhakta Shrestha, een expert op het gebied van klimaat- en milieurisico's bij het in Kathmandu gevestigde International Centre for Integrated Mountain Development (ICIMOD).

In Bangladesh zijn grote stukken land in vijf noordelijke districten ondergelopen na de plotselinge zwelling van de Teesta-rivier, die op verschillende punten de gevarenzone passeerde, aldus districtsfunctionarissen.

Het stijgende water heeft grote stukken landbouwgrond verwoest en gewassen zoals rijst en groenten weggespoeld, samen met viskwekerijen, waardoor veel boeren met ernstige verliezen te maken hebben gekregen. Huizen, wegen en kritieke infrastructuur zijn ook overstroomd, waardoor mensen gedwongen zijn om naar hoger gelegen gebieden te vluchten voor veiligheid.

De situatie zou de komende dagen kunnen verslechteren, nu het weerbureau van Bangladesh waarschuwt voor meer regen.