Sandew Hira
“Niet alleen voor de politicide, het systematisch vermoorden van mensen vanwege hun politieke overtuiging, zoals in het geval van de decembermoorden, ook voor de oorlogsmisdrijven tijdens de Binnenlandse Oorlog gold en geldt helaas de cultuur van de straffeloosheid.” Aldus Theo Para in een artikel getiteld Straffeloosheid gold ook de Binnenlandse Oorlog.

Het is een reactie op mijn laatste column waarin ik het verhaal vertel over Barabas, een commandant van het Jungle Commando die de gevangen genomen militair Ewout Leefland had onthoofd maar vervolgens het pad van vrede probeerde te bewandelen. Het kostte hem zijn leven. Ik pleit voor een waardige herbegrafenis van Barabas in het kader van het traject van verzoening.
Para heeft het afgelopen jaar vanuit zijn bureau in Nederland steeds weer gif zitten te spuwen om een moeilijk proces van vrede, dialoog en verzoening te frustreren. Hij heeft zelf geen familielid verloren bij 8 december, maar weet steeds weer een beroep te doen op de gevoelens van wraak en wrok in plaats van de gevoelens van vergeving en verzoening. Zijn langspeelplaat is blijven hangen op één nummer: de straffeloosheid van 8 december.

Ik ben het afgelopen jaar door een proces gegaan waar ik kennis heb gemaakt met families van slachtoffer aan de andere kant van het politieke conflict: militairen, burgers, verzetsgroepen tijdens de Binnenlandse Oorlog. In Suriname heb ik samen gehuild met slachtoffers en nabestaanden van de Binnenlandse Oorlog. Terwijl Theo Para zijn haat zaaide vanuit zijn luie stoel in Nederland, heb ik in het binnenland volwassen mannen en vrouwen in de armen genomen om ze te troosten in hun verdriet om hun verdwenen kinderen.
Het verhaal over de onthoofding had ik al vorig jaar augustus 2015 verteld, nadat ik drie dagen in het binnenland had gezworven met militairen die de oorlog hadden meegemaakt en mij het verhaal hadden verteld. Theo Para, vond het toen niet nodig om te roepen dat straffeloosheid ook voor de binnenlandse oorlog niet mag gelden.

En nu we in Suriname een Comité hebben opgericht van slachtoffers en nabestaanden van politiek geweld die een succesvolle en respectvolle Dag van Nationale Rouw heeft georganiseerd waarbij Brunswijk aanwezig was, vindt Para het nodig om nu ook Brunswijk aan te vallen.
Waarom heeft Para Jeff Handmaker van het International Comité van Juristen-Grappenmakers niet gevraagd om te roepen dat er een plicht tot vervolging is voor de Binnenlandse Oorlog? Waarom heeft hij al die jaren sinds 1992 niet opgeroepen om de eerste amnestiewet die het Jungle Commando amnestie gaf in te trekken, omdat het een beloning voor straffeloosheid zou zijn?
De reden waarom hij het nu pas doet, is omdat hij ziet dat er een kentering komt in de publieke opinie en de voorstanders van vrede en verzoeningen zich duidelijker manifesteren zoals op de Dag van Nationale Rouw en in de steun die een andere nabestaande van 8 december, Gordon Rahman, aan dit proces heeft gegeven.

De oproep om de straffeloosheid van de Binnenlandse Oorlog te bestrijden is niet zonder risico voor Theo Para en zijn aanhangers bij de Nederlandse overheid en de families van 8 december. Want wie zijn de verantwoordelijken voor de Binnenlandse Oorlog? De Nederlandse regering heeft 33 miljoen gestoken om die oorlog mogelijk te maken. Sommige families van 8 december zaten in de Bevrijdingsraad, die organisatorische en politieke steun organiseerde voor het gewapende verzet tijdens de Binnenlandse Oorlog.

Ik weet nog hoe Chin A Sen mij heeft geprobeerd te mobiliseren om me achter dit verzet te stellen. Hij vertelde me dat hij steun had van de CIA en zocht naar linkse krachten die hem wilde steunen. Hij zou een dag na ons gesprek naar Amerika vertrekken om met de CIA te overleggen en vroeg of ik aanwezig kon zijn bij een persconferentie die hij op Schiphol zou geven. Ik weigerde. Theo Para, toen bekend als Henry Does, was voorzitter van de LOSON, een progressieve groep Surinamers die zich wel achter de CIA plannen had geschaard. Does was wel aanwezig op die persconferentie. Er moeten tv-beelden hiervan zijn in het archief van de NOS want ik herinner me dat er een NOS-verslag is gemaakt van die persconferentie.

Als Para pleit tegen straffeloosheid in de Binnenlandse Oorlog, geldt dat dan ook voor de krachten achter die oorlog. Geldt straffeloosheid ook voor Theo Para?

Sandew Hira