Een arbeider verzamelt motorolie tijdens zijn werkzaamheden bij een ontgassingsstation in het Zubair-olieveld nabij Basra, Irak. (Foto: AP)
De olieprijzen zijn vandaag, maandag, gestegen tot het hoogste niveau in bijna twee weken, waarbij Brent-olie, de wereldwijde benchmark, meer dan 3 procent steeg tot boven $116 per vat. Dit komt te midden van toenemende spanningen tussen de Verenigde Staten (VS) en Iran, die de grootste energiecrisis in decennia wereldwijd verergeren.

De stijging van de olieprijs volgt op dreigementen vanuit Iran, waar het parlement waarschuwde dat het land is voorbereid op een Amerikaanse grondinvasie. De Iraanse parlementsvoorzitter verklaarde dat Teheran wacht op de komst van Amerikaanse troepen om hen "in brand te steken" en hun regionale bondgenoten te "straffen".

De situatie escaleerde afgelopen weekend verder toen de door Iran gesteunde Houthi-rebellen voor het eerst raketten lanceerden op Israël, terwijl Israël zijn militaire operatie uitbreidde in Zuid-Libanon.

De spanningen hebben geleid tot een effectieve sluiting van de Straat van Hormuz door Iran, een vitale doorgang voor ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en vloeibaar aardgas (LNG)-leveranties. Deze blokkade heeft geleid tot een wereldwijde energiecrisis en een sterke stijging van de brandstofprijzen.

Sinds het begin van het conflict is de olieprijs met bijna 60 procent gestegen, wat landen wereldwijd dwingt tot noodmaatregelen om energie te besparen. Analisten waarschuwen dat de prijzen waarschijnlijk verder zullen stijgen zolang het scheepvaartverkeer in de Straat van Hormuz niet normaliseert.

De Amerikaanse president Donald Trump heeft Iran gedreigd met het "verwoesten" van zijn energie-infrastructuur als het land de blokkade van de waterweg niet voor 6 april opheft. Hoewel hij zijn deadline recent met tien dagen verlengde en een 15-puntenplan voor vrede voorstelde, heeft Iran dit afgewezen en eist het onder meer oorlogsschadevergoeding en erkenning van het recht op controle over de straat.

Greg Newman, CEO van Onyx Capital Group, benadrukte dat de impact van de verstoring pas langzaam in de markten zichtbaar wordt. "De fysieke oliehandel beweegt in cycli, en Europa begint nu pas de echte gevolgen van het tekort te voelen. Brent weerspiegelt dit al en zal waarschijnlijk verder stijgen richting $120 en hoger," aldus Newman.

Ondanks het conflict staat Iran beperkt toe dat schepen uit landen die niet met de VS of Israël verbonden zijn, de Straat van Hormuz passeren. Zo kondigde de Pakistaanse minister van Buitenlandse Zaken aan dat Iran had ingestemd met het doorlaten van twintig Pakistaanse schepen, een "betekenisvolle stap naar vrede." Ook Maleisische schepen kregen toestemming om de doorgang te gebruiken.

Voor het uitbreken van het conflict passeerden dagelijks gemiddeld 120 schepen de straat, terwijl het aantal nu beperkt blijft tot een fractie daarvan.