Gedenkboek 75e geboortedag Bram Behr (1951-1982)
Wim Bakker
De titel van het gedenkboek is ontleend aan de bijdrage van Wim Bakker. Hij beschrijft een scène uit de jaren zeventig. Met een stencilmachine maakte hij samen met Behr het progressieve blad Rode Surinamer.
‘Ik draaide vaak de lp van John Lennon en de Plastic Ono Band uit 1970 met het bekende lied “Mother”. Het lied waar het mij vooral om ging was “Working Class Hero”. De eerste regel van het refrein was: “A working class hero is something to be”. Bram hield van dat lied. We hadden toen geen idee dat dit lied over hem ging.’

1967. Bram Behr, zittend met viool, tussen en achter dirigent Eddy Snijders en ' tante Jaqueline' van de STVS. Concert Volksmuziekschool Jeugdorkest. Behr speelde eerste viool en speelde volgens mede-orkestlid Ronald Snijders 'zo ijverig dat hij al snel concertmeester werd!'.
Ronald Snijders
In zijn bijdrage verhaalt Ronald Snijders over zijn ervaringen met Behr in het Volksmuziekschool Jeugdorkest. ‘Daarin speelde Bram de eerste viool en deed dit zo ijverig dat hij al snel concertmeester werd. Toen ik hoorde dat hij een van de mensen was die omkwam bij de Decembermoorden, schrok ik hevig, omdat Bram weliswaar fel en openlijk streed tegen onrecht, maar niet overging tot het hanteren van fysiek geweld. Hij heeft op zijn eigen wijze veel bijgedragen aan de instandhouding van de democratie en de mensenrechten in Suriname.’
Ronald Snijders vertelt ook over Eddy Snijders, oprichter en leider van het Volksmuziekschool Jeugdorkest: ‘Mijn vader, die beroepsmilitair was in de militaire kapel, hield van hem.’
Rita Rahman
Rita Rahman besteedt in haar bijdrage aandacht aan de journalistieke band tussen Behr en Leslie Rahman, die eveneens een van de slachtoffers werd van de Decembermoorden. ‘Op 7 april 1982 werd Bram Behr door de militaire macht gevangen genomen, zoals gebruikelijk zonder aanklacht. Leslie Rahman schreef een dag later in de Ware Tijd een groot artikel over de aanhouding van Bram Behr. Deze aanhouding zonder aanklacht was voor Leslie het zoveelste bewijs van de voortdurende afbraak van de rechtsstaat in Suriname door de militaire macht.’
Rita Rahman publiceert ook de brief van 25 april 1982 van Behr aan zijn toen negenjarige zoon Raoul. Hij schreef: ‘Die stoute militairen hadden me acht dagen in een donkere cel gestopt, net een dief. Het was niet leuk, maar elke dag dacht ik aan jullie. En aan alle kinderen buiten die honger hebben en arm zijn.’
Marjan Markelo
Marjan Markelo, die jaarlijks voorgaat als Winti-priesteres tijdens de Nationale Herdenking Slavernijverleden in Amsterdam, herinnert zich Behr als (wiskunde)leraar in Moengo.
‘Bram was voor mij anders dan iedereen die ik kende: hij moedigde ons aan om vragen te stellen en kritisch na te denken. Hij zei altijd: “Je moet proberen achter de dingen te kijken. Iets bestaat niet uit één ding; het is niet alleen dat wat je ziet. Er is altijd meer! En je moet altijd onderzoeken wat dat meer is!” En dat doe ik tot nu toe in mijn leven. Bram was iemand van persoonlijke vrijheid en ontwikkeling. Ik word weleens geïnterviewd over mijn leven en mijn persoonlijke reis, en ik noem altijd Bram daarbij.’
Ronald Venetiaan
Ronald Venetiaan, die Behr goed kende als AMS-directeur en leraar, eindigde zijn bijdrage met een boodschap:
‘Ik hoop dat het zo is dat de kinderen en kleinkinderen uit het leven van Bram de positieve strijdvaardigheid vasthouden en dat als beeld houden van hun vader en grootvader. En dat ze dus trots op hem zijn. Zijn ideeën over het communisme waren misschien vreemd binnen de Surinaamse gemeenschap, maar het mag niet zo zijn dat dat aspect een negatief beeld van Bram achterlaat. Bram Behr was een strijdvaardige, moedige strijder voor de dekolonisatie van Suriname en tegen de militaire dictatuur. Hij schroomde niet om die militaire dictatuur zowel in woord aan de kaak te stellen als in daad.’
Behr heeft inmiddels ook achterkleinkinderen.
Foto’s
Het gedenkboek, voorzien van foto’s van Behr, zijn weekblad Mokro en zijn bestseller Terreur op Uitkijk, bevat ook bijdragen van Remy Hirasing, R.W. Jessurun, Lucien Karg, Lucien Chin A Foeng, Ricardo Jap A Joe, Louis Pansa, Ernestine Comvalius, Roy R. Wijks, Ida Does, André Reeder, Henry Does en Bram Behr zelf (zijn brief uit Fort Zeelandia/Devil van april 1982). Op de laatste pagina van het gedenkboek staan de vijftien slachtoffers van 8 december 1982.
Vandaag
-
12:46
Zuid-Japan: Doden en schade na aardbeving magnitude 7,1
-
10:48
Zes nieuwe Surinaamse artsen studeren af aan Cubaanse universiteiten
-
08:51
Oppositie legt Guyanees parlement stil na veerbootramp
-
06:49
DC Ilahibaks wil achterstanden in Paramaribo Midden wegwerken
-
04:55
Veel zon, warm en slechts kleine kans op een bui
-
02:57
Olieprijzen dalen door pauze in Amerikaanse aanvallen op Iran
-
00:59
Column: Gouddossier 6: Niet de wetten ontbreken, maar politieke moed
-
00:00
Rechtszaak over 'Vermeende verdwenen' kasreserve na bijna zeven jaar opnieuw vertraagd
Gisteren
- Eerste onderzoeksresultaten wijzen op chemische oorzaak vissterfte Saramaccarivier
- In augustus voor het eerst nationale Heritage Month
- Universiteitskoor AdeKUS maakt comeback na jaren van stilte
- Investeren in kinderen is investeren in de toekomst van ons land
- SLM voert geannuleerde Amsterdam-vlucht dinsdag alsnog uit met toestel van Air Europa
- Bromfietser overleden na botsing tegen EBS-mast op weg naar Reeberg
- Zoekactie naar slachtoffers MV Barima loopt vast; 30 mensen nog vermist
- Gouddossier 5: Matawai slaat alarm over aangevoerd materiaal voor goudwinning
- Tourtonnelaan krijgt dringend onderhoud; werkzaamheden duren twee à drie dagen
- De nieuwe grabbelton; Oil & gas in Suriname
- Caribische belastingdiensten zoeken antwoord op digitale economie
- Warm begin van de dag, later kans op onweersbuien
- Tyfoon Noul bereikt China: honderdduizenden geëvacueerd in Guangdong
- Column: Verbonden in verlies
- Gouddossier 4: Grensakkoord nog in de ijskast, ecologische ramp langs Marowijnerivier
Eergisteren
- SLM-vlucht naar Amsterdam geannuleerd na technisch mankement
- Column: Borrelpraat no. 934
- Gewapende overval op supermarkt Quan Tai aan Henck Arronstraat
- Cubaanse president beschuldigt VS van genocide en poging tot overname
- Simons bij terugkeer uit Engeland: 'Internationale steun cruciaal voor nieuwe economische fase'
- Het belang van een onafhankelijke Nationale Ombudsman
- Nieuw boek pleit voor mondiale Surinaamse natie en grotere rol diaspora
- Man overleden na aanrijding op kruising Latour- en Franklinweg
- De onzichtbare handen achter het moderne voetbal
- Leerkrachten pleiten voor bredere invoering van 'Het Begint Bij Mij'-programma
- Regering wil heel Suriname in 2030 voorzien van 24-uurs stroom
- Warm weer met later kans op regen- en onweersbuien
- 'Kakkerlak'-protesten India: 'We hebben het gedaan'
- Bescherm onze mangroven: het is nu tijd om in actie te komen!
- Gouddossier 3: Een jaar na de belofte: waar staat de goudsector?