Column: AFCON 2025

Eens in de twee jaren vind rond deze periode van het jaar de African Cup of Nations (AFCON) plaats. Dit toernooi is de Afrikaanse tegenhanger van het Europees Kampioenschap (EK). Hoewel veel spelers uit Europese competities eraan deelnemen, is de populariteit nog altijd een stuk minder dan het EK. Is er in aanloop naar het EK al veel media-aandacht voor de Europese variant, zelfs na aanvang van de AFCON is er relatief weinig aandacht. Veel bekende Afrikaanse voetballers zijn de smaakmakers van Europese competities, maar helaas is er nog steeds geen middenweg gevonden die zowel Europese clubs als Afrikaanse landen ten goede komt.

Hoewel clubs theoretisch de verplichting hebben om spelers beschikbaar te stellen voor de nationale ploegen, is het in de praktijk een ander verhaal. Vooral clubs uit de Première League waar de competitie in deze periode nog doorloopt, voeren een zodanig beleid dat spelers bij wijze van spreken eieren voor hun geld kiezen en afzien van deelname aan de AFCON. Door deze ogenschijnlijk zelfopgelegde beperking kan de clubs geen verwijt worden gemaakt, terwijl het overduidelijk is dat de verminderde speeltijd die in het vooruitzicht wordt gesteld doorgaans ten grondslag ligt aan de afmelding.

De organisator van de AFCON, de Confederatie van Afrikaans voetbal (CAF) zou moeten nagaan wat aan de geringe aandacht ten grondslag ligt. Komt het door de kalender die niet synchroon loopt met de overige confederaties of ligt het aan het niveau van het spel dat gepresenteerd wordt? Hoe het ook zij, als alles volgens plan verloopt zal de AFCON vanaf 2028 om de vier jaren worden afgewerkt, hetgeen dan samenvalt met het EK, waardoor alvast een obstakel uit de weg is. Dat zal de weg vrij maken voor Afrikaanse voetballers om zonder zorgen deel te nemen aan dit regionaal toernooi.

De CAF kan ook er naartoe werken om de aangesloten federaties te ondersteunen in het opzetten van sterke aantrekkelijke plaatselijke competities, zodat voetballers het continent niet hoeven te verlaten om in Europa te gaan voetballen. Mits goed opgezet, zou het zelfs voetballers uit andere continenten kunnen aantrekken en zo de lokale competities te versterken. Sterkere competities maken het mogelijk voor meerdere spelers van eenzelfde nationale ploeg om gedurende een langere tijd met elkaar samen te spelen en zo de basis te vormen voor de nationale ploeg. Dit zou de AFCON aantrekkelijker maken en de oplossing kunnen zijn voor de tegenvallende resultaten van Afrikaanse landen op de mondiale eindronde.