Panama: Inheemsen verlaten eiland door stijgende zeeën

De stijgende zeespiegel als gevolg van de klimaatverandering heeft een inheemse Guna-gemeenschap gedwongen hun huizen te verlaten op een eiland voor de kust van Panama, dat snel aan het verdwijnen is.

"Ik ben erg blij, het voelt als een droom", vertelde dorpeling Victoria Navarro tijdens een inauguratieceremonie in haar Guna-dialect, vertaald door een Spaanse tolk. "We hebben veertien jaar gevochten en het is eindelijk uitgekomen."

In een rapport uit 2021 van het Intergouvernementeel Panel voor Klimaatverandering werd geschat dat de gemiddelde zeespiegel op aarde tegen het einde van de eeuw met de huidige trends met meer dan een meter zou kunnen stijgen.

Panama, dat de brug vormt tussen Midden- en Zuid-Amerika, telt 386.000 mensen – bijna één op de tien – die volgens een recent VN-rapport minder dan 10 meter boven de zeespiegel wonen. Ruim 4% woont minder dan vijf meter boven de golven.

Navarro vroeg de regering om een ​​gezondheidscentrum te voorzien in het nieuwe project, dat 300 bungalows herbergt, gebouwd op een open plek omgeven door weelderig groen bos.

"Hoewel Panama een van de zeven koolstofnegatieve landen is, doen we deze inspanning en zouden we graag willen dat de ontwikkelde landen hetzelfde doen, omdat de uitstoot van broeikasgassen die zij hebben geproduceerd de klimaatcrisis veroorzaakt waarmee we worden geconfronteerd", zei president Laurentino Cortizo tijdens de gemeenschapsceremonie.
Volgens de door de VN geïnitieerde Climate and Clean Air Coalition absorbeert Panama meer koolstof dan het uitstoot vanwege zijn uitgestrekte bos.

Cortizo drong er bij rijke landen op aan om de beloften uit het klimaatverdrag van Parijs uit 2015 na te komen. "Net als het Amazonegebied hebben we hier in de jungle van Darien een groene long, maar wat doen de ontwikkelde landen om de productie te verschuiven van vuile naar schone energie?" zei Cortizo. "Ze moeten hun werk doen."

De Guna-bevolking, die verspreid over Panama en het aangrenzende Colombia woont, is grotendeels gevestigd in autonome reservaten op de San Blas-eilanden, een tropische archipel met gouden stranden en kristalhelder water voor de noordelijke Caribische kust van Panama.

Er wordt verwacht dat de hele gemeenschap volgende week zal verhuizen als het weer een veilige doorgang mogelijk maakt, in een gezamenlijke inspanning van lokale leiders en de regering. Kinderen, gehandicapten en ouderen zullen de eerste boten uit Gardi Subdug halen.

De gemeenschap heeft toestemming gevraagd om de inspanningen voort te zetten om het toerisme te stimuleren, zodat het verdwijnende eiland niet wordt vergeten. Naast hun werk in de visserij en de landbouw, maken ze ook handwerk en hebben ze gidsen die eilandbezoeken verzorgen.

In heel Latijns-Amerika en het Caribisch gebied heeft de VN vastgesteld dat 41 miljoen mensen in laaggelegen gebieden wonen – 6% van de inwoners van de regio – en te maken krijgen met toenemende risico’s als gevolg van steeds vaker voorkomende overstromingen, stormvloeden en orkanen, terwijl veel rijke landen achterblijven op hun klimaatbeloften.