De PALU vindt dat de Centrale Bank van Suriname (CBvS) én de particuliere banken verwijtbaar zijn dat US$ 100 miljoen aan kasreserve oneigenlijk is gebruikt. De banken hadden erop moeten toezien dat de overeenkomst met de CBvS die in mei 2019 was gemaakt, ook was nageleefd. Zij zijn onzorgvuldig omgesprongen met de belangen van hun cliënten. De PALU wijst met klem het gedrag van de regering en CBvS af. Het grote probleem is volgens de partij, dat de regering het vertrouwen in binnen- en buitenland nu totaal kwijt is en intussen wanhopig op zoek is naar geld. "En over vier maanden hebben we algemene verkiezingen. We moeten er daarom van uitgaan dat we het ergste misschien nog niet hebben gezien," stelt de PALU in een verklaring.  

De banken zouden in overleg met de CBvS beslissen over de manier waarop de kasreserves die op dat moment volledig onder de moederbank werden gebracht, zouden worden besteed. Wanneer dan 8 maanden later blijkt dat de CBvS op eigen houtje meer dan US$ 100 miljoen van dat geld heeft uitgegeven, zonder dat de banken behoorlijk hebben geïnformeerd naar die investeringscommissie, dan zijn zij als bank naar de cliënten toe de eerstverantwoordelijke. "Jouw cliënten hebben een relatie met JOU als instelling, niet met de Centrale Bank."

Wat de Centrale Bank heeft gedaan, om zich te vergrijpen aan middelen die onder haar beheer waren geplaatst, dat is natuurlijk volslagen buiten de orde. In deze tijd van verkiezingen gaat daar begrijpelijkerwijs ook de meeste politieke aandacht naar uit. Maar de onzekerheid die bij de gewone burger is ontstaan, de ondernemer die zijn of haar geld op de Bank heeft, die zaken moeten ook dringend aandacht krijgen, stelt de PALU. 

"We weten dat de Centrale Bank gewoon een verlengstuk is van de regering. De regering zelf schijnt er maar niet in te slagen om de juiste prioriteiten te stellen. De regering is continu op zoek naar geld. En in plaats van de schaarse middelen te investeren in productieve projecten die ook werkgelegenheid opleveren, kiest men liever voor geldverslindende projecten die niets met productie te maken hebben. Een van de jongste voorbeelden is de prachtige maar op dit moment volkomen onnodige Highway naar Zanderij. De schulden zijn de regering intussen boven het hoofd gegroeid. Daarnaast heeft ze in de afgelopen tijd vrijwel alleen maar schulden gemaakt om weer andere schulden af te lossen, zonder zicht op verbetering. En waarvoor men zeker wèl geld had kunnen lenen omdat het zichzelf terug zal betalen, zoals bij deelname in de goudovereenkomst met Iamgold, heeft men op een bepaald moment zelfs overwogen om het Surinaamse aandeel voor een habbekrats weg te geven aan het buitenlands bedrijf."

Toen de CBvS in 2019 met de Bankiersvereniging dan ook overeenkwam om over de besteding van de kasreserve gezamenlijk te beslissen in een Strategic Investment Committee (strategisch investeringscomité), toen hadden de banken daarop moeten inspelen, omdat de rol van de Centrale Bank reeds onduidelijk was. De banken hadden immers de verantwoordelijkheid om erop toe te zien dat de gelden van hun cliënten veilig werden gesteld. Dat hebben ze niet gedaan. Om nu dan verontwaardigd te zijn over de zeer onrechtmatige handelingen van de Moederbank (wat een misleidende naam trouwens onder deze omstandigheden), dat is ‘crying over spilled milk’. Het ligt nu aan de algemene banken om te kijken of ze via juridische stappen alsnog de gelden van de burgers en bedrijven kunnen veiligstellen. 

Anderzijds blijkt nu dat er in het hele financiële systeem in ons land te weinig ‘checks and balances’ zijn. Daarnaast, in de huidige situatie met een meerderheid aan zetels in De Nationale Assemblee laat de regering (lees: de leiding van de NDP) zich door God noch gebod tegenhouden om te pakken wat men pakken wil. Als het niet zo serieus was zou je er nog om kunnen lachen, de verklaring die de vicepresident geeft voor het buiten alle regels om besteden van de US$ 100 miljoen. Een kinderachtige verklaring voor een serieuze overtreding van wetten, regels en afspraken, met serieuze gevolgen voor de samenleving. Maar het komt volgens hem wel goed. Binnen drie jaar zou het geld gewoon worden teruggestort bij de CBvS. Intussen zijn het wel gelden van burgers en bedrijven van dit land die dachten dat hun spaarcenten en reservemiddelen bij hun Bank veilig waren voor grijpgrage handen.  

De PALU roept alle Surinamers op om de komende verkiezingen met verstand tegemoet te gaan. Niet omdat het ene niet goed is, is het andere automatisch de keus. Het moet erom gaan de beste te kiezen, de partij die het beste antwoord heeft op huidige en toekomstige problemen. De partij die een totaal nieuwe toekomst kan helpen scheppen. "We moeten dit gedoe echt achter ons laten en een totaal nieuw pad opgaan", stelt de PALU.