De inleiders en de organisatoren van AdeKUS.
De Anton de Kom Universiteit van Suriname (AdeKUS) en de University of Curaçao hielden een symposium met als centraal thema: Actuele Ontwikkelingen binnen het Belastingrecht in Suriname. Tijdens het symposium deelden verschillende deskundigen hun inzichten over recente fiscale en juridische ontwikkelingen die van groot belang zijn voor Suriname.

Romano Graves, belastingdeskundige uit Nederland, opende het symposium met een presentatie over concordantie binnen het Surinaamse belastingrecht en de wijze waarop het land voordeel kan halen uit harmonisatie en aansluiting bij Nederlandse en Caribisch-Nederlandse fiscale principes en ontwikkelingen. Graves verricht momenteel promotieonderzoek op dit terrein.

Arno van Suilen, hoogleraar belastingrecht aan de University of Curaçao, benadrukte het belang van de voorgestelde Algemene Belastingwet, die momenteel in het wetgevingsproces verkeert. Deze wet heeft tot doel de formele bepalingen, die thans verspreid zijn opgenomen in diverse belastingwetten, te bundelen. Tevens regelt de wet de rechten en verplichtingen van belastingplichtigen, evenals de bevoegdheden van belastinginspecteurs. Professor Van Suilen pleitte nadrukkelijk voor een gelijktijdige invoering van deze wet samen met het wetsvoorstel inzake beroep in belastingzaken.

Vervolgens ging fiscalist Marcel Persad in op een van de belangrijke vraagstukken die voortvloeien uit de invoering van het nieuwe Burgerlijk Wetboek. Zijn presentatie richtte zich op de fiscale behandeling van trusts en de fundamentele vraag wie als belastingplichtige dient te worden aangemerkt: de trust zelf, de begunstigden, de trustee of de settlor. Deze vraagstukken kunnen slechts gedeeltelijk worden beantwoord op basis van de huidige belastingwetgeving en zullen mogelijk aanvullende wetswijzigingen vereisen. In dat verband kunnen de observaties van Graves over concordantie mogelijk een deel van de oplossing bieden.

Daarnaast stond Persad stil bij het begrip doelvermogen en de vraag hoe dit fiscaal moet worden behandeld in het licht van de nieuwe trustwetgeving en de Inkomstenbelastingwet.

Na de pauze was het Ismaël Kalaykhan, fiscalist, die het publiek toesprak. Zijn presentatie richtte zich op ontwikkelingen rondom het begrip “fiscale rechtvaardigheid”. Daarbij kwamen begrippen als fiscale billijkheid, fiscale gelijkheid en fiscale rechtvaardigheid aan de orde en werd onderzocht hoe deze definities worden gebruikt binnen de academische literatuur en de professionele praktijk. Een van de conclusies was dat er nog steeds aanzienlijke onduidelijkheid bestaat rondom deze begrippen. Onderzoek heeft bovendien aangetoond dat er geen universeel “one-size-fits-all”-model bestaat voor het realiseren van fiscale rechtvaardigheid.

Tijdens de discussie werd ook stilgestaan bij de fiscale moraal van burgers. Daarbij werd een vergelijking gemaakt tussen de belastingmoraal en belastingcompliance in Scandinavische landen en de situatie in Suriname. Zijn aanbeveling was om onderzoek te verrichten naar de daadwerkelijke ervaringen en percepties van belastingplichtigen in Suriname, evenals naar de vraag of de Belastingdienst en de overheid handelen overeenkomstig internationaal aanvaarde normen van goed bestuur binnen een eerlijk belastingsysteem.

Tot slot besprak professor Arnaud de Graaf van de University of Curaçao het verdragsbeleid van Suriname. Momenteel heeft Suriname slechts twee belastingverdragen in werking: één met Nederland en één met Indonesië. Een ander verdrag wacht nog op ratificatie door De Nationale Assemblée.

Met het oog op de aankomende olie- en gasontwikkelingen in Suriname wordt het volgens De Graaf steeds urgenter dat Suriname een duidelijk verdragsbeleid formuleert en bepaalt welke landen prioriteit moeten krijgen bij toekomstige verdrags-onderhandelingen. Een belangrijke vraag daarbij is welke positie Suriname tijdens dergelijke onderhandelingen dient in te nemen.

De Graaf beschikt over ruime ervaring als lid van diverse internationale onderhandelingsteams die betrokken waren bij het opstellen van verdragen ter voorkoming van dubbele belasting.

Het symposium bood waardevolle inzichten in de voortdurende ontwikkelingen binnen het Surinaamse belastingrecht en maakte duidelijk dat er nog vele juridische en beleidsmatige vraagstukken bestaan die nadere studie en zorgvuldige afweging vereisen.