De levensduur van de olievelden Liza One en Liza Two in het Stabroek Block, geëxploiteerd door het Amerikaanse olieconcern ExxonMobil, wordt aanzienlijk korter dan oorspronkelijk gepland. Door de hoge productietempo’s zal de olieproductie in beide projecten naar verwachting binnen twee tot drie jaar grotendeels zijn uitgeput, zo blijkt uit gegevens van het Guyanese ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen. Hiermee dreigt Guyana binnen enkele jaren een belangrijke inkomstenbron te verliezen

Waar aanvankelijk werd uitgegaan van een projectlevensduur van ongeveer twintig jaar per ontwikkeling, is die periode inmiddels meer dan gehalveerd. Volgens beschikbare cijfers resteert in Liza One nog circa 189 miljoen vaten olie, terwijl Liza Two beschikt over ongeveer 266 miljoen vaten. 

Uit data op de website van het ministerie blijkt dat Liza One in 2025 gemiddeld 140.000 vaten per dag produceerde, goed voor ruim 51 miljoen vaten op jaarbasis. Aangezien het veld oorspronkelijk over een reserve van 452 miljoen vaten beschikte en de resterende volumes snel slinken, kan het project bij het huidige productieniveau binnen iets meer dan drie jaar tot stilstand komen. Liza One is sinds december 2019 in productie.

Ook Liza Two, dat in februari 2022 werd opgestart en een geschatte reserve heeft van 570 miljoen vaten, laat een vergelijkbaar beeld zien. In 2025 lag de productie op ongeveer 250.000 vaten per dag, wat neerkomt op meer dan 91 miljoen vaten in één jaar. Bij dit tempo kan het resterende volume al binnen iets meer dan twee jaar zijn uitgeput.

De verhoogde productie is tot stand gekomen in overleg tussen ExxonMobil en de Guyanese overheid, maar heeft als neveneffect dat de economische levensduur van de velden sterk wordt verkort.

Ondanks de forse productie heeft Guyana niet evenredig geprofiteerd van hogere olie-inkomsten. Dat komt vooral door het ontbreken van een zogeheten ring-fencing-regeling, waardoor ExxonMobil tot 75 procent van de maandelijkse productie mag gebruiken voor het terugverdienen van kosten van andere projecten binnen het Stabroek Block.

Dit gebeurde juist in een periode waarin de olieprijzen hoog waren. In 2022 steeg de prijs van Brent-olie tot rond de US$ 100 per vat, mede als gevolg van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Inmiddels zijn de prijzen echter gedaald tot ongeveer US$ 62 per vat, en verdere dalingen worden niet uitgesloten.

Internationale media waarschuwen dat recente geopolitieke ontwikkelingen, waaronder ingrijpen van de Verenigde Staten in Venezuela, de olieprijs zelfs richting US$ 50 per vat kunnen drukken.

Met minder olie beschikbaar uit Liza One en Two, én lagere olieprijzen voor nieuwe projecten, dreigt Guyana in de komende jaren een aanzienlijke terugval in inkomsten te ervaren. Dit kan directe gevolgen hebben voor de financiering van de nationale ontwikkelingsagenda.

Sinds 2023 klinkt de kritiek dat Guyana miljarden aan inkomsten is misgelopen doordat ring-fencing niet werd toegepast op de eerste olieprojecten. Vicepresident Bharrat Jagdeo verdedigde dat beleid eerder door te stellen dat het land bewust inkomsten liet liggen om in de toekomst te profiteren van grootschaligere productie.

“Wij offeren nu inkomsten op in ruil voor enorme toekomstige opbrengsten,” zei Jagdeo in oktober 2023, toen de olieprijs gemiddeld US$91 bedroeg.

De huidige cijfers over de snelle uitputting van de Liza-velden werpen echter twijfel op die belofte van ‘massale’ toekomstige inkomsten. Met kortere projectlevens, lagere prijzen en blijvende discussie over het contractuele kader, groeit de vraag of Guyana wel het maximale haalt uit zijn olierijkdom.