Hoge Raad ook 'sceptisch' over Constitutioneel Hof

Op 31 mei 2024 publiceerde ik onder de titel Geen Constitutioneel Hof voor Suriname een artikel over deze instantie in relatie tot het met rechtspraak belaste stelsel van Suriname. In alinea 54 heb ik het volgende geconcludeerd: “Het CH heeft, anders dan het oogt, noch in rechtstatelijk, noch in politiek opzicht, noch op het gebied van wetgeving enige intrinsieke, dus inhoudelijke, meerwaarde. In alles wat met haar instelling wordt beoogd en van belang is, is gegeven ons stelsel, reeds voorzien.” Het artikel kan hier geraadpleegd worden.

Zondag kwam ik een artikel tegen in het Nederlands Juristenblad (NJB) van 5 september 2025, aflevering 26, onder de kop: Welke rechter dient de toetsing van wetten aan de Grondwet ter hand te nemen? (Het artikel is hier te downloaden.)

In het artikel verwijst de schrijver onder meer naar opvattingen van de Hoge Raad over de instelling van een grondwettelijk hof voor Nederland. Gesteld wordt dat zowel de Hoge Raad, de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State als het College van Beroep voor het bedrijfsleven “sceptisch” zijn over de instelling van een grondwettelijk hof. De conclusie die in het artikel wordt getrokken luidt als volgt:

“De instelling van een grondwettelijk hof zou, hoe men het wendt of keert, neerkomen op de introductie van een wezensvreemd element in het Nederlandse rechtssysteem, met – gelet op de ervaringen in andere landen – forse risico’s voor politisering van de samenstelling ervan en politisering van de rechtspraak.”

De argumenten die in dit artikel worden aangehaald of waarnaar wordt verwezen, komen inhoudelijk overeen met die in mijn artikel van 31 mei 2024. Het Surinaamse stelsel dat met rechtspraak is belast, is een aftreksel van het Nederlandse. Terwijl de hoogste Nederlandse rechtsprekende instituten en staatsrechtdeskundigen anno 2025 een grondwettelijk hof voor Nederland niet zien zitten, hebben wij het in de grondwetten van 1975 en 1987 zonder toelichting opgenomen, en zonder dat daaraan voorafgaand een brede discussie is gevoerd over het nut en de noodzaak ervan.

Het is daarom zaak dat Surinaamse juridische deskundigen zich nu alsnog over dit vraagstuk buigen. In mijn artikel van 31 mei 2024 heb ik daartoe een kleine aanzet gegeven in het kader van de instelling van een derde rechtsinstantie voor Suriname, die gaat waken over onder andere de rechtseenheid van het Surinaamse recht.

Mr. G.R. Sewcharan, advocaat en voorzitter Stichting voor de Rechtsorde in Suriname (SRiS)

Documenten:

• Geen_Constitutioneel_Hof_voor_Suriname.pdf
• NJB_dd_050925_Afl._26_artikel_inz_._grondwettelijk_hof_.pdf