Ram en Sita ontvangen de zegen na hun huwelijk. (Foto’s: Ranu Abhelakh)
Met een cast van 23 vrouwen en meisjes tussen 6 en 59 jaar bracht de Surinamese Indian Women Association (SIWA) zondagavond voor het eerst in Suriname een volledig vrouwelijke uitvoering van de Ramleela. Daarmee zette de organisatie een krachtig statement neer van vrouwelijke creativiteit, cultuur en leiderschap.

“Het idee achter de all-women Ramleela is om de kracht, creativiteit en culturele bijdragen van vrouwen te vieren in een wereld die traditioneel door mannen wordt gedomineerd,” zegt SIWA-president Ruchi Gupta aan Starnieuws.

Demonenkoning Ravan verwondt de gier en ontvoert Sita.

Het is de eerste keer dat uitsluitend vrouwelijke acteurs het Ramleela-spel opvoeren, een dramatische vertolking van de Ramayana, het klassieke Indiase heldenepos. Eeuwenlang werd dit stuk enkel door mannen gespeeld, zelfs de vrouwelijke rollen. Pas later kregen vrouwen de kans personages als Sita, de echtgenote van god Ram, te vertolken.

Gupta benadrukt dat de voorstelling niet bedoeld is om tradities uit te dagen, maar om trouw te blijven aan de spirituele en culturele essentie van de Ramayana. Er wordt gekeken naar de mogelijkheid om de all-women Ramleela opnieuw op te voeren tijdens de nationale Divali-viering in oktober op het Onafhankelijkheidsplein.

Ram doodt met zijn pijl en boog de Demonenkoning Ravan.

De Ramayana vertelt over Rams 14-jarige verbanning, de ontvoering van zijn vrouw Sita door demonenkoning Ravan, de strijd om haar terug te winnen en zijn uiteindelijke terugkeer en kroning. Dit markeert ook de symboliek van Divali: de overwinning van het goede op het kwade.

De keuze om de voorstelling in september te brengen, was bewust. Ze sluit aan op Navratri, het negendaagse hindoeïstische festival dat vrouwelijke energie in al haar vormen eert. “Dit is een krachtig en actueel moment om de stem van vrouwen te laten horen in een epos als de Ramayana,” aldus Gupta. Ramleela staat bovendien op de UNESCO-lijst van immaterieel cultureel erfgoed van de mensheid.

De vrouwelijke spelers van SIWA’s first-ever all-women Ramleela. 

Voor Gupta gaat de Ramayana niet alleen over goden en demonen, maar ook over keuzes, waarden en dharma (morele normen). “Vrouwen horen niet alleen in ondersteunende rollen thuis, maar kunnen ook centraal staan in het vertellen van verhalen en in het publieke debat. Jongeren in het publiek moeten naar huis gaan met het geloof dat hun geslacht hun potentieel niet beperkt.”

Hoewel de originele Ramleela vaak meerdere dagen duurt, bracht SIWA het verhaal in één uur. De voorstelling in het Swami Vivekananda Indiaas Cultureel Centrum (SVCC) combineerde korte dialogen, dans en drama, begeleid door muziek. De kostuums kwamen deels uit India en deels van studenten en docenten van SVCC. Ook de Shri Doerga Mandir Ramlila Samaj-groep bood ondersteuning.

De cast bestond uit SIWA-leden, dansdocenten en SVCC-studenten uit Suriname. Zij vertolkten moeiteloos ook de mannelijke rollen: Sadhana Mohan speelde Ram, Ambili Chidangil nam de rol van Sita op zich, terwijl Janwie Jarbandhan (Ravan), Shannon Chotoe (Hanuman) en Gina Gigo (koning Dasarath) eveneens indruk maakten.

SIWA begon begin dit jaar met activiteiten en wil vrouwen binnen de Surinaams-Indiase gemeenschap verbinden en versterken, met focus op cultureel erfgoed, vrouwenrechten en maatschappelijke steun.