OPTSU wil dat president Chan Santokhi, minister Parmanand Sewdien van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV), en minister Riad Nurmohamed van Openbare Werken (OW) strafrechtelijk worden vervolgd. De aanklacht heeft betrekking op vermeende onregelmatigheden bij de gunning van infrastructurele werken aan het traject South Drain–Apoera. De aanklacht is vanochtend door Newalsing Nankoesingh ingediend bij het Openbaar Ministerie en werd zojuist toegelicht tijdens een persconferentie van de OPTSU.

De zaak kwam aan het rollen nadat aannemingsbedrijf Baitali NV op 7 maart een bod indiende van circa 9 miljoen Amerikaanse dollar voor de rehabilitatie van wegen in Sipaliwini. Volgens OPTSU werd het bedrijf echter de toegang tot het bestek geweigerd, terwijl belangrijke publicatieverplichtingen niet werden nageleefd. Zo werd de aanbesteding niet gepubliceerd in het officiële Advertentieblad van de Staat en werden wettelijk vastgelegde termijnen overschreden.

De aanbesteding werd aanvankelijk opgestart door OW, maar vervolgens onder een andere projectnaam overgeheveld naar LVV. Het aangepaste project, “rehabilitatie South Drain–Apoera”, werd volgens OPTSU gegund aan Shiwan Tushan Suriname N.V. De regeringsautoriteiten zouden, onder valse voorwendselen en met gebruik van hun machtspositie, bewust de toekomstige staatsbegrotingen van de komende vier jaren – die nog niet eens in ontwerp bestaan en dus ook niet zijn goedgekeurd door De Nationale Assemblee – hebben belast. Dit ten behoeve van dit infrastructurele project in het district Nickerie. Het project werd gegund voor een bedrag van 44 miljoen dollar, wat 30 miljoen meer zou zijn dan het aanvankelijk inschrijfbedrag van circa 10 miljoen.


Advocaat Irvin Kanhai, die de zaak juridisch ondersteunt, stelt dat het verschuiven van het dossier tussen ministeries een poging was om de aanbestedingsregels te omzeilen. “De wettelijke procedures zijn duidelijk: er zijn vaste termijnen, publicatie-eisen en beoordelingscriteria. In dit geval is daar niet aan voldaan.”

De rechter heeft inmiddels geoordeeld dat de aannemer de werkzaamheden direct moet staken, in afwachting van een uitspraak in het civiele proces dat Baitali heeft aangespannen. De rechtmatigheid van de gunning wordt daarbij onderzocht.

OPTSU stelt dat president Santokhi zelf de gunning formeel heeft bekrachtigd. In de betreffende missive is vastgelegd dat de betalingen zullen plaatsvinden in de jaren 2026, 2027, 2028 en 2029. Deze toekomstige betalingen zijn echter nog niet opgenomen in een goedgekeurde begroting. “Je kunt geen verplichtingen aangaan voor jaren waarvoor nog geen parlementaire goedkeuring is gegeven,” aldus Kanhai. “De handtekening van de president onder een ongedekte toezegging is bestuurlijk en juridisch uiterst problematisch.”

Ondanks het ontbreken van een gedekte begroting is de aannemer al begonnen met de uitvoering van het werk. OPTSU vraagt zich af hoe dit mogelijk is. “Zonder zekerheid over betaling begin je als bedrijf niet aan zo’n groot project. Heeft iemand garanties gegeven, en op welke basis?” vraagt Henk Ramnandanlal zich af. De organisatie sluit niet uit dat sprake is van informele afspraken of kickback-constructies – dat er tyuku is betaald.

De zaak doet ook denken aan de zogeheten Panam-kwestie, waarin een aannemer, ondanks een aangeboden korting, alsnog het volledige bedrag van 8 miljoen dollar ontving. Een klokkenluider heeft hierover melding gedaan bij het Openbaar Ministerie, maar vervolging bleef uit. OPTSU stelt dat een spoedvergadering van De Nationale Assemblee uitblijft en spreekt van een “slappe houding” van het parlement. “Er lijkt weinig verschil tussen deze coalitie en de vorige,” aldus Ramnandanlal.

De aanklacht is gebaseerd op artikel 13 van de Anticorruptiewet, dat stelt dat handelen buiten vastgestelde procedures strafbaar is. Kanhai wijst erop dat eerdere zaken, zoals die tegen ex-governor van de Centrale Bank van Suriname Robert van Trikt en ex-minister Gillmore Hoefdraad, op soortgelijke gronden zijn vervolgd.