Carlo Jadnanansing
(Aangeboden)

Hoewel het fenomeen appartement een ingeburgerd begrip is over de hele wereld, is het voor ons land wel een nieuwe loot aan de stam van het Surinaamse burgerlijk recht. Juridisch gezien is een appartement het recht van mede-eigendom in een onroerend goed, meestal een gebouw waarbij de gerechtigde de beschikking krijgt over het uitsluitend gebruik van een bepaalde ruimte en het medegebruik van gemeenschappelijke delen. 

Populair gezegd komt het erop neer dat iemand eigenaar kan worden van een deel van een gebouw met erf. Voor splitsing komen in aanmerking: eigendom, grondhuur, erfpacht en opstal, met dien verstande dat de grondhuurder, erfpachter of opstaller slechts bevoegd is tot een splitsing na verkregen toestemming van de grondeigenaar. Onder het begrip gebouw valt ook een gebouw dat nog niet bestaat, de zgn. “splitsing op tekening”. Voordat er ook daadwerkelijk is gebouwd, kan men overgaan tot splitsing. Ook een “groep van gebouwen” valt onder het begrip gebouw. 

Een van de vele voordelen van het appartementsrecht is dat voor een nieuwe doelgroep van personen de mogelijkheid geboden wordt om over een afzonderlijke woonruimte te beschikken. De prijzen voor een appartement kunnen lager liggen dan voor een afzonderlijk huis en erf, maar dat hoeft niet altijd het geval te zijn.

In ieder geval is het zo dat het appartementsrecht mogelijkheden biedt om het tekort aan woonruimte te verminderen. Als de overheid op dit moment de woningnood voor de bevolking wil lenigen gebeurt dat door een verkavelingsproject met talrijke afzonderlijke percelen op elk waarvan een huis gebouwd kan worden. Thans bestaat de mogelijkheid om in plaats daarvan op een veel kleiner terrein dan een normaal verkavelingsproject, een groot gebouw neer te zetten verdeeld in appartementen die aan tientallen personen onderdak kunnen bieden.

Met de invoering van het appartementsrecht wordt een gehele nieuwe markt gecreëerd voor personen die alle rompslomp van een huis met tuin - in het bijzonder onderhoudsproblemen - willen vermijden. Ook is het makkelijker het complex te doen bewaken middels een gemeenschappelijke bewakingsdienst. Voorwaarde voor het ontstaan van een appartement is dat er een gebouw moet worden neergezet dat daarna gesplitst wordt in appartementen. 

Het is echter ook mogelijk dat een reeds bestaand gebouw gesplitst wordt. De splitsing kan horizontaal of verticaal geschieden. Horizontale splitsing houdt in dat een gebouw zodanig wordt opgedeeld, dat het uit twee of meer zelfstandig overdraagbare gedeelten bestaat, die zich boven of onder elkaar bevinden. Verticale splitsing betekent dat een gebouw zodanig wordt opgedeeld dat het uit twee of meer zelfstandig overdraagbare gedeelten bestaat die zich naast, voor of achter elkaar bevinden. De splitsing moet gebeuren bij een notariële akte die ingeschreven moet worden in de openbare registers te M.I. Gliskantore. Hierna kan de eigenaar afzonderlijk beschikken over de appartementen.

Vereniging van Eigenaars (VvE)
Na de splitsing ontstaat er een VvE. Het is niet noodzakelijk dat er daarvoor meer dan één appartementseigenaar is; ook als alle appartementen na de splitsing nog in één hand zijn, ontstaat de VvE. Iedere appartementseigenaar wordt van rechtswege lid van de vereniging. De statuten van de VvE zijn opgenomen in de splitsingsakte. De wet geeft aan welke punten daarin tenminste dienen te worden opgenomen, onder andere: de naam, zetel en doel van de VvE, regels omtrent het bijeenroepen van een ledenvergadering en stemrecht van de leden.

Een verrassend aspect van het appartementsrecht is dat het ook van toepassing is op bijvoorbeeld een parkeerplaats die verdeeld kan worden in afzonderlijke delen. Dit betekent dat appartement niet vereenzelvigd moet worden met woonruimte.

Naast het gewone appartementsrecht biedt het NBW de mogelijkheid van het deelappartementsrecht. Deze rechtsfiguur bestaat niet in Nederland, maar wel op de voormalige Nederlandse Antillen en wordt aangeduid met het begrip timesharing. Dit houdt in dat iemand “eigenaar” kan zijn van een appartement voor een bepaalde periode van het jaar. Timesharing is afkomstig uit het Anglo-Amerikaanse recht dat in de meeste landen van het Caribisch gebied bestaat. In deze landen is timesharing een belangrijke inkomstenbron. Timesharing is tevens een goede belegging gebleken vanwege de mogelijkheid tot het verhuren van het appartement als de gerechtigde niet zelf daarvan gebruik wenst te maken. 

Daarnaast profiteert de deeltijdsgerechtigde van de waardestijging van zijn investering. Bij verkoop is het dus mogelijk dat hij een aanzienlijk hoger bedrag beurt dan het door hem betaalde. De invoering van het appartementsrecht kan nieuwe impulsen geven o.a. aan de vastgoedontwikkeling en de toerismesector en daarmee ook aan de totale economie van ons land.

Carlo Jadnanansing