Activisme! Alleen het woord activisme al roept voor- en tegenstand op. Sommige mensen zullen denken dat activisme het streven is om de wereld te verbeteren, ten strijde te trekken tegen oorlogen, milieuvervulling, grootkapitaal of je in te zetten voor arme mensen. Anderen associëren het met mensen die hun eigen wil aan anderen willen opleggen (Lijster, 2017).

Activisme kan ook gezien worden als een roeping, een opdracht die men gekregen heeft van een hogere macht. Niet denken maar doen! Zegt de activist. Volgens het activistenhandboek (https://activisthandbook.org/nl/theory/what-is-activism, 2023) betekent activisme in de basis: actie ondernemen om sociale verandering teweeg te brengen. Dit is natuurlijk een erg vage definitie want activisme kent vele stromingen, vormen en actiemiddelen. Zo heb je dus de stromingen en vormen: pacifisme, feminisme, milieuactivisme, dierenrechtenactivisme, politiek activisme en nog veel meer. Actiemiddelen zijn vaak: demonstraties, literatuur, verspreiden van folders, staking, bezetting en nog veel meer.

Eén van de bekendste activisten was de grondlegger van het hedendaagse socialisme en communisme, namelijk Karl Marx. Hij was filosoof en studeerde filosofie en rechten aan de universiteiten in Bonn en Berlijn in Duitsland. Als journalist werd hij geconfronteerd met armoede en rechteloosheid van de arbeidsklasse. Dat vormde de basis van zijn filosofisch activisme.

Filosofie staat een beetje op gespannen voet met activisme. Zoals ik eerder zei, niet denken maar doen! Een filosoof die denkt eerder dan dat hij handelt. Toch is Karl Marx als filosoof de grondlegger van vele activisme stromingen. Dit is mogelijk, omdat het doel van activisme is om verandering te brengen. Welnu verandering kun je ook bewerkstelligen door na te denken of door je gedachten op papier te zetten. Karl Marx heeft aangetoond dat denken en doen, elkaar niet uitsluiten. Sterker nog, als je als activist het meeste effect wil hebben, moet je eerst nadenken over de strategie die je wil volgen om het meeste effect te hebben op de situatie.

Suriname
In Suriname is mijn observatie dat bij sommige (niet alle) activisten het gaat om gezien worden. Niet zo zeer het bewerkstelligen van sociale of politieke veranderingen. Het activisme lijkt één dimensionaal. Op straat komen en eisen opstellen. Ik mis een ideologische grondslag. Verder zie ik activisten elkaar beconcurreren op het activist zijn. Dit fenomeen heb ik niet eerder gezien. Een activist handelt vanuit een bepaalde gedrevenheid en ideologische basis. Niet op basis van een concurrentie op een onderwerp of doel. Het kan zijn dat de oorzaak hiervan gezocht moet worden in de verwevenheid van de politiek in het activistisch leven in Suriname. Het is voorgekomen dat de activist tijdelijk gestopt was met activist zijn na een gesprek met een voorzitter van een politieke partij.

Ik realiseer me dat activisme in een kleine gemeenschap als Suriname ook andere kwaliteiten eist van de activist. Daarom is het in Suriname toch belangrijk eerst te denken en dan te doen. Eerst nadenken over welke activist je wilt zijn en dan de juiste actievorm kiezen. Denk aan Karl Marx. Activisme is geen strijd om populariteit, maar een strijd voor verbetering/ verandering van de sociale en economische situatie.

John Misidjan

Bronnen
Lijster, T. (2017, November 17). Filosofie van activisme. Filosofie, p. 1
https://activisthandbook.org/nl/theory/what-is-activism. (2023, 11 10). Opgehaald van Activist Handbook: https://activisthandbook.org