China benoemt Li Qiang tot premier

China heeft vandaag, zaterdag, Li Qiang, een naaste vertrouweling van topleider Xi Jinping, uitgeroepen tot de volgende premier van het land die nominaal de leiding heeft over de op een na grootste economie ter wereld die nu enkele van de slechtste vooruitzichten in jaren tegemoet gaat.

Li werd voorgedragen door Xi en benoemd in de functie op zaterdagochtend tijdens de zitting van het Nationale Volkscongres, het ceremoniële parlement van China. Dat kwam een dag nadat Xi (69) een normovertredende derde termijn van vijf jaar als staatsleider veiligstelde, waardoor hij mogelijk voor het leven zou regeren.

Li is vooral bekend omdat hij afgelopen voorjaar een meedogenloze "nul-Covid"-lockdown op Shanghai heeft afgedwongen als partijbaas van het Chinese financiële centrum, waarmee hij zijn loyaliteit aan Xi bewees ondanks klachten van bewoners over hun gebrek aan toegang tot voedsel, medische zorg en basisdiensten.

De 63-jarige Li leerde Xi kennen tijdens de ambtstermijn van de toekomstige president als hoofd van Li's geboorteland Zhejiang, een relatief welvarende zuidoostelijke provincie die nu bekend staat als een technologie- en productiekrachtpatser.

Voorafgaand aan de pandemie bouwde Li in Shanghai en Zhejiang een reputatie op als vriendelijk voor de particuliere industrie, zelfs toen Xi strengere politieke controles en anti-Covid-beperkingen oplegde, evenals meer controle over e-commerce en andere technologiebedrijven.

Als premier zal Li worden belast met het nieuw leven inblazen van een trage economie die nog steeds uit de Covid-19-pandemie komt en wordt geconfronteerd met een zwakke wereldwijde vraag naar export, aanhoudende Amerikaanse tariefverhogingen, een krimpend personeelsbestand en een vergrijzende bevolking.

Hij neemt de taak op zich als autoriteit van de premier en de Staatsraad, het Chinese kabinet, dat gestaag aan het afbrokkelen is naarmate Xi meer bevoegdheden verschuift naar organen die direct onder de regerende Communistische Partij vallen.

Bij de opening van de jaarlijkse congressessie op zondag kondigde de vertrekkende premier Li Keqiang plannen aan voor een door de consument geleide heropleving van de worstelende economie, waarbij de groeidoelstelling voor dit jaar op "ongeveer 5%" werd gesteld. De groei van vorig jaar viel terug tot 3%, het op een na laagste niveau sinds in ieder geval de jaren zeventig.

Net als bij de benoeming van Xi op vrijdag, waren er geen aanwijzingen dat leden van de NPC een andere optie hadden dan Li en andere functionarissen te steunen die door de Communistische Partij waren uitgekozen om andere posten te vervullen.

In tegenstelling tot Xi, die de volledige goedkeuring van het lichaam kreeg, omvatte Li's telling drie tegenstemmen en acht onthoudingen.

De bijna 3.000 afgevaardigden deponeerden hun stembiljetten in dozen die rond de grote zaal van de Grote Hal van het Volk waren geplaatst, in een proces dat ook leidde tot nieuwe hoofden van het Opperste Volksgerechtshof en het parket van de staat, en twee vice-voorzitters van de Centrale Militaire Commissie die het bevel voert over de militaire vleugel van de partij - het 2 miljoen leden tellende Volksbevrijdingsleger.

Xi werd vrijdag omgedoopt tot hoofd van de commissie, een benoeming die voor de partijleider al drie decennia een automatisme is. De premier heeft geen direct gezag over de strijdkrachten, die hun bevelen expliciet van de partij ontvangen, en speelt slechts een marginale rol in de buitenlandse betrekkingen en de binnenlandse veiligheid.

Xi's nieuwe ambtstermijn en de aanstelling van loyalisten op topposten onderstrepen zijn bijna totale monopolie op de Chinese politieke macht, waardoor elke mogelijke oppositie tegen zijn hypernationalistische agenda om van China de belangrijkste politieke, militaire en economische rivaal van de VS wordt geelimineerd. Xi is er op uit de door Washington geleide democratische wereldorde uit te dagen.