VN-secretaris-generaal Antonio Guterres leidt de volkerenorganisatie nog vijf jaar. (Foto: AFP)
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties heeft Antonio Guterres vrijdag unaniem gekozen voor een tweede termijn als secretaris-generaal. Guterres staat hierdoor nog eens vijf jaar aan het roer van de 193 leden tellende organisatie. Zijn tweede termijn komt in een tijd dat een diep verdeelde wereld wordt geconfronteerd met tal van conflicten, de groeiende impact van klimaatverandering en een pandemie die nog steeds de wereld rondgaat.

Ambassadeurs in de vergaderzaal barstten in applaus uit toen de voorzitter van de vergadering, Volkan Bozkir, de herverkiezing van Guterres bij "acclamatie", zonder stemming aankondigde. Vlak voor de aankondiging las de Estse VN-ambassadeur Sven Jurgenson, de huidige voorzitter van de Veiligheidsraad, een resolutie voor die werd aangenomen door de 15-koppige raad waarin Guterres werd aanbevolen voor een tweede termijn.

Volgens het VN-handvest kiest de Algemene Vergadering de secretaris-generaal op aanbeveling van de Veiligheidsraad. Guterres was de enige kandidaat die werd voorgedragen door een VN-lidstaat, zijn thuisland Portugal, waar hij eerder premier was. De huidige president van Portugal was in de vergaderzaal om het evenement te bekijken.

Onmiddellijk na zijn herverkiezing legde Guterres de ambtseed af en hield hij een toespraak waarin hij bij de VN-lidstaten opriep "alles te doen wat we kunnen om de huidige geostrategische scheidslijnen en disfunctionele machtsverhoudingen te overbruggen."

"Er zijn te veel asymmetrieën en paradoxen", zei hij. "Ze moeten direct worden aangepakt."

Traditioneel worden kandidaten voor de topfunctie van de VN voorgedragen door een VN-lidstaat, maar dat is geen vereiste in het VN-Handvest of in een resolutie die in 2015 door de Algemene Vergadering is aangenomen. Die maatregel maakte de voorheen grotendeels geheime selectie van de secretaris-generaal opener en transparanter, waardoor de lidstaten voor het eerst basisinformatie over alle kandidaten konden zien, inclusief hun cv, en ze tijdens open sessies konden ondervragen.

Guterres, een voormalig VN-vluchtelingenleider, werd door de vergadering gekozen om Ban Ki-moon op te volgen na een fel bevochten en transparante race in oktober 2016, waaraan aanvankelijk 13 kandidaten deelnamen: zeven vrouwen en zes mannen. Guterres trad op 1 januari 2017 aan.

Dit jaar hebben zeven personen zich kandidaat gesteld om secretaris-generaal te worden zonder steun van enige regering, waaronder recentelijk de voormalige Ecuadoraanse president Rosalia Arteaga.