De leider van Myanmar, Aung San Suu Kyi heeft de tragedie toegeschreven aan werkloosheid. (Foto: AFP)
Reddingswerkers in het noorden van Myanmar hebben nog een aantal lichamen van de plaats van een aardverschuiving gehaald, waarbij meer dan 160 jade-mijnwerkers omkwamen. Onder de doden zijn veel migrerende arbeiders die het land afzochten op zoek naar de kostbare steen.

De ramp - de ergste in de geschiedenis van de beruchte gevaarlijke jade-mijnen van Myanmar - vond donderdag plaats toen een heuvel instortte tijdens zware moessonregens in Hpakant, in de deelstaat Kachin, vlakbij de grens met China. "De zoek- en reddingsmissies zijn voortgezet en we hebben nu 166 lichamen", zei de brandweer van Myanmar in een Facebook-bericht, waarmee de nachtelijke tol met vier werd verhoogd. Er wordt gevreesd voor het leven van tientallen anderen.

Hpakant, een afgelegen gebied op 950 km ten noorden van de grootste stad van Myanmar, Yangon, is het centrum van 's werelds grootste en meest lucratieve jade-mijnindustrie. Er wordt aangenomen dat miljarden dollars aan jade elk jaar door arme arbeidsmigranten, van kale heuvels worden geschuurd.

'Vernietigende aanklacht'
Ondertussen sprak de leider van Myanmar, Aung San Suu Kyi, vrijdag haar droefheid uit over de tragedie en gaf ze de schuld aan werkloosheid. Sprekend in een geplande Facebook Live-uitzending met vertegenwoordigers van de bouwsector, betreurde Aung San Suu Kyi wat zij beschreef als de noodzaak voor informele arbeiders om naar jade te zoeken, omdat ze andere manieren ontbraken om hun brood te verdienen.

Critici leggen echter de schuld van dergelijke ongevallen bij de legale mijnexploitanten en de lakse handhaving van veiligheidsmaatregelen door de overheid. Milieu-waakhond Global Witness noemde de aardverschuiving "een vernietigende aanklacht tegen het falen van de regering om roekeloze en onverantwoordelijke mijnbouwpraktijken in te dammen".

In een verklaring op donderdag uitte de in Londen gevestigde groep, beschuldigingen dat de jade-mijnbouwsector in Myanmar wordt gedomineerd door machtige, militair verbonden bedrijven, gewapende groepen en trawanten die al jaren zonder effectieve sociale en milieucontroles, mogen opereren. Zij beschuldigde de burgerregering van de partij Aung San Suu Kyi's National League for Democracy, die in 2016 aan de macht kwam.

"Vijf jaar na haar aantreden en haar belofte om de corrupte sector te hervormen, moet de National League for Democracy de dringend noodzakelijke hervormingen nog doorvoeren, waardoor dodelijke mijnbouwpraktijken kunnen doorgaan en er wordt gegokt met het leven van kwetsbare arbeiders in de jademijnen van het land", zei Global Witness in haar verklaring.

"Noch een beloofde nieuwe edelsteenwet, aangenomen door het parlement in 2019, noch een edelsteenbeleid dat al enkele jaren in de maak is, is uitgevoerd."


Reddingswerkers dragen het lichaam van een dodelijke slachtoffer na een aardverschuiving bij een jade-mijn
Hpakant, in de deelstaat Kachin. (Foto: EPA)

'Breng mijn vader terug'
De secretaris-generaal van de Verenigde Naties (VN), Antonio Guterres, uitte ook zijn diepe verdriet over de doden en stuurde zijn condoleances naar de families van de slachtoffers, de regering en het volk van Myanmar. Guterres uitte "de bereidheid van de Verenigde Naties om bij te dragen aan de voortdurende inspanningen om in de behoeften van de getroffen bevolking te voorzien", zei zijn woordvoerder, Stephane Dujarric.

Terwijl foto's van de doden op sociale media circuleerden, begonnen Facebook-gebruikers arbeiders honderden kilometers van huis te identificeren. Het eerbetoon van vrienden en familie stroomde daarop binnen.

"Breng mijn vader alstublieft terug", zei Hnin Wati. "Het hart van een dochter breekt."

Een andere, een voormalige mijnwerker, herinnerde zich liefdevol één van de doden vanwege zijn "vriendelijke hart" en vrijgevigheid met zijn voedsel tijdens moeilijke gezamenlijke tijden op de berghelling.

Myanmar is één van 's werelds grootste bronnen van jadeïet en de industrie wordt overspoeld door de vraag naar de groene parel uit het naburige China. Sommige jade-makelaars stopten donderdag online veilingen en beloofden geld te doneren aan de familie van hun vermoorde vrienden.

Elk jaar sterven veel mijnwerkers bij aardverschuivingen en andere ongevallen op onstabiele, uitgegraven berghellingen. Ze komen vaak uit verarmde etnische minderheidsgemeenschappen. Maar het ongeluk van donderdag was het ergste in jaren.
Bij een ineenstorting van 2015 kwamen ongeveer 100 mensen om het leven, wat de oproepen om de industrie te reguleren versterkte. Nog eens 50 stierven in 2019.