Vrouwen in Alalapadu ontdoen de Tuhka noot van het vruchtvlees. (Foto: CI Suriname)
Kukani Pantodina (29), moeder van 4 kinderen, is een van notenkrakers van de Paranoot-. Ze is heel tevreden met de opbrengsten van het afgelopen jaar, omdat ze nu een vast inkomen heeft om voor haar kinderen te kunnen zorgen. Het betekent onder meer, minder geldzorgen, een meer gevarieerd dieet, voldoende schoolspullen, kleding én hoop voor de toekomst.

De overige medewerkers van de Tuhka oil fabriek, hebben net als Kukani in Alalapadu, een goed jaar achter de rug en zijn trots op de resultaten. Zij zien voor de komende jaren nieuwe mogelijkheden vanwege de interesse van bestaande en nieuwe afnemers.

Het eerste officiële oogstseizoen is nu achter de rug en de komende 2 maanden olieproductie in Alalapadu, een Trio dorp in Zuid Suriname doen ze het wat rustiger aan. In maart begint het oogstseizoen weer. Het opzetten en draaien van de Tuhka fabriek, waar sinds begin dit jaar op moderne wijze olie uit de Paranoot (ook bekend als de Brazil noot), wordt geproduceerd, zijn belangrijke mijlpalen geweest. In de productiefaciliteit zijn er nu twee persmachines, een drogerij en een voorraadkamer. De energie komt van zonnepanelen. Tijdens het hoogseizoen wordt zo’n 200 liter olie per maand geproduceerd.

Tuhka olie
Tuhka olie wordt gebruikt voor het haar en de huid. Volgens Conservation International (CI) Suriname kijken de andere dorpen in Zuid-Suriname en andere gebiedsdelen uit naar dezelfde economische mogelijkheden voor hun dorp. In de omgeving van Alalapadu zijn er veel Tuhka bomen. Het juiste aantal moet nog worden vastgesteld. De noten worden van ongeveer 3.000 bomen verzameld. Deze bomen kunnen tot 800 jaar oud worden en hebben rond 60 jaar nodig om volledig volwassen te worden en vruchten te dragen, stelt CI Suriname in een persbericht. De bomen zijn alleen te vinden in Brazilië, Peru, Bolivia en Suriname. De agouti is de verspreider van het zaad van deze boomsoort. Het zaad heeft een soort orchidee nodig bij de bevruchting. Er is een team van vier mannen getraind om de tuhka bomen en andere biodiversiteit in het gebied te monitoren. De mannen moeten de gezondheid van het bos in de gaten houden en kunnen de bewoners van Alalapadu het gebied op basis van wetenschappelijke kennis beheren.

CI Suriname heeft sinds 2016 het project van de Tuhka olie ondersteund door het helpen opzetten van een productiefaciliteit en trainingen voor fabriekswerkers en notenrapers. De Stichting Tuhka voor de ontwikkeling van Alalapadu heeft werkgelegenheid gecreëerd voor 43 personen wat gelijk is aan 85% van de productieve mensen van het dorp, overwegend vrouwen. Van maart tot november dit jaar heeft de stichting 1.500 liters olie geproduceerd en verkocht aan twee internationale en drie lokale afnemers. In totaal is meer dan 6.000 kilo noten verwerkt tot olie.

Met een deel van de opbrengsten is nieuwe apparatuur aangeschaft waaronder een hydraulische pers. Er kan nu meer dan 200 liter per maand worden geproduceerd. Het geschatte potentieel van het gebied is 31.500 kilo noten, goed voor 18.900 liter olie. In de komende twee tot drie jaar wordt met diverse donoren gewerkt aan de verbetering van de kwaliteit, de verpakking, de productie en de efficiëntie. Er wordt ook gekeken om het restmateriaal en overige bosbijproducten verder te ontwikkelen.