Marlon Telting
De Surinaamse Luchtvaart Maatschappij (SLM) beschikt sinds enkele dagen over een nieuw financieel rapport waarin de actuele schuldpositie van het bedrijf in kaart is gebracht. Het totale bedrag is intern bekend, maar wordt vooralsnog niet openbaar gemaakt omdat de uitkomsten eerst verder moeten worden geanalyseerd en gevalideerd. De president-commissaris Marlon Telting zegt bovendien dat hij nooit ontslag heeft ingediend en nog altijd in functie is. Tegelijkertijd werkt de maatschappij aan een herstelplan, een nieuwe leasekist voor de Mid-Atlantische route en uitbreiding van inkomsten uit vrachtvervoer.

De president-commissaris reageerde in een uitgebreid interview met Starnieuws op de recente discussie over de financiële positie van de SLM, de kosten van nieuw accountantsonderzoek en onrust binnen de Raad van Commissarissen. Volgens hem is het nieuwe rapport noodzakelijk omdat de maatschappij al jarenlang niet over actuele en formeel vastgestelde jaarrekeningen beschikt.

Een eerdere quickscan, die rond december en januari beschikbaar kwam, was volgens hem slechts bedoeld om snel een eerste beeld te krijgen van de financiële situatie. Het nieuwe onderzoek, uitgevoerd volgens een zogenoemde agreed upon procedure (AUP), moest belangrijke balansposten controleren en actualiseren. “Een quickscan geeft je een snapshot”, zei hij. Voor een herstelplan is volgens hem echter een zo betrouwbaar mogelijk vertrekpunt nodig: wat moet de SLM werkelijk betalen, wat heeft het bedrijf nog te ontvangen, welke leningen staan open en welke financiële verplichtingen kunnen voortvloeien uit rechtszaken.

Volgens Telting zijn in de afgelopen jaren verschillende bedragen genoemd als totale schuld van de SLM, maar waren die vaak gebaseerd op onvolledige of verouderde administratie. Ook werden niet altijd alle categorieën verplichtingen meegenomen. Het nieuwe rapport moet daarin verandering brengen. De totale schuldpositie is volgens de president-commissaris nu in beeld, maar hij zegt nog niet de vrijheid te hebben om het bedrag naar buiten te brengen. Het rapport is pas enkele dagen oud en moet eerst inhoudelijk worden doorgelicht.

Hij benadrukt dat de omvang van de schuld op zichzelf niet bepaalt of de luchtvaartmaatschappij nog levensvatbaar is. Belangrijker is volgens hem of er een geloofwaardig plan tegenover staat waarmee de SLM voldoende inkomsten kan genereren om haar verplichtingen na te komen. “De hoogte van de schuld is niet zo belangrijk als: wat is het plan?”, stelde hij.

Nieuw rapport 
Het onderzoek heeft volgens hem uiteindelijk USD 78.000 gekost. Aanvankelijk zou de opdracht USD 104.000 bedragen, maar de accountant heeft korting gegeven. Hij weerspreekt de indruk dat speciaal voor dit onderzoek een nieuwe accountant is aangetrokken. Het gaat volgens hem om dezelfde accountant die al bezig was met het wegwerken van achterstanden in de jaarrekeningen van de SLM. De opdracht voor het inlopen van die jaarrekeningen was volgens hem al door de vorige Raad van Commissarissen verstrekt. De huidige raad heeft dezelfde accountant vervolgens een aanvullende opdracht gegeven om via de AUP een actueler financieel beeld te verkrijgen. Volgens de president-commissaris is het document binnen de raad besproken en zijn de relevante pagina’s geparafeerd door onder anderen de directeur, de financiële leiding van de SLM, leden van de auditcommissie en de accountant. Daarmee is volgens hem ingestemd met de feitelijke inhoud van het onderzoek.

Minister van Financiën en Planning Adelien Wijnerman zei eerder deze week dat de regering op korte termijn een grondig gesprek over de toekomst van de SLM wil voeren. Zij maakte ook bekend dat de maatschappij ongeveer USD 2 miljoen per maand aan ondersteuning ontvangt en dat Financiën de verstrekte middelen uiteindelijk als lening wil vastleggen. Telting nuanceert het beeld dat de SLM zonder uitzondering iedere maand USD 2 miljoen opneemt. Volgens hem is er in het eerste kwartaal van 2026 ten minste één maand geweest waarin de maatschappij geen middelen van de overheid heeft getrokken, omdat de bedrijfsvoering dat op dat moment niet noodzakelijk maakte. Wel erkent hij dat de SLM nog steeds afhankelijk is van financiële ondersteuning van de overheid. Van Grassalco heeft de maatschappij sinds zijn aantreden volgens hem geen geld ontvangen. “Vanaf ik ben aangesteld, hebben we nul cent gehad”, zei hij.

De financiële positie vormt volgens hem de basis voor het overleg dat nu met Financiën, de aandeelhouder, de directie en de raad moet worden gevoerd. Pas wanneer duidelijk is welke verplichtingen werkelijk openstaan, kan worden bepaald welke schulden moeten worden geherstructureerd, welke kosten omlaag moeten en welke inkomstenbronnen kunnen worden versterkt.

Operationele ontwikkelingen
De SLM werkt tegelijk aan operationele verbetering. Voor de Mid-Atlantische route is een nieuwe leaseovereenkomst in voorbereiding. Als alles volgens planning verloopt, moet rond midden september een moderner toestel beschikbaar komen. Dat toestel moet volgens hem bijdragen aan een betrouwbaardere operatie en herstel van het vertrouwen in de maatschappij. De huidige machine heeft volgens hem technische beperkingen en incidenten hebben de reputatie van de SLM beschadigd. Een nieuwere kist moet niet alleen operationele voordelen bieden, maar ook beschikken over voorzieningen die tegenwoordig van een internationale luchtvaartmaatschappij worden verwacht, waaronder modern entertainment aan boord. Voor de regionale vloot zit de maatschappij volgens hem nog vast aan bestaande leasecontracten die tot 2030 lopen. Pogingen om daar eerder uit te komen zijn tot nu toe niet succesvol geweest. Daarnaast probeert de SLM de inkomstenbasis te verbreden. De maatschappij is recent gestart met gecertificeerd vrachtvervoer vanuit Miami. Het gaat om zogenoemde belly cargo: vracht die wordt meegenomen in het laadruim van passagiersvliegtuigen. Daarmee wil de maatschappij naast ticketinkomsten extra opbrengsten genereren.

Gen ontslag ingediend
De president-commissaris ging ook in op de recente onrust rond zijn positie binnen de Raad van Commissarissen. Hij bevestigt dat er gesprekken zijn geweest over een mogelijke overstap naar de directie, onder meer vanwege zijn commerciële ervaring. Volgens hem heeft hij daarover eerst draagvlak gezocht bij president Jennifer Simons als vertegenwoordiger van de aandeelhouder. Een brief vanuit de Raad van Commissarissen over die mogelijke stap leidde vervolgens tot discussie. De formulering van de brief noemt hij “ongelukkig”. Binnen de raad is daarna gesproken over het integraal intrekken ervan, maar daarover ontstond verschil van inzicht. Volgens Telting heeft de president de raad daarna bijeengeroepen en duidelijk gemaakt dat zij geen ontslagbrief van hem had ontvangen. Hij benadrukt dat hij zelf nooit ontslag heeft ingediend. “Ik bevestig ook: ik heb geen ontslag genomen”, zei hij. Volgens hem is hij daarom nog steeds president-commissaris. Dit is overigens intussen ook bevestigt door de SLM-directie en de raad. 

Binnen de raad bestaat daarover volgens hem nog wel verschil van mening. Een raadslid zou blijven volhouden dat zijn positie juridisch anders moet worden beoordeeld. De overige raad heeft zich volgens hem echter niet tegen het standpunt van de president verzet. Hij vindt dat interne discussies de hersteloperatie van de SLM niet mogen overschaduwen. De maatschappij bevindt zich in een kwetsbare positie waarin publieke onrust volgens hem ook gevolgen kan hebben voor onderhandelingen met leveranciers, lessors en concurrenten.

De komende periode moet volgens hem daarom vooral worden gebruikt om het nieuwe financiële rapport te analyseren en te vertalen naar concrete maatregelen. Interne versterking, kostenbeheersing, een betere vlootstrategie, uitbreiding van commerciële activiteiten en een duidelijk plan voor de schuldpositie moeten samen bepalen of de SLM uiteindelijk zonder voortdurende financiële steun van de staat kan opereren.