Aandeel verplichte fondsbijdragen van 2024-2025.
De VS is de grootste fondsbijdrager aan de Wereldgezondheidsorganisatie.
De Verenigde Staten zal de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) verlaten, zei president Donald Trump maandag. Hij zei dat het wereldwijde gezondheidsagentschap de Covid-19-pandemie en andere internationale gezondheidscrises verkeerd had aangepakt.

Trump zei dat de WHO er niet in was geslaagd onafhankelijk te handelen van de "ongepaste politieke invloed van WHO-lidstaten" en "oneerlijk zware betalingen" van de VS eiste die niet in verhouding stonden tot de bedragen die door andere, grotere landen, zoals China, werden verstrekt.

"World Health heeft ons opgelicht, iedereen licht de Verenigde Staten op. Dat gaat niet meer gebeuren," zei Trump bij de ondertekening van een uitvoerend bevel over de terugtrekking, kort na zijn inauguratie voor een tweede termijn.

De WHO zei dinsdag dat het de stap van zijn belangrijkste donorland betreurde.

"We hopen dat de Verenigde Staten het heroverwegen en we hopen echt dat er een constructieve dialoog zal zijn ten behoeve van iedereen, voor Amerikanen maar ook voor mensen over de hele wereld," vertelde WHO-woordvoerder Tarik Jasarevic aan verslaggevers in Genève.

De stap stelt een opzegtermijn van 12 maanden in voor de VS om het gezondheidsagentschap van de Verenigde Naties te verlaten en alle financiële bijdragen aan het werk ervan te stoppen. De Verenigde Staten is veruit de grootste financiële financier van de WHO en dragen ongeveer 18% bij aan de totale financiering. Het meest recente tweejarige budget van de WHO, voor 2024-2025, was $ 6,8 miljard.

Het vertrek van de VS brengt waarschijnlijk programma's in de hele organisatie in gevaar, volgens verschillende experts binnen en buiten de WHO, met name die welke tuberculose aanpakken, 's werelds grootste dodelijke infectieziekte, evenals hiv/aids en andere noodsituaties op het gebied van de gezondheidszorg.

"Dit is de zwartste dag voor de wereldwijde gezondheid die ik ooit heb meegemaakt", aldus Lawrence Gostin, hoogleraar wereldwijde gezondheid aan de Georgetown University in Washington en directeur van het WHO Collaborating Center on National and Global Health Law. "Trump zou de zaden kunnen zaaien voor de volgende pandemie."

In Trumps bevel stond dat de regering de onderhandelingen over het WHO-pandemieverdrag zou staken terwijl de terugtrekking gaande is. Amerikaans overheidspersoneel dat met de WHO samenwerkt, zal worden teruggeroepen en opnieuw worden toegewezen, en de regering zal op zoek gaan naar partners om noodzakelijke WHO-activiteiten over te nemen, aldus het bevel.

De regering zal de Amerikaanse Global Health Security Strategy van 2024 zo snel mogelijk herzien, intrekken en vervangen, staat in het bevel.

De op één na grootste donor van de WHO is de Bill and Melinda Gates Foundation, hoewel het grootste deel van die financiering naar de uitroeiing van polio gaat. De CEO Mark Suzman zei op X dat de stichting zou blijven pleiten voor het versterken van de WHO in plaats van deze te verzwakken. De op één na grootste staatsdonor in termen van gecombineerde verplichte vergoedingen en vrijwillige bijdragen is Duitsland, dat goed is voor ongeveer 3% van de financiering van de WHO.

De Duitse minister van Volksgezondheid zei dinsdag dat Berlijn hoopte Trump van de stap af te praten, terwijl de Europese Unie haar bezorgdheid uitsprak.

Toen hem werd gevraagd naar Trumps beslissing, vertelde het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken tijdens een reguliere persconferentie op dinsdag dat de rol van de WHO in het wereldwijde gezondheidsbestuur alleen maar versterkt, niet verzwakt zou moeten worden.

"China zal de WHO blijven steunen bij het nakomen van haar verantwoordelijkheden en de internationale samenwerking op het gebied van de volksgezondheid verdiepen", zei Guo Jiakun, een woordvoerder van het ministerie.

Trumps terugtrekking uit de WHO is niet onverwacht. Hij nam stappen om de organisatie in 2020 te verlaten, tijdens zijn eerste termijn als president, en beschuldigde de WHO ervan China's pogingen te helpen om "de wereld te misleiden" over de oorsprong van Covid.

De WHO ontkent de beschuldiging krachtig en zegt dat het bij Beijing blijft aandringen om gegevens te delen om te bepalen of Covid is ontstaan ​​door menselijk contact met geïnfecteerde dieren of door onderzoek naar soortgelijke virussen in een lokaal laboratorium.

Volgens de Amerikaanse wet is voor het verlaten van de WHO een opzegtermijn van een jaar vereist en moeten alle openstaande vergoedingen worden betaald. Voordat de Amerikaanse terugtrekking de vorige keer kon worden voltooid, won Joe Biden de presidentsverkiezingen en maakte er op zijn eerste dag in functie op 20 januari 2021 een einde aan.