Mexico wil dat ICJ Ecuador uit de VN zet

Mexico heeft een beroep gedaan op het Internationaal Gerechtshof (ICJ) om Ecuador uit de Verenigde Naties te bannen, na een nachtelijke politie-inval in zijn ambassade in Quito. President Andres Manuel Lopez Obrador zei dat Mexico donderdag een klacht heeft ingediend bij de rechtbank. Hij noemde de acties van Ecuador een schending van het internationaal recht.

"De rechtbank zou, in overeenstemming met het Handvest van de Verenigde Naties, de uitzetting moeten goedkeuren, en er mag geen veto zijn", zei Lopez Obrador op een persconferentie.

Op sociale media herhaalde de Mexicaanse minister van Buitenlandse Zaken, Alicia Barcena, de verklaring van de president en zei dat Ecuador "verantwoordelijk moet worden gehouden voor flagrante schending van de onschendbaarheid van onze ambassade en aanvallen op ons personeel."

"De letter en de geest van het internationaal recht zijn de leidraad voor onze stappen", schreef ze.

De Mexicaanse zaak draait om een ​​controversiële politie-inval die resulteerde in de arrestatie van de voormalige Ecuadoraanse vicepresident Jorge Glas, die zich had schuilgehouden in de Mexicaanse ambassade in Quito om arrestatie te voorkomen.

Ambassades worden beschouwd als beschermde gebieden. Hoewel ze geen "buitenlands grondgebied" zijn – een veel voorkomende misvatting – zijn ze volgens de internationale wetgeving verboden terrein voor de lokale politie.

Hierdoor kunnen ambassademedewerkers hun werk doen zonder angst voor arrestatie of intimidatie door lokale autoriteiten.

Het Verdrag van Wenen inzake diplomatiek verkeer uit 1961 zegt bijvoorbeeld: "De gebouwen van de diplomatieke missie zullen onschendbaar zijn. De agenten van de ontvangende staat mogen deze niet betreden, behalve met toestemming van het hoofd van de missie."

Deze "regel van onschendbaarheid" wordt echter ook door politieke dissidenten en andere figuren gebruikt om arrestatie te voorkomen door onderdak te zoeken in een buitenlandse ambassade.

Glas is bijvoorbeeld tweemaal veroordeeld wegens omkoping en corruptie: in 2017 werd hij veroordeeld tot zes jaar gevangenisstraf en in 2020 opnieuw tot acht jaar gevangenisstraf.

Sinds december zocht Glas zijn toevlucht in de Mexicaanse ambassade, en kort voor zijn arrestatie op vrijdag had president Lopez Obrador hem politiek asiel aangeboden in Mexico.

Maar de vorige week, vrijdagavond laat, beklom de Ecuadoriaanse politie de muur van de Mexicaanse ambassade, stormde door de deuren en richtte een pistool op een van de belangrijkste diplomatieke officieren.

Op een video die woensdag door de Mexicaanse regering is vrijgegeven, is te zien dat officier, diplomaat Roberto Canseco, tegen de grond werd gegooid toen hij probeerde politievoertuigen te blokkeren die de ambassade verlieten met Glas erin.

Mexico heeft sindsdien opgeroepen tot de schorsing van Ecuador uit de VN en zei dat de schorsing alleen mag worden opgeheven zodra Ecuador "een publieke verontschuldiging uitbrengt waarin de schendingen van de fundamentele principes en normen van het internationaal recht worden erkend".

De regering van president Lopez Obrador heeft ook de diplomatieke banden met Ecuador verbroken als gevolg van de arrestatie van Glas.

Andere landen en internationale organisaties hebben op soortgelijke wijze hun bezorgdheid en verontwaardiging geuit over de politie-inval en noemen deze een schending van internationale wetten.

Dinsdag zei de nationale veiligheidsadviseur van de Verenigde Staten, Jake Sullivan, op basis van beveiligingsbeelden van de politie-inval dat zijn regering van mening is dat 'deze acties verkeerd waren'.

De Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) heeft ook een verklaring uitgegeven waarin staat dat "strikte naleving" van het internationale recht dat de diplomatieke betrekkingen regelt "essentieel" is.

Bovendien suggereerde OAS-secretaris-generaal Luis Almagro dat de situatie met Glas anders had moeten worden aangepakt.

Noch "het gebruik van geweld, de illegale inval in een diplomatieke missie, noch de detentie van een asielzoeker zijn de vreedzame weg naar een oplossing van deze situatie", zei hij.

Ecuador heeft zijn besluit om de Mexicaanse ambassade te bestormen echter verdedigd. De regering van president Daniel Noboa heeft zich afgevraagd of Glas voldeed aan de vereisten om politieke asiel te ontvangen en herbevestigde zij haar inzet voor de bestrijding van corruptie binnen haar grenzen.

De Ecuadoraanse minister van Buitenlandse Zaken Gabriela Sommerfeld zei ook dat een publieke verontschuldiging "niet iets is dat momenteel ter discussie staat".

Glas is inmiddels in hongerstaking in zijn gevangenis in Guayaquil en werd maandag kort opgenomen in het ziekenhuis.

Rafael Correa, de voormalige president in wiens regering Glas diende, zei dat de ex-vicepresident na zijn arrestatie een zelfmoordpoging had gedaan. Correa leeft zelf in ballingschap in België en riskeert in zijn geboorteland Ecuador een gevangenisstraf, eveneens op grond van corruptiegerelateerde aanklachten.