Laat ik dit zeggen: je doet je best om de economie van het land te herstellen te midden van doemdenkers, bellenblazers, opportunisten en tegenwerkers. Je werkt als een paard, maar je zijspan werkt niet altijd mee en ongelijke paarden trekken de kar slecht. Je hebt een visie, maar niet genoeg sterke personen om die uit te voeren en te handhaven. Van de beloofde productie en banen is nog niets gezien. Zelfs als je grote sommen direct beschikbaar geld hebt om tweehonderd projecten van algemeen belang uit te voeren, heb je niet genoeg personeel. Hoe bouw je een land op met weinig ingenieurs en een kleine beroepsbevolking die grotendeels laaggeschoold is en een derde daarvan in de overheidssector? Je zal technici moeten importeren. Azië bij voorbeeld heeft ingenieurs in overvloed van vergelijkbaar Europees niveau.

Je begon je presidentschap met benoemingen van familie. Een valse start. Je mooie praatjes pasten ineens niet meer bij de werkelijkheid, maar je hebt er wel van geleerd. Ronnie vindt het niet erg. Hij zegt onbeschaamd dat zijn familie ook moet eten - uit de staatskas? Er is niets tegen zakelijk nepotisme, want je hebt betrouwbare, eerlijke en bekwame vrienden nodig om je veilig te bewegen in de wereld, maar affectief nepotisme - de liefdesband bepaalt - is primitief.

Sinds je aantreden is er online een wedstrijd ontstaan over wie jou het hardst kan beledigen. Enkelingen vuren maternale anale en genitale woorden op je af om aandacht en volgers te krijgen. Maar ze verwonden vooral zichzelf. Hun bedorven lucht lost niets op. In Norbert Elias’ Het civilisatieproces zijn het ongeremde barbaren die hun emoties niet verfijnd kunnen uiten. Alles wat gericht is op het temmen van onfatsoenlijk gedrag verdient steun. Maar uitschelders zijn geen dieven of criminelen, ze lijden aan een slechte opvoeding, domheid of een wankel geestelijk evenwicht. Niet alles is strafbaar. De rechter bepaalt of het een kwestie is van obsceniteit, laster of criminaliteit. ‘Alle wetten, goed of slecht, moeten worden nageleefd.’ Het is waar.

Koester de vrijheid van meningsuiting en de persvrijheid. De oudjes herinneren zich dat je in de jaren 80 voor dood in een vieze goot kon worden achtergelaten vanwege je vrije meningsuiting. Overigens wek je minder angst dan je illustere voorganger, die bij de gewone man de reputatie had dat hij in het verleden mensen voorgoed kon laten verdwijnen. Sommigen willen direct een andere president en dromen ervan de boel plat te leggen, alsof dat de problemen zou oplossen. Ga door, herstel wat kapot is.

Weinig stemmen, toch veel macht! Hoe bestaat dit in een democratie. Ronnie kan maken of breken, ook al is hij maar door een klein deel van het volk gekozen. Een stem in Sipaliwini of Coronie weegt veel zwaarder dan die van Wanica of Paramaribo. Wat een ongelijkheid! Meer democratie is nodig. Jij en Desi hebben samen 36 zetels, een grondwettelijke meerderheid!, maar jullie staan als vijanden tegenover elkaar. Hoe wil je vooruitgaan zonder samenwerking. Iedereen moet de kar trekken en duwen.

Desi’s partij is de meest multi-etnische, met een bewonderenswaardig organisatietalent en gedrevenheid - ook al zijn het fameuze verkwisters. Konden jullie het maar eens worden over een grote visie voor Suriname en een pakket maatregelen om Suriname op te stoten in de vaart der volkeren. Je weerstand is begrijpelijk. Desi is door de kiezer gestraft voor het mishandelen van de macro-economie. De blauwe plekken zijn nog vers en pijnlijk. Hij staat samenwerking - ook internationaal! - in de weg vanwege zijn forensische geschiedenis. Zijn partij verdient een grote schoonmaakbeurt om haar imago als nationale dievenpartij weg te poetsen en een nieuwe voorzitter die een duidelijk standpunt inneemt over de rechtsstaat en mensenrechtenschendingen, zodat ‘nationale dialoog’ en samenwerking mogelijk wordt.

Je maatje Ronnie is een ‘popiliticus’. Betekenis: iemand die macht zoekt door geld te strooien en opportunisme, een voordeelzoekend halftalent. Hij is een epigoon van Desi, die het talent had maar het verkwanselde. Uit zijn woorden en gedrag is het ‘ik’ van Ronnie tevoorschijn gekomen: het ruikt naar eigenwaan en dikdoenerij. Alleen een zelfingenomen persoon wil een paar dagen DNA-voorzitter zijn om zijn foto te zien hangen in het pantheon van dode voorzitters in DNA. Die foto past beter in een rariteitenkabinet: een eerbetoon aan iemand die als DNA voorzitter niet heeft gepresteerd, maar slechts een opportunist is. Dat ‘ik’ duldt geen kritiek en botst altijd hard met de vrije pers.

Je hebt drie crises op rij gehad in twee jaar: de financiële crisis, de coronacrisis en nu de energiecrisis door toedoen van Rusland (niet Gregory). Het is een driedubbel gestapelde ontbering. Voorkom dat de lichamen van de armen in een energiecrisis raken, want de prijs voor elke calorie voedsel is sterk gestegen. Een volwassen mens heeft minimaal 1500 kilocalorieën nodig om niet ziek te worden en te sterven. Dat is de absolute armoedegrens. Veel geluk en wijsheid.

D. Balraadjsing