In mijn vorig artikel, heb ik een aantal ontwikkelingen beschreven die mondiaal invloed hebben op de bouwsector. In dit artikel beschrijf ik een aantal interessante ontwikkelingen hoe de sector hierop inspeelt.

Achtereenvolgens komen de volgende ontwikkelingen aan de orde:
1. Organisatie van de bouw: processen en samenwerkingsvormen.
2. Automatisering: Bouw Informatie Model en samenwerkingsvormen.
3. Research & Development: doorontwikkeling van bestaande materialen en ontwikkeling van nieuwe materialen.
4. Productie van materialen: rechtstreeks produceren vanuit het ontwerp.
5. Logistiek: WSA, LEAN 6 Sigma en JIT.
6. Uitvoering: prefab bouwsystemen.

Organisatie van de bouw
Na de Tweede Wereldoorlog werd met name in Europa, het werk in de bouw zodanig ingericht dat processen in deelhandelingen werden gesplitst, waardoor er simpele repetitieve taken ontstonden. Hierdoor konden ook mensen zonder ervaring aan de slag in de bouw. Het gevolg hiervan was een scherpe splitsing tussen denkers en doeners, hetgeen in landen als Nederland nog steeds kenmerkend is in de bouwsector. Deze scheiding veroorzaakt fouten, falen en miscommunicatie en is daardoor één van de belangrijkste oorzaken van zogenaamde faal- en kwaliteitskosten in de bouw. De sector is nu bezig om het bouwproces op alternatieve manieren in te richten zoals Integrated Project Development, Ketensamenwerking en Construction Management. Deze organisatievormen hebben als belangrijkste overeenkomsten, het loslaten van de traditionele hoofdaannemer en de harde scheiding tussen voorfase en realisatie.
Automatisering

De golf van digitalisering die door onze economie trekt, laat ook de bouwsector niet ongemoeid. Slimme vormen van digitale samenwerking tussen bedrijven worden steeds belangrijker als business model. Een opvallende ontwikkeling in dit verband is het zogenaamde Bouw Informatie Model (BIM). De bedoeling is dat alle betrokken actoren in een digitale omgeving met elkaar kunnen werken waardoor de eerdergenoemde faalkosten kunnen worden gereduceerd. Architecten, constructeurs, aannemers, opdrachtgevers, toezichthouders en wetgevers acteren dan niet meer als aparte clubs, maar kunnen per project digitaal samenwerken. Naast het elimineren van de strikte scheiding tussen de verschillende partijen is het ook mogelijk om verschillende fasen te laten samenvallen of te laten overlappen.

Research & Development
De ontwikkeling van materialen en equipement wordt enerzijds gemotiveerd vanuit een kosten perspectief, maar anderzijds ook door strengere eisen en wetgeving. Een mooi voorbeeld hiervan is de doorontwikkeling van beton.
Japanners en Duitsers zijn hier voorlopers in, met onder andere vezel versterkt beton, voorgespannen beton, spuitbeton, luchtbeton, schuimbeton, zelfreinigend beton en stampbeton. Luchtbeton maakt het bijvoorbeeld mogelijk om de dichtheid van het beton beter af te stemmen op de applicatie ervan, van structureel tot isolerend.

Coatings kunnen traditionele verf vervangen en de isolerende eigenschappen (hitte buiten houden) verbeteren, waardoor de energiekosten over de levensduur dalen. Verbetering van de duurzaamheid door bijvoorbeeld minder onderhoud, verlaagt de onderhoudskosten op langere termijn.

Productie van materialen
Productie wordt steeds meer beïnvloed door de marktvraag. De voordelen hiervan zijn een grotere flexibiliteit en steeds meer project specifieke productie. Door de toenemende automatisering wordt er steeds meer rechtstreeks vanuit het ontwerp (Computer Aided Design) geproduceerd (Computer Aided Manufacturing). CAD programma’s (Revit, AutoCad, SCIA) zijn tools die ingezet worden tijdens het technisch ontwerpproces voor bouwprojecten en leveren direct digitale input voor computer ondersteunde productieprocessen (CAM). Hierdoor worden de inkoop en levering steeds beter afgestemd, waardoor uitval en transportkosten verminderen. 

Logistiek
De uitdaging is om ervoor te zorgen dat de materialen worden geleverd op het moment dat ze in het bouwproces nodig zijn en conform de vereiste specificaties. Voor de slimme inrichting van logistieke processen gebruikt men in de bouw steeds meer tools en technieken uit industriële sectoren zoals de autofabricage. Het is dan ook niet verrassend dat veel Japanse concepten worden toegepast zoals Waarde Stroom Analyse (WSA), LEAN 6 Sigma en Just in Time (JIT). Met WSA kan het totale bouwproces in kaart worden gebracht, vervolgens kunnen het productieproces (LEAN 6 Sigma) en het logistieke proces (JIT) worden geoptimaliseerd. Uiteraard zijn gecombineerde toepassingen ook mogelijk.

Uitvoering
In de bouwsector bieden Prefab bouwsystemen goede perspectieven voor optimalisaties in de uitvoerfase. Deze systemen combineren werkzaamheden tot een logisch proces, waarbij de verschillende stappen naadloos op elkaar aansluiten. Door slimme toepassing van automatisering, proces optimalisatie en nieuwe materialen kan het totale bouwproces worden geoptimaliseerd. Prefab constructies krijgen een steeds prominentere plaats in de verschillende markten.

In mijn volgend artikel ga ik nader in op de mogelijkheden van deze ontwikkelingen voor de Surinaamse markt.   


Ryan Blanca