Irene Klinger (midden), hoofd van de OAS- waarnemingsmissie in Suriname tijdens een persconferentie. (Foto: Ranu Abhelakh)
De waarnemingsmissie van de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) blikt tevreden terug. Zij feliciteert de Surinamers met de voorbeeldige toewijding en actieve participatie in het verkiezingsproces.

Op een persconferentie dinsdag heeft de missie haar bevindingen en voorlopige aanbevelingen gedaan. De OAS zegt dat het gemiddeld aantal personen vertegenwoordigd in elk kiesdistrict aanzienlijk varieert. “Een zetel in een district kan bijna tien keer meer kiezers vertegenwoordigen dan in een ander district.”
Suriname zou daarom onderzoek moeten doen naar welk mechanisme in te voeren om deze verschillen op te vangen, om een meer evenwichtige vertegenwoordiging van de inwoners per district te garanderen. En hiermee de vertegenwoordiging van alle regio’s veilig te stellen.

Evenals in 2010, merkt de organisatie weer op dat er beperkte regelgeving over de politieke campagnevoering is en het openbaar maken van de financieringsinformatiebronnen. Er is geen vorm van (in) directe publieke financiering van politieke partijen en de organisatie benadrukt de noodzaak om dit te bespreken en regelgeving te overwegen. Zij stelt de invoering van een soort publieke financieringsregeling voor partijen voor.

Advies
De missie is blij dat Suriname het advies heeft overgenomen om de toegang voor personen met een beperking te verbeteren door speciale stemhokjes. De waarnemers hebben wel gemerkt dat er geen eenduidige procedures zijn. Ook wat de hulp naar ouderen betreft. Soms hielp een familielid, dan een stembureau personeelslid of partijvertegenwoordiger, zegt Klinger. Het advies is dan ook om uniforme procedures op te zetten voor kiezers die extra hulp nodig hebben. Over de weigering van toegang voor journalisten in het stemlokaal, zegt zij dat ze wel persmensen heeft gezien op de bureaus die zij heeft bezocht. “Ik denk dat de bureaus open moeten zijn voor de pers, op dezelfde manier zoals die zijn voor de politieke partijen.” De verschillende partijen waren goed en sterk vertegenwoordigd in het stemlokaal, “dus de pers moet en mag dat ook, denk ik."

De organisatie is ook blij met het toegenomen aantal vrouwelijke kandidaten. Zij doet evenwel een dringend beroep op partijen om de vrouwen gunstigere posities te geven binnen de partijstructuren en op de kandidatenlijsten. “Dit zal hun mogelijkheden om gekozen te worden vergroten.” Zij beveelt aan om quota en afwisselingsmechanismen in te voeren om de gendergelijkheid in de verkiezingsconcurrentie te bevorderen.

Klinger heeft zich dinsdagochtend georiënteerd op het Hoofdstembureau Paramaribo dat tijdelijk is gevestigd in de Anthony Nesty Sporthal. Zij heeft begrepen dat er een pauze tussen 11 uur vanochtend en 14 uur vanmiddag was ingelast, waarna de telling weer zou aanvangen. “De politie is daar om de zekerheid te garanderen”. Volgens haar informatie is het wachten op de formele resultaten van het Centraal Hoofdstembureau. Op hoe deze instantie of het hoofdstembureau deze data nu publiekelijk maakt, kan zij in dit stadium niet verder reageren.

Volgens de voorzitter van het Onafhankelijk Kiesbureau (OKB), Jennifer van Dijk-Silos, moesten de processen-verbaal van de stembureaus openbaar worden gemaakt door het hoofdstembureau Paramaribo. “Ik zal terug moeten gaan naar de wet. Ik ken deze niet uit mijn hoofd en wat het zegt over het publiekelijk maken van de processen-verbaal, voordat CHS dat allemaal gezien en geconstateerd heeft, etc.” De informatie die zij heeft verkregen is dat ze nog bezig zijn alle gegevens te verwerken en te controleren.

De 24 waarnemers van de OAS missie hebben landelijk 61% van de stembureaus bezocht en zijn tot 28 mei in Paramaribo. Zij volgt dan via haar lokale vertegenwoordiger het verdere proces. Het is niet uitgesloten dat er een vervolgmissie naar Suriname afreist voor de post electorale fase en presidentsverkiezingen.